Bình Thạnh sẽ là túi nước cho Thủ Thiêm

"Chịu ảnh hưởng trực tiếp khi khu đô thị mới Thủ Thiêm hoàn tất sẽ là quận Bình Thạnh. Triều lên nhanh hơn hiện nay, ngập tăng 0,5-1,6 cm", Giáo sư Nguyễn Sinh Huy, Phân viện địa lý tại TP HCM, đưa ra dự báo trên tại cuộc họp báo cáo đề tài nghiệm thu khu đô thị mới Thủ Thiêm sáng 18/8.

Kết quả khảo sát của dự án cho thấy, sau khi Khu đô thị mới Thủ Thiêm hoàn tất thì sẽ không bị ngập nước do được đắp đất cao, nhưng sẽ gây ngập cho các vùng xung quanh. Cụ thể các quận 1, 2, 4 cũng như Bình Thạnh, chịu ảnh hưởng triều ngập cao hơn hiện nay, tùy theo mùa và pha triều.

Tuy nhiên, theo giáo sư Huy, chủ nhiệm đề án "Khảo sát nghiên cứu thủy văn, thủy lực, diễn biến lòng sông, giải pháp bảo vệ bờ và môi trường sinh thái của hệ thống sông, kênh rạch thuộc khu vực Đô thị mới Thủ Thiêm", mức độ ngập này có tác động không lớn lắm đến đời sống, sinh hoạt của người dân.

Bờ hữu ngạn sông Sài Gòn - khu đô thị mới Thủ Thiêm trong tương lai - hiện là vùng trũng. Ảnh: P.A.

Công tác khảo sát thủy văn, dòng chảy xung quanh khu đô thị dự kiến cũng cho thấy, bán đảo Thủ Thiêm là một vùng đất trũng thấp, ngập nước. Nền đất rất yếu với lớp đất bùn có chiều dày đến 15-20m, không thích hợp cho xây dựng.

Những phân tích các thông số kỹ thuật cũng đưa ra dự báo, mối đe dọa sạt lở bờ, xói lòng sông Sài Gòn ở khu vực này là rất lớn, mặc dù đây là đoạn sông ổn định nhất so với toàn bộ lòng sông hạ lưu. Mới đây, đã có một đoạn đê bao quanh Thủ Thiêm sạt lở nghiêm trọng, hàng chục hộ dân đã phải di dời đi nơi khác.  

Tuy nhiên giáo sư Huy cho rằng, với trình độ áp dụng khoa học kỹ thuật mới, những phát minh, tính toán hiện nay, dự án xây dựng khu đô thị mới Thủ Thiêm là khả thi và cần thiết, mang tính lịch sử. Nhưng để giải quyết vấn đề chống ngập nước do tác động của khu Thủ Thiêm, cần phải có những chính sách, giải pháp rộng lớn hơn cho nhiều địa bàn khác trên địa bàn thành phố.

Cốt nền Thủ Thiêm phải đạt 2,5 m

Từ kết quả nghiên cứu tính toán thủy văn, thủy lực, nhóm thực hiện đề tài khảo sát đã đề xuất nâng cốt san nền thiết kế tại Thủ Thiêm lên 2,5 m. Song, cao trình san lấp có thể này gây bất lợi cho việc tiêu nước trong hệ thống cống do độ dốc cống theo quy hoạch vượt quá độ dốc cho phép trong quy phạm xây dựng.

San lấp sẽ làm mất ô chứa nước mặt làm cho mức nước đỉnh triều cao lên, chân triều giảm thấp nên yếu khả năng trữ nước ngầm. Biên độ triều tăng cũng làm tăng nguy cơ xói lở, trượt đất. Nhóm khảo sát cũng đề nghị đào thêm nhiều hồ ở phía hạ du để điều tiết nước, thủy triều và giảm độ sâu đào từ 4m xuống còn 3,5m. Theo nhóm thực hiện đề tài, việc đào thêm kênh hồ sẽ hoàn trả cho vùng trũng một dung tích điều tiết khoảng 1,2-1,6 triệu m3.  

Tiến sĩ Nguyễn Hồng Bỉnh, Chủ tịch Hội đồng nghiệm thu đề án của Phân viện địa lý tại TP HCM khẳng định, các đề xuất của nhóm thực hiện đề tài là khả thi, có thể giảm khối lượng san lấp 3 khu phía Nam bán đảo Thủ Thiêm để tăng dung tích điều tiết triều. Các đề nghị không cải tạo lòng sông Sài Gòn mà phải có giải pháp bảo vệ bờ sông, cải tạo cảnh quan bằng cách giữ lại môi trường sinh thái... của đề tài cũng được ông Bỉnh cho là có lý.

Trả lời câu hỏi liệu quy hoạch khu đô thị mới Thủ Thiêm có phải điều chỉnh theo hướng đề xuất của đề án khảo sát, Trưởng Ban quản lý đầu tư xây dựng Khu đô thị mới Thủ Thiêm Võ Hùng Việt cho biết, trước mắt, trong quy trình lập quy hoạch chi tiết 1/500, Ban quản lý sẽ tham khảo và vận dụng các đề xuất về dòng chảy, quy hoạch rạch Cá Trê... của đề án.

Đề xuất mới về cốt san nền Thủ Thiêm trên 2,5 m, theo ông Việt, đây là lần đầu tiên có một đề án nghiên cứu chi tiết cho chi tiết kỹ thuật này. Tuy nhiên ông trưởng ban quản lý cho rằng, hiện đang có nhiều tính toán cho cốt nền, thậm chí cao trình có thể lên đến 3,5 m hoặc thấp hơn 2 m. Song, quyết định cốt san lấp là bao nhiêu, quyền lựa chọn thuộc về UBND TP HCM.

Phan Anh