50% sinh viên không chính quy trượt tốt nghiệp

Theo Bộ GD&ĐT, đây là kết quả của việc tổ chức thi tuyển mang tính hình thức với chất lượng đầu vào thấp, điều kiện phục vụ học tập nghèo nàn, giảng viên yếu, sinh viên chểnh mảng... Năm 2007, tỷ lệ trượt tốt nghiệp tại ĐH Hà Nội, Mở TP HCM chiếm hơn 90%.
> Đại học tại chức là 'nồi cơm' của các trường/ Hệ tại chức, học giả bằng thật

Ngày 21/2, Hội nghị Tổng kết công tác đào tạo Không chính quy (giai đoạn 2003-2007) diễn ra, với sự tham gia của hơn 600 đại biểu đến từ các ĐH, CĐ, trung tâm giáo dục thường xuyên trên cả nước.

Thống kê kết quả từ 153 ĐH, CĐ cho thấy, tỷ lệ trượt tốt nghiệp không chính quy năm 2007 là 51%, năm 2006 là gần 44%. Đáng lưu ý, tỷ lệ này ở ĐH Công nghệ Thông tin (ĐH Quốc gia TP HCM) là gần 80%, ĐH Mở TP HCM là 90% (2007) và 97% (2006), ĐH Hà Nội là 93%...

Thừa nhận chất lượng sinh viên tốt nghiệp hệ không chính quy hiện gây bức xúc dư luận, Phó thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân cho rằng, cần phải khuyến khích người học đạt được năng lực thật, phục vụ cho xã hội và có thu nhập cho mình chứ không khuyến khích học chỉ vì bằng cấp.

"Cố gắng đào tạo đáp ứng nhu cầu xã hội. Người học có kỹ năng hành nghề, người sử dụng có hiệu quả và đất nước không lãng phí tài nguyên về con người", Phó thủ tướng nói.

Trong tuyển dụng, sinh viên không chính quy không được đánh giá cao. Ảnh minh họa: H.H.

Nhận định chất lượng đào tạo hệ tại chức nói riêng và không chính quy nói chung hiện "có vấn đề", PGS. TS Hoàng Đình Cúc, Giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền nói: “Thi tuyển ở nhiều nơi chưa đảm bảo đã làm ảnh hưởng đến chất lượng đầu vào. Nhưng theo tôi, nguyên nhân này có thể khắc phục được. Quan trọng là khâu quản lý quá trình giảng dạy và học”.

Ông Cúc cho biết, năm 2007, tỷ lệ sinh viên tại chức tốt nghiệp Học viện đạt trên 50%, lớp cao nhất đạt tỷ lệ 70%. “Nếu làm cẩn thận, nghiêm túc, khách quan thì kết quả tốt nghiệp tại chức ở các trường không thể cao như hiện nay và hiếm sinh viên đạt điểm khá, giỏi”, ông nói.

Tự hào với việc nhiều sinh viên ra trường có việc làm ổn định nhưng ông Phạm Văn Thể, Trưởng khoa ĐH Tại chức, ĐH Bách khoa Hà Nội vẫn phải thừa nhận các kỹ sư này vẫn còn nhiều điểm chưa đáp ứng được yêu cầu. "Kỹ sư vừa làm vừa học nhưng kiến thức thực tế lại không có. Do vậy, muốn làm việc phải trải qua nhiều lớp tập huấn hoặc đào tạo lại của cơ sở sản xuất", ông Thể nói.

Lý giải về điều này, ông trưởng khoa cho rằng, việc dạy và học hiện nay đều có vấn đề. Học "cuốn chiếu" (một môn học 45 tiết có thể dạy liên tục trong 3 ngày và sau đó tiến hành thi luôn), gây ra tình trạng "chữ thầy lại trả thầy", còn việc sử dụng tài liệu khi thi đối với sinh viên tại chức là điều không tránh khỏi.

"Bên cạnh đó, nếu môn Ngoại ngữ chỉ gói gọn trong 160 tiết và được dạy tăng tốc trong 2 năm đầu thì học xong, sinh viên sẽ gần như quên hết kiến thức", ông Thể lo lắng nói.

Mặc dù khẳng định, hệ đào tạo vừa làm vừa học là cần thiết nhưng TS Đặng Thế Hệ, Phó khoa ĐH Tại chức, ĐH Kinh tế Quốc dân cũng cho rằng, đội ngũ giáo viên tăng không tương xứng với quy mô khiến số sinh viên tính trên một giáo viên còn quá lớn. Thống kê của Bộ GD&ĐT cho thấy, có trường, tỷ lệ này là 70-80 sinh viên trên một giảng viên.

Tuy nhiên, ông Hệ vẫn đánh giá cao hiệu quả của hệ đào tạo này và cho rằng: "Hãy đặt vấn đề, nếu không có hình thức đào tạo này, cán bộ địa phương vẫn giữ chức vụ mà không được cập nhật thêm kiến thức. Nhờ có đào tạo vừa làm vừa học mà họ đã vượt lên chính mình để thực hiện những nhiệm vụ đang đảm nhận".

Do vậy, ông Hệ mong muốn, cần phải có nhận thức đúng đắn về vị trí của hình thức đào tạo này bởi hiện nay, nhiều cơ quan, đơn vị chỉ tuyển dụng: "Sinh viên tốt nghiệp chính quy".

Cùng quan điểm này, Hiệu trưởng ĐH Xây dựng Hà Nội Nguyễn Văn Hùng, cho rằng: "Người đã đi học, dù thế nào thì khi đi làm ở địa phương, chắc chắn cũng phải hơn những người không học. Dù thế nào thì hệ đào tạo này cũng làm tăng thêm khả năng làm việc".

Theo đề xuất của Phó thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân, các trường cần cố gắng để năm 2011, chất lượng đào tạo không chính quy và chính quy sẽ tương đương nhau.

Tuy nhiên, ông Phạm Văn Thể thẳng thắn: "Việc phấn đấu để văn bằng tại chức tương đương với văn bằng chính quy là một ý tưởng không thực tế. Đối tượng nhập học khác nhau, chất lượng đầu vào khác nhau, quy trình đào tạo khác nhau, chỉ giống nhau (một cách gượng ép) ở nội dung chương trình đào tạo thì khó có thể tương đương về chất lượng".

Tiến Dũng