Đi làm phu đào vàng

Đào vàng dưới hầm. (Tuổi Trẻ)

Phước Sơn, huyện miền núi tỉnh Quảng Nam, được xem là nơi có trữ lượng vàng lớn nhất Việt Nam. Những lúc cao điểm, núi rừng Phước Sơn gồng mình chịu đựng sự giày xéo của hơn 10.000 phu vàng trên tổng số hàng trăm bãi lớn nhỏ ở đây.

Địa danh Phước Hiệp trước đây đã từng làm hoa mắt giới làm vàng với những tin tức về vỉa vàng hàng ngàn cây, có lúc mảnh rừng nhỏ bé này phải trần mình trước hàng ngàn con người đêm ngày đào bới với giấc mơ vàng. Sau lệnh cấm của chính quyền, Phước Hiệp thưa bóng người một thời gian cho đến khi giá vàng tăng cao, dòng người lại ồ ạt tiến vào.

Một chủ vàng lý giải: “Vàng ở đây không còn nhiều nhưng nhờ giá cao, trong lúc giá vật tư chẳng tăng bao nhiêu nên rất lời. Mà biết đâu nhờ trời, trúng ục, trúng vỉa lớn thì chẳng mấy chốc trở thành tỉ phú”.

Con đường dẫn vào bãi Chiếu không còn hoang sơ và heo hút như đoạn đầu, thỉnh thoảng những chiếc xe Minsk vượt qua nhảy chồm lên như ngựa chứng giữa rừng. Dưới khe sâu, những bóng người đánh trần, há hốc miệng thở phì phò vác đá vượt dốc đi lên trong tiếng máy xay đất đá bì bạch nổ ven khe.

Càng vào sâu, cảnh tượng càng lạnh lùng hơn, cả quả đồi bị san phẳng, những hầm sâu vài chục mét như những cái bẫy chực chờ ai đó sơ ý. Dòng suối đôi đoạn bị tắc nghẽn sôi lên ùng ục do bùn đất.

Lán ông Mạnh nằm cheo leo bên một khe núi. Trời đã nhập nhoạng tối, nhưng những phu vàng vẫn chưa được nghỉ, trong lán chỉ có một người đang lúi húi nấu ăn và một người đang ngồi bấm máy tính toán gì đó.

Qua lời giới thiệu của Bảo, đại ca có cỡ ở bãi vàng Phước Hiệp, Mạnh là một tay lão luyện trong nghề vàng đá đã gần 20 năm.

Đêm ở núi lạnh như mùa đông, vậy mà đoàn phu từ “địa đạo” chui lên tuy run lập cập vẫn xếp hàng ra hiên lán trại giội vội vàng vài gáo nước cho trôi mồ hôi, đất đá rồi lao vào lán tìm cái ăn. Bữa cơm được dọn ra khi đã hơn 7 giờ tối. Các “đồng nghiệp” chẳng ai nói với ai điều gì, tất cả đều im ắng nhai trong ánh đèn dầu leo lét.

Sau bữa cơm, ông chủ lên sàn ra “huấn thị” cuối ngày: “Đã ba ngày rồi mà vẫn chưa tìm ra vỉa, tụi bây làm ăn như thế thì chỉ có nước bốc c. mà ăn. Ngày mai rúc hầm sớm, thằng nào còn cà khịa rề rề là tao đánh cho vỡ mồm”.

Giang, người Nam Định nói nhỏ vào tai phóng viên: “Mới vào bãi à? Ráng mà ngủ để mai làm sớm, làm ở đây như trâu như ngựa, mất ngủ là không làm nổi đâu. Ông chủ là cha là mẹ, đừng có dại dột cãi lời mà ốm đòn đấy”.

Nói rồi anh ta chỉ vào vết thẹo nổi cục bên mí mắt của mình: “Huy chương của ông chủ tặng đấy”. Nghe tiếng thì thào, bác Linh nằm bên cạnh cũng rù rì góp chuyện: “Chú em phải cẩn thận, thằng Mạnh này sát lính lắm. Ba năm nay năm nào hắn cũng tiễn một thằng lính về chầu trời đấy chú ạ, trẻ như chú mà chết thì phí lắm”.

Phần 2:Màu sắc của Vàng

(Theo Tuổi Trẻ)