Thủ tướng kết luận về kết quả thanh tra tại VNPT

Ngày 6/11, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã nhận được công văn của Chính phủ, thông báo kết luận của Thủ tướng về kết quả thanh tra tại Tổng công ty Bưu chính Viễn thông (VNPT). Theo đó, VNPT đã có những sai phạm trong chọn thầu, quản lý, điều hành kém.

Trong số 10 vấn đề Thanh tra Chính phủ kết luận về VNPT có 7/10 vấn đề có sự đồng thuận giữa thanh tra và các bộ, ngành. Có 3 vấn đề chưa có sự thống nhất giữa Thanh tra Chính phủ với ý kiến của các bộ ngành khác là: việc đấu thầu dự án nâng cấp mạng thông minh phục vụ thuê bao trả trước của Vinaphone (hệ thống IN); việc điều chỉnh tỷ lệ phân chia trong hợp đồng hợp tác kinh doanh với nước ngoài (BCC) giữa VNPT với hãng Comvik (CIV- Thụy Điển); giá cước viễn thông và việc sử dụng vốn đầu tư của VNPT. Trong cuộc họp thường trực Chính phủ ngày 18/10, Thủ tướng đã kết luận về 3 vấn đề nêu trên và một số vấn đề khác.

Về dự án đầu tư nâng cấp hệ thống chuyển mạch để có tính năng mạng thông minh phục vụ thuê bao trả trước mạng VinaPhone giai đoạn 2001-2002 với tổng vốn đầu tư 147,47 tỷ đồng, HĐQT VNPT chọn nhà thầu Erricsson trúng thầu là “sai trình tự, thủ tục quy chế đấu thầu”. Tuy nhiên, chưa đủ kết luận nếu để một nhà thầu khác trúng thầu sẽ thuận lợi hơn và chưa có căn cứ để xác định có lãng phí, thiệt hại và cũng chưa phát hiện tham nhũng, tiêu cực.

Về dự án hợp đồng, hợp tác kinh doanh giữa Công ty Thông tin di động VMS thuộc VNPT với hãng CIV của Thụy Điển, cụ thể là tỷ lệ phân chia giữa 2 bên là 50-50, Thanh tra Chính phủ cho rằng, việc chia tỷ lệ này sẽ làm thiệt hại hàng trăm tỷ đồng cho phía VN. Nhưng qua xem xét, Thủ tướng đã đồng ý với đánh giá của Đoàn thẩm định liên ngành là việc hợp tác liên doanh khiến hiệu quả kinh doanh tốt hơn cho cả 2 bên và phía Việt Nam có lợi nhiều hơn. Đối tác tăng thêm 75 triệu USD ngoài vốn cam kết trong hợp đồng.

Trong việc đấu thầu mua sắm vật tư, thiết bị, theo kết luận của Thanh tra Chính phủ, trong 3 năm HĐQT VNPT đã áp dụng chỉ định thầu và mua sắm trực tiếp chiếm 47,8% tổng giá trị gói thầu (10.283 tỷ đồng trên tổng số 21.488,5 tỷ đồng). Thủ tướng kết luận, với các gói thầu có tính chất đặc biệt, người có thẩm quyền quyết định đầu tư chỉ được phép ra quyết định chỉ định thầu và mua sắm trực tiếp trên cơ sở Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã thẩm định. Nhưng trong các dự án mở rộng của VNPT, Tổng công ty này đã chỉ định thầu và mua sắm trực tiếp khi chưa được cấp thẩm quyền cho phép là “vi phạm quy chế đấu thầu”.

Một vụ việc đáng chú ý là HĐQT VNPT giao cho Trung tâm Công nghệ Thông tin (CDIT) một đơn vị không phải thành viên trực tiếp của VNPT thực hiện 5 gói thầu với dự toán 11,8 tỷ đồng, nhưng lại ghép trong dự án đầu tư “mạng máy tính phục vụ quản lý và điều hành sản xuất, kinh doanh cho 17 bưu điện tỉnh, thành phố”. Việc giao thầu không đúng quy định trên đã gây phản ứng chính trong nội bộ của VNPT. Sau khi sự việc bị phát hiện, VNPT đã hủy bỏ các gói thầu với CDIT.

Theo kết luận của Thủ tướng, ở hầu hết dự án được thanh tra, công tác tư vấn đầu tư tại VNPT đã không làm hết nội dung và phạm vi công việc, áp tính phí thiết kế không đúng, chất lượng tư vấn thiết kế thấp. Trình tự thủ tục các bước của công tác khảo sát lập dự án, khảo sát thiết kế, thiết kế kỹ thuật và giám định tác giả chưa được thực hiện đầy đủ. Tuy nhiên, Thủ tướng cho rằng, những sai phạm này chủ yếu là về trình tự, thủ tục và trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ, chưa phát hiện có tham nhũng, tiêu cực.

Thủ tướng cũng yêu cầu VNPT và Bưu điện Hà Nội phải kiểm điểm nghiêm túc việc không cung cấp đầy đủ, kịp thời hồ sơ tài liệu khi thanh tra việc thanh quyết toán giá trị 15 dự án do Bưu điện Hà Nội thực hiện. Trong kết luận đầu tiên, Thanh tra Chính phủ kết luận có dấu hiệu làm thất thoát trên 5,32 triệu USD và 8 triệu France. Sau khi thẩm định lại, các cơ quan xác định chỉ còn 2 khoản chưa đủ điều kiện thanh toán là 84.620 Fr chi phí đào tạo và trên 200.000 USD chi phí dịch vụ sau bán hàng. Thủ tướng giao VNPT trực tiếp chỉ đạo tiếp tục tìm chứng từ để bảo đảm thanh toán theo quy định. “Trường hợp không thanh toán được phải truy cứu trách nhiệm cá nhân và xử lý nghiêm minh”, Thủ tướng Phan Văn Khải nhấn mạnh.

Việt Anh