Khu nhà tái định cư Thủy điện Sơn La xuống cấp

Trần một ngôi nhà đang trong tình trạng dột nát.

411 nhà sàn xây bêtông, trị giá hơn 100 triệu đồng/căn, là một trong những hạng mục quan trọng của dự án tái định cư Tân Lập. Khu nhà được xây theo yêu cầu kinh tế, kỹ thuật và đặc tính dân tộc do hàng chục đơn vị thiết kế, nhiều cấp thẩm định, phê duyệt.

Hiện 80% số nhà đã được sử dụng, nhưng người dân đang gặp phải khó khăn do nhà xuống cấp.

Ông Lù Văn Khộ (nhà 33), 67 tuổi, từ xã Ít Ong, Mường La đã chuyển xuống từ ngày 25/4, chỉ lên trần nhà dán nilon mỏng che lớp xốp loang lổ màu sẫm vàng, nói: “Ban đầu nó trắng. Mưa dột nó loang lổ thế đấy”. Ông kể, gần đây nhất là đêm 18/4 có mưa gió, nhà dột như ngoài sân, nước ngoài hiên cũng chảy vào như suối. Cả nhà thức trắng vì không có chỗ ngủ. Đồ đạc ướt sũng. Ba cây xà nách (xà đỡ mái hiên) bằng thép gắn tạm bợ trên tường đêm đó bị bật khỏi tường, treo lủng lẳng, còn mái bếp thì bay một nửa. Mỗi cơn gió đến mái nhà tôn kêu rầm rầm. Cột, tường rung bần bật.

Trần nhà anh Lò Văn Đoàn, số 42, cũng loang lổ nước ngấm đọng sau lớp nilon. Anh Đoàn nói mái hiên quá ngắn không phủ được lan can hành lang, nền nhà như cái ao... Mái bếp nhà anh Lò Văn Phóng (số 46), nhà anh Lường Văn Thái (43), nhà anh Tòng Văn Quốc (34), nhà anh Lù Văn Phanh (36) cũng chung tình cảnh bị gió lật tung tấm lợp.

Tại bản Dọi với 49 hộ dân chuyển đến từ tháng 12/2003, nay nhiều nhà vừa dột vừa nứt tường, thấm nước như nhà anh Lò Văn Lọt (số 11), nhà anh Lò Văn Hặc (26), nhà anh Cà Văn Hồng (24)... Hôm 4/5 vừa qua con trai 12 tuổi của anh Lò Văn Tân bị ngã gãy tay vì trèo lên gác để chăn màn, nhưng gác lại bị sập. Trưởng bản Tòng Văn Bình cũng ngã gãy chân vì gác này.

Bình nói phong tục người Thái, nhà sàn có gác để chăn màn chạy dọc lưng nhà. Gác làm bằng gỗ có thể để đồ vật nặng, thoải mái leo trèo. Nhưng nhà mới gác chỉ là fibrô ximăng hoặc tôn mỏng, rất nguy hiểm.

Theo ông Vũ Ngọc Ninh, phó giám đốc Ban quản lý dự án di dân tái định cư thủy điện Sơn La (BQLDA), mô hình nhà sàn bêtông xuất hiện trong một đề tài khoa học của Sở Khoa học Công nghệ Sơn La. Ba đơn vị là Viện Kiến trúc, Công ty cổ phần sản xuất - xuất nhập khẩu Bemes (Hà Nội) và Công ty Tư vấn xây dựng Sơn La trình ba bản vẽ mẫu. Ban quản lý dự án cho xây thí điểm tám căn nhà tại bản Nà Tân.

Sau khi tiếp thu ý kiến người dân, các nhà dân tộc học, kiến trúc..., hai mẫu nhà 76 m vuông và 84 m vuông được phê duyệt áp dụng cho 411 căn nhà sàn xây bêtông trên toàn dự án tái định cư Tân Lập. Hơn 10 đơn vị được chỉ định thầu.

Có lẽ không đâu hội tụ nhiều loại công nghệ và vật liệu như ở đây. Vinaconex và các doanh nghiệp địa phương thì xây dựng theo “công nghệ Sơn La” tức là ximăng