Tai nạn giao thông rình rập người đi bộ

Chiều 20/12, sau 10 phút tần ngần trên hè phố Hoàng Đạo Thúy (quận Cầu Giấy, Hà Nội), cặp vợ chồng trung niên băng qua đường, tay giơ qua đầu vẫy vẫy. Con phố rộng thênh thang, xe máy phóng vù vù qua các cột đèn tín hiệu không hoạt động. Trên phố này, giáo sư Nguyễn Văn Đạo đã tử nạn.
> Thêm 2 người đi bộ bị xe máy đâm chết * Chùm ảnh biển cấm không hiệu lực ở Hà Nội

"Từ hôm giáo sư Đạo bị tai nạn, chúng tôi không dám băng qua đường vào buổi tối", bác Dung, khu đô thị Trung Hòa - Nhân Chính nói.

Đèn giao thông hỏng, mất tác dụng

Đường Hoàng Đạo Thúy, Lê Văn Lương nằm cạnh các khu chung cư cao tầng thuộc khu đô thị Trung Hòa - Nhân Chính (Hà Nội), với hàng chục nghìn hộ dân sinh sống. Đường mới mở, lượng phương tiện đi lại lớn song các cột đèn tín hiệu giao thông hoạt động rất phập phù.

"Tôi bán nước ở đây đã hơn 2 năm, nhưng chưa bao giờ thấy đèn tín hiệu giao thông sáng", anh Đinh Hữu Toàn, chủ một quán nước khu đô thị Trung Hòa Nhân Chính, nhận xét, về một cột đèn gần vị trí giáo sư Đạo bị tai nạn. Không có đèn tín hiệu, gờ giảm tốc, các chủ phương tiện tự do "vít ga" chạy tốc độ cao, khiến nhiều người đi bộ phải "nổi da gà" mỗi khi sang đường.

Ngã tư Kim Liên - nơi Giáo sư toán học người Mỹ Papert Seymour bị tai nạn - tình trạng giao thông còn hỗn loạn hơn. "Ở đây không có vạch sơn dành cho người đi bộ. Khi có việc cần tôi đành phải liều mình băng qua. Nếu đợi đường vắng thì đến đêm", chị Nguyễn Thị Hà, ở đường Giải Phóng nói.

Qua đường giữa dòng phương tiện tấp nập. Ảnh: Hoàng Hà.

Ngã ba Giảng Võ - Trần Huy Liệu có 2 hệ thống đèn giao thông. Nhưng người đi bộ muốn sang đường luôn phải nhìn trước ngó sau bởi đèn đỏ chỉ có tác dụng với xe đi thẳng, còn các phương tiện vẫn được phép rẽ phải. "Người đi bộ qua đường tại ngã ba này tức là chấp nhận bên cạnh luôn có xe máy, ôtô", anh Phạm Văn Thắng, một người lái xe ôm ngã ba Giảng Võ, nhận xét.

Cũng theo anh Thắng, đèn đường tại đây đã hỏng từ lâu. Vì thế, đã xảy ra khá nhiều vụ va quệt giữa các phương tiện tham gia giao thông vào buổi tối. "Gần đây, tôi chứng kiến một người ở khu tập thể NXB Giáo dục khi qua đường bị xe máy đâm gãy chân", anh Thắng cho biết. 

Thiết kế giao thông "bỏ rơi" người đi bộ

Khách bộ hành cũng không khỏi hoảng hồn bởi tại một số ngã tư: Nguyễn Thái Học - Lê Duẩn, Thái Hà - Tây Sơn, Đào Duy Anh - Chùa Bộc... khi có tín hiệu đèn đỏ, các phương tiện tham giao thông vẫn được phép rẽ phải. Tất nhiên, cơ quan chức năng cũng đã có những biển báo: "Các phương tiện dành đường cho người đi bộ", song do không có chế tài nên không mấy chủ phương tiện quan tâm.

Tại ngã tư Kim Mã - Ngọc Khánh, mỗi khi có đèn dành cho người đi bộ, ai nấy phải băng qua đường thật nhanh, bởi nếu đi chậm 1-2 giây là phải đứng giữa đường. Chị Trang, nhân viên một công ty tin học, phàn nàn, đường Kim Mã quá rộng trong khi đèn xanh cho người đi bộ quá ngắn nên nhiều khi đi bộ đến giữa đường đã thấy phương tiện ào ào đi qua. Khổ nhất là người già không thể đi nhanh được, đành phải đứng giữa ngã tư.

