Thu phí đường Huỳnh Tấn Phát: Khó tháo gỡ bất cập

Chiều qua, các doanh nghiệp vận tải TP HCM có buổi làm việc với HĐND, UBND thành phố để phản ánh những bất cập về thu phí đường Huỳnh Tấn Phát. Đây là kết quả sau nhiều lần kiến nghị đến Sở Giao thông công chính, lãnh đạo TP, thậm chí vượt cấp lên Thủ tướng.

Có cảnh sát giao thông thì tình trạng xe vượt tram thu phí mới không diễn ra Ảnh:  Tuấn Dũng

Theo ông Lê Công Minh, Giám đốc cảng Sài Gòn, việc cho phép đặt 2 trạm thu phí phụ trên đường Nguyễn Tất Thành và Hoàng Diệu (quận 4) là vô lý, trái với Pháp lệnh Phí và lệ phí và nghị quyết của HĐND thành phố khóa VI (nghiêm cấm những hoạt động làm ảnh hưởng tới hoạt động của cảng và đi lại của nhân dân). Cũng theo nghị quyết này, đơn vị thu phí chỉ được phép thu phí giao thông công trình đường Huỳnh Tấn Phát thuộc địa bàn quận 7, không đề cập đến việc thu phí giao thông đường Nguyễn Tất Thành và Hoàng Diệu. Vé thu cước do Cục thuế thành phố phát hành cũng đã ghi rõ: "Cước đường bộ (đường Huỳnh Tấn Phát)".

Vậy nhưng khi triển khai, Sở Giao thông công chính đã cho phép đặt 2 trạm thu phí phụ trên đường Hoàng Diệu và đường Nguyễn Tất Thành nhằm tận thu các xe ra vào cảng. "Điều này vừa sai luật, vừa đi ngược lại lợi ích chung của cộng đồng doanh nghiệp và hoàn toàn không phù hợp với nguyện vọng của nhân dân", ông Minh nói.

Giải thích về điều này, ông Nguyễn Văn Tưởng, Giám đốc Công ty phát triển đô thị và khu công nghiệp, đơn vị chủ đầu tư trạm thu phí, cho biết ngay sau khi công trình được thông xe trên toàn tuyến (tháng 9/2001), công ty và Sở Giao thông công chính đã lập và trình UBND thành phố phương án tổ chức thu phí giao thông để hoàn vốn đầu tư dự án BOT này và đã có nhiều văn bản cùng tờ trình HĐND. Tuy nhiên, chủ trương đầu tư theo giai đoạn 2 của dự án không được đưa vào nội dung chương trình làm việc của HĐND tại các kỳ họp thường kỳ và bất thường trong năm 2002. "Việc chậm thu phí hoàn vốn đã làm tăng chi phí đầu tư dự án, giảm hiệu quả đầu tư và gây khó khăn cho đơn vị trong sản xuất kinh doanh", ông Tưởng nói.

Ông Trần Văn On, Chủ tịch Hiệp hội vận tải hàng hải tại TP HCM đã khẩn thiết đề nghị HĐND và UBND TP HCM sớm bãi bỏ các trạm thu phí giao thông số 1, 2 trên đường Hoàng Diệu và Tôn Thất Thuyết; điểm số 3, 4 trên đường Lưu Trọng Lư và cảng Bến Nghé - Tân Thuận Đông. Ông On cho rằng chỉ nên thu phí từ ngã tư Huỳnh Tấn Phát đến đường Nguyễn Thị Thập về hướng phà Bình Khánh - Nhà Bè và gỡ bỏ những biển cấm bất hợp lý đối với xe tải trên 1 tấn lưu thông trên cầu Ông Lãnh, đường Hoàng Diệu, đường Nguyễn Thị Thập (quận 7).

Trước kiến nghị của doanh nghiệp và hiệp hội, đại diện Sở Giao thông công chính vẫn giữ quan điểm là cách đặt các biển cấm và giải phân cách là đúng, nằm trong kế hoạch cấm xe tải vào nội thành của thành phố. Tuy nhiên, Sở cũng cho rằng phải xem xét lại về việc tổ chức thu phí để giải quyết những bất cập như: vị trí đặt trạm, phương thức hoàn vốn cho Công ty phát triển đô thị và khu công nghiệp.

Sở cũng đồng tình với doanh nghiệp và đơn vị chủ đầu tư khi đưa ra 3 phương án giải quyết. Phương án 1 là thành phố sẽ mua lại toàn bộ công trình của Công ty phát triển đô thị và khu công hiệp để tự tổ chức thu phí. Phương án 2 là thành phố mua lại một phần của công trình và tiếp tục thu phí. Giá trị phần mua lại khoảng hơn 163 tỷ đồng cho các khoản như: đền bù giải phóng mặt bằng (105 tỷ đồng), tiền hỗ trợ lãi vay trong 3 năm (2001-2004) khoảng 58 tỷ đồng. Phương án 3 là sẽ tiếp tục để Công ty phát triển đô thị thu phí, nhưng sẽ điều chỉnh lại vị trí các trạm.

Thực tế, giải pháp nào cũng có những mặt ưu và khuyết điểm. Ví như, nếu thực hiện phương án 2, thời gian thu phí ở các trạm sẽ giảm bớt, tạo điều kiện lưu thông nhanh cho con đường huyết mạch của thành phố. Nhưng đến thời điểm này, đơn vị chủ đầu tư chưa chắc chắn được việc thu phí sẽ giới hạn trong bao nhiêu năm, cũng như chưa xác định được trạm thu phí nào thu được nhiều nhất. Vì vậy không thể có cơ sở xác định hiệu quả của phương án.

Trước những ý kiến, lập luận nhiều chiều, không đồng nhất của các đơn vị, thường trực HĐND TP HCM, cho biết việc lựa chọn phương án nào sẽ được cân nhắc. Trước đó, HĐND đã cử người đi ghi nhận thực tế ở các trạm thu phí, lắng nghe phản ánh của doanh nghiệp.

Tuấn Dũng