Ngày đầu năm yên bình

Ít người đi chơi vào buổi trưa mùng một. Ảnh: Tuấn Dũng

Sau những giờ phút rộn rã của đêm 30, các con đường ở trung tâm Hà Nội và TP HCM trở nên vắng vẻ. Chỉ lác đác có vài tốp người đi xe máy chầm chậm như để hà hít hương xuân, để chiêm ngưỡng cảnh đất trời trong ngày đầu tiên năm con gà.

Tại Hà Nội, ngày mùng 1 tiết trời rất đẹp, nắng chan hòa, không gian tĩnh lặng. Các đường phố sạch sẽ và dường như rộng hơn, đẹp hơn bởi rất thưa người đi lại. Thỉnh thoảng có vài chiếc xe buýt chạy, nhưng vắng khách. Người Hà thành vẫn tâm niệm "mùng 1 Tết cha, mùng 2 Tết mẹ, mùng 3 Tết thày" nên sau khi làm cơm cúng tân niên, vợ chồng con cái lại đèo nhau đến chúc Tết ông bà, người thân.

Âm thanh đầu tiên và gần như duy nhất đánh thức đất trời trong buổi sáng mùng 1 Tết là tiếng rao "Ai mua muối đi". Các cô hàng muối từ Đan Phượng, Hà Tây mang theo những tải muối trắng tinh đem bán ở khắp ngõ ngách thành phố. Họ không bán muối bằng cân như mọi khi mà bán bát, giá chừng 2.000 đồng/bát. So với ngày thường đắt gấp mấy lần, nhưng người mua, kẻ bán đều vui vẻ. Chẳng ai mặc cả bởi họ quan niệm đầu năm mua muối để cả năm làm ăn phát đạt, gia đình trong ấm ngoài êm. Nó cũng giống như cuối năm mua vôi quét nhà, quét gốc cây để đuổi tà ma, điềm xui xẻo.

Trái với sự vắng lặng của đường phố, đình chùa lại rất nhộn nhịp. Một trong những ngôi chùa đông khách nhất Hà Nội là chùa Hà ở phường Dịch Vọng, quận Cầu Giấy. Được tiếng là linh thiêng, "cầu gì được nấy" nên suốt từ đêm 30 đến chiều mùng 1, nơi này nườm nượp khách vào ra. Xe con, xe máy xếp chật ních các nhà dân xung quanh cũng như chợ xe máy cũ gần đó. Một bãi giữ xe ngoài trời ở bùng binh cách chùa 100 m cũng được dựng lên với giá trông 3.000 đồng/xe máy, đắt gấp rưỡi ngày thường, nhưng chẳng ai phàn nàn.

Trong chùa, hương khói nghi ngút. Nếu đến lúc 1h chiều thì khách khó lòng tìm được một vị trí đặt lễ. Nhiều người đành chấp nhận để con cháu đội lễ, còn bản thân thì khấn vọng. Anh Đại, bảo vệ chùa, cho biết, dù nhà chùa chỉ cho phép khách thắp một nén nhang ở mỗi bàn thờ, song nhiều người tâm niệm mang nhiều vàng hương, hoa quả cúng tiến càng được lộc nên lượng hương không sử dụng lên tới vài nghìn bó. Chúng được xếp cao tới lưng chừng bức tường nhà.

Ngay cả ông Hoán, Trưởng ban quản lý chùa, nhiều lúc cũng trộm mong chùa bớt khách để việc quản lý được tốt hơn, giữ cho cảnh quan thanh tịch, giúp khách tĩnh tâm, gạt bỏ mọi ưu phiền khi đến nơi cửa Phật, chứ như hiện nay không tránh khỏi đôi lúc xô bồ. Ông già đã gần 13 năm làm quản lý chùa này thỉnh thoảng lại mơ về thời xa xưa, khi ấy khách đến chùa đều vào chào sư cụ, đề đạt nguyện vọng với thày Thống để thày ghi sớ, thỉnh chuông giúp. Khi ra về, khách đều vào tạ lễ sư cụ, tạo sự thân thiện, gần gũi.

Tại TP HCM, thời tiết ngày đầu năm không khác biệt so với ngày thường. Nắng dìu dịu, gió mơn man. Không khí trong lành do có ít xe đi lại. Theo chị Minh, một người gánh dừa đi bán dạo, ngày mùng một là ngày đặc biệt nhất của TP HCM trong năm. Dường như đây là thời gian duy nhất dành cho sự yên tĩnh. "Năm nào tôi cũng đi bán vào ngày này. Nhiều người nói tôi ham làm nhưng không hoàn toàn như vậy. Đó vừa thói quen vừa là cách để thả mình trong không gian yên bình", chị Minh tâm sự.

Vốn là người Bắc, xa quê từ nhỏ, chị Minh đã bươn chải với cuộc sống ở thành phố 15 năm. Làm đủ nghề nhưng bị hạn chế bởi trình độ học vấn nên thu nhập không cao. Hiện kinh tế gia đình của chị Minh chủ yếu phụ thuộc vào gánh dừa đi bán dong với thu nhập trung bình khoảng 60.000 đồng/ngày. Chị Minh tâm sự: "Mặc dù khó khăn nhưng tôi tự hào vì 2 cháu học giỏi và vợ chồng chúng tôi yêu thương nhau. Đó là nhưng gì mà nhiều gia đình mơ ước trong năm con gà này".

Thỉnh thoảng, một vài tốp khánh dạo bộ gọi chị Minh lại mua hàng. Đa số mọi người chỉ uống chút ít rồi bỏ. "Không phải chúng tôi uống vì khát mà mong "thừa lộc, thừa tài" từ trái dừa đầu năm. Đó là quan niệm theo cách nối vần "ừa" mà". Một khách hàng vui vẻ giải thích. Những trái dừa đã sử dụng được bỏ vào thùng của người bán hàng, đường phố, vườn hoa vẫn sạch và không khí vẫn trong lành suốt cả ngày.

Trở về nước sau nhiều năm sinh sống ở Australia, ông Yên cảm nhận ngày đầu năm ở TP HCM rất đặc biệt. Bên cạnh sự "ra đi" tạm thời của người dân các tỉnh thì thành phố lại có sự trở về của những người con xa quê, để rồi tập hợp được nhiều người gốc Sài Gòn. Đó là những người sinh ra và lớn lên từ mảnh đất này, có phong cách sống đặc trưng của người Sài Gòn. Ồn ào theo "chất" của người dân Nam Bộ, nhưng vẫn sâu lắng, tình cảm. "Ngay như tôi, mặc dù đã định cư ở nước ngoài nhưng Tết năm nào cũng muốn về Việt Nam, về TP HCM. Và tôi yêu biết bao quang cảnh sáng mùng một ở thành phố này", ông Yên nói.

Sáng qua, cả gia đình ông Yên gồm vợ và 2 con gái dừng bước du xuân tại quán cà phê Highlands trên đường Đồng Khởi (quận 1). Đây là một trong những nơi sang trọng của thành phố. Chị Hậu, con ông Yên, kể, ở đây vừa có một cô gái hôn tay người yêu. Chàng trai vô tình không biết mà cứ nhìn đường. Vậy mà cô gái vẫn rất hạnh phúc và chăm sóc người yêu nhiều hơn. "Cô gái đã rất bình yên khi bên cạnh chàng trai. Đó là niềm tin mà mùa xuân ban tặng cho tình yêu", chị Hậu nhận xét.

17h cùng ngày, các con đường ở TP HCM bắt đầu đông người. Những màu áo tươi trẻ cùng với sức sống sôi động của tuổi trẻ đang dần kéo không khí thành phố trở lại đúng với nhịp sống vốn có của nó.

Như Trang - Tuấn Dũng