Có ngã tư bố trí đèn tín hiệu, có vạch sơn rõ ràng nhưng người đi bộ cũng không dám băng qua đường, như ngã tư Phan Bội Châu - Hai Bà Trưng. Phương tiện từ đường một chiều Phan Bội Châu rẽ trái vào phố Hai Bà Trưng quá đông nên người đi bộ qua lại rất nguy hiểm. Nhiều người cho rằng, đặt vạch sơn bộ hành tại đây lại phản tác dụng.

Hà Nội hiện có 707 điểm có vạch sơn cho người đi bộ, song không bố trí biển cảnh báo hoặc gờ giảm tốc trước vạch sơn. Do vậy, các loại xe vẫn phóng vun vút qua vạch ưu tiên bộ hành. Hệ quả là người đi bộ không được ưu tiên nên đành phải liều mình băng qua. "Mỗi khi qua đường thấy sợ phát khiếp, nhưng có việc thì vẫn phải "nhắm mắt" chạy qua thôi", chị Hoa ở phố Chùa Bộc nói.

Tại nhiều điểm đỗ xe buýt, như trên tuyến Nguyễn Văn Cừ, Giải Phóng, Phạm Văn Đồng... không có vạch sơn cho người đi bộ, hoặc bố trí quá xa. Mỗi khi xe buýt đỗ, từng đoàn người ào ào băng qua đường, vừa mất an toàn lại gây cản trở giao thông, thậm chí người đi bộ thường trèo hoặc chui qua giải phân cách băng qua đường.

Mặc dù có đèn ưu tiên, người đi bộ vẫn chưa được tôn trọng. Ảnh: Đoàn Loan.

Hiện thành phố đã có 5 cụm đèn dành cho người đi bộ tập trung ở hồ Hoàn Kiếm, vườn hoa Hàng Đậu, Tôn Đức Thắng. Tuy nhiên, theo tìm hiểu của VnExpress, các cụm đèn này thường ở trong trạng thái nhấp nháy vàng. Thậm chí, nút đèn ở phố Tôn Đức Thắng thì chưa hoạt động ngày nào. "Dù có đèn đỏ báo hiệu để ưu tiên người đi bộ qua đường song nhiều xe máy vẫn phóng vun vút thật đáng sợ. Nên tôi vẫn bị thót tim mỗi khi sang đường", anh Đỗ Hưng, phường Hàng Bài, phản ánh.

Loay hoay bài toán đèn tín hiệu

Ông Trịnh Xuân Lâm, Phó giám đốc Ban quản lý giao thông đô thị, cho rằng, ý thức của điểu khiển xe chưa cao nên phải có thời gian để người dân làm quen dần với đèn dành cho người đi bộ. Còn về thông tin đèn ở trạng thái nhấp nháy vàng, ông Lâm cho biết sẽ kiểm tra lại.

Trao đổi với VnExpress, ông Trần Đức Thắng, Đội trưởng Trung tâm điều khiển đèn tín hiệu giao thông, cho hay, hiện Hà Nội vận hành 2 loại tủ điều khiển đèn tín hiệu do nội địa sản xuất và nhập khẩu. Thông thường, tủ điều khiển nhập ngoại được lập trình, tính toán dựa vào kích thước hình học của nút giao thông. Chu kỳ hết đèn xanh cho người đi bộ sẽ tới đèn đỏ để báo hiệu. Sau đó 2 giây, đèn xanh luồng phương tiện mới bật để cho phép xe lưu thông qua nút.

Tuy nhiên, hiện vẫn có gần 10 ngã tư vận hành tủ nội địa sản xuất. Loại tủ này được lập trình cố định đèn đỏ cho bộ hành cùng đồng thời với đèn xanh cho các xe qua ngã tư. Do vậy, người đi bộ luôn bị thiếu thời gian hoặc chưa kịp bước sang đường thì các phương tiện khác lao đến.

Ông Thắng cho biết, các ngã tư có mật độ giao thông lớn như Kim Mã - Ngọc Khánh, Phạm Ngọc Thạch - Lương Định Của, Lê Thanh Nghị - Bạch Mai, Phan Đình Phùng - Nguyễn Chi Phương... đang sử dụng loại tủ nội địa sản xuất từ lâu. Mỗi tủ điều khiển nhập ngoại giá từ 170 đến 200 triệu đồng.

Ông Thắng cho biết, những cụm đèn tín hiệu hoạt động phập phù tại tuyến Lê Văn Lương, Hoàng Đạo Thúy là do đèn mới được tiếp nhận từ Ban quản lý dự án đường Láng Hạ vào tháng 9/2006. Trước đó, do không có tiền vận hành nên Ban quản lý này không bật đèn.

Đoàn Loan - Anh Đức