Còn 87 ngư dân trên 6 tàu cá mất tích

Trung tướng Nguyễn Đức Soát: "Ngư dân đã chủ quan". Ảnh: N.T.

Sáng 22/5, Trung tướng Nguyễn Đức Soát, Phó chủ tịch thường trực Ủy ban Quốc gia tìm kiếm cứu nạn cho biết, sớm nhất là sáng mai, 3 tàu đầu tiên chở 104 thuyền viên mới cập bờ biển Đà Nẵng. Lực lượng cứu hộ hiện vẫn chưa liên lạc được với 6 tàu của Đà Nẵng, Quảng Ngãi cùng 87 ngư dân.

Những thông tin về cơn bão số 1 đã phủ bầu không khí u ám trong lễ kỷ niệm 60 năm ngày truyền thống về đê điều và phòng chống lụt bão, sáng nay. Trung tướng Nguyễn Đức Soát, Phó tổng tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Phó chủ tịch thường trực Ủy ban Quốc gia tìm kiếm cứu nạn, đã có cuộc trao đổi với báo chí về những diễn biến mới nhất của công tác cứu nạn, cũng như nguyên nhân của tai nạn thảm khốc này.

- Xin ông cho biết, thiệt hại do bão số 1 đến thời điểm này?

- Cơn bão số 1 đã gây tổn thất rất lớn cho ngư dân 3 tỉnh Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi. 25 tàu của Đà Nẵng đi về phía Đông, tức là vĩ tuyến 20 và kinh tuyến 117, gần với tâm bão nên bị ảnh hưởng nặng nhất. 11 tàu của Quảng Ngãi thì cũng ở vĩ tuyến 20, nhưng ở kinh tuyến 119 về phía đông, cách tâm bão xa hơn.

Hiện nay, đã có 10 tàu cá bị chìm, 6 tàu đang bị mất tích (3 chiếc của Đà Nẵng và 3 chiếc của Quảng Ngãi), trên đó có 87 ngư dân. Chúng tôi đang cố gắng tìm kiếm và hy vọng bà con trú được vào đảo nào đấy, song chưa liên lạc được với bờ.

- Vậy công tác cứu hộ đã được triển khai như thế nào?

- Khi bão đổi hướng, ngư dân Việt Nam đang lánh bão ở vùng biển Trung Quốc, cách bờ biển Việt Nam 1.300 km. Nhận được thông tin, chúng ta đã đề nghị Trung Quốc tham gia tìm kiếm, cứu hộ. Trung Quốc giúp ngư dân lương thực, thuốc men, nhiên liệu.

Hiện có 3 tàu cá chở 104 ngư dân, trong đó có 18 người bị chết đang trên đường trở về. Chúng tôi đã cử 3 tàu, 1 của hải quân và 2 tàu cứu nạn chuyên dụng đang chạy về hướng này, khả năng trưa nay các tàu gặp nhau. Dự kiến sáng mai, 3 tàu cá này về đến đất liền.

Chúng tôi cũng đang huy động lực lượng, ngư dân của 12 tàu Đà Nẵng, 6 tàu Quảng Ngãi tiếp tục tìm kiếm. Khi các tàu này rút về thì chúng tôi đã bố trí sẵn 4 tàu hải quân, 2 chiếc xuất phát lúc 20h tối 21/5, 2 chiếc nữa ở phía Bắc của đảo Trường Sa và đảo Sinh Tồn chuẩn bị hành quân để đón các tàu này ở vùng xa nhất, giúp ngư dân đi về đồng thời cứu chữa những người bị thương nặng.

- Ông nghĩ sao trước nhiều ý kiến cho rằng việc cảnh báo, kêu gọi tàu thuyền về nơi trú ẩn an toàn đã được tiến hành không tốt. Bà con mất liên lạc nên mới rơi vào tâm bão?

- Rõ ràng ngư dân của ta rất chủ quan. Chúng tôi đã cảnh báo những cơn bão đầu mùa, rơi vào tháng 5-6 ít khi đi vào bờ biển Việt Nam. Trừ năm 1989 cơn bão số 2 vào Đà Nẵng, năm 2004 bão số 2 vào Nam Trung Bộ, còn lại hầu hết quay về hướng bắc. Chúng tôi đã thông báo rất sớm từ ngày 13/5, bão di chuyển theo hướng tây tây bắc và nhiều khả năng đổi hướng.

- Từ ngày 13/5 nhận được thông tin bão có khả năng đổi hướng, đến ngày 15/5, tức là vẫn còn 3 ngày để bà con tránh bão. Vậy tại sao thiệt hại do bão gây ra lại lớn như vậy?

- Tâm lý của ngư dân khi đánh bắt cá xa bờ, nếu chưa đánh bắt được thì không muốn quay về vì sẽ lỗ nặng. 3 ngày đáng lẽ bà con vào bờ thì không sao, nhưng họ không vào mà chạy về hướng đông. Theo kinh nghiệm của bà con, bão đang hướng tây tây bắc thì tránh về hướng đông bắc là an toàn. Nhưng hướng bắc chính là tâm bão.

Thứ hai, bà con ngư dân không chủ động liên hệ với hệ thống thông báo cảnh báo mà liên lạc trực tiếp về nhà. Mất người rồi, gia đình đến báo thì lực lượng chức năng mới biết.

- Tại sao ngư dân Trung Quốc biết sự thay đổi hướng của bão để tránh, còn ngư dân Việt Nam thì không?

- Bà con biết, song nghĩ rằng bão sẽ đi vào vùng bờ biển Việt Nam, nên họ tránh vào đông bắc. Sau đó họ biết bão chuyển hướng, nhưng chạy không kịp. Thực sự họ đã tránh khá xa tâm bão rồi, chứ vào đúng tâm bão thì không còn tàu nào. Vì đây là cơn bão cấp 15, chứ không phải cấp 12 nữa. Họ đã chạy không kịp.

- Tại sao mình không dùng máy bay trực thăng cứu hộ?

- Chúng ta không thể nào ra tận biển kéo từng bà con ngư dân về được, trong khi họ đang đánh bắt cách bờ 600 km, thậm chí họ đang đánh bắt tại phía đông của Philippines. Với khoảng cách xa như vậy thì không thể dùng máy bay. Hơn nữa, nguyên tắc quốc tế là không ai đến vùng biển nước khác để cứu hộ. Nước gần tàu bị nạn có trách nhiệm phải làm việc này.

Như Trang (ghi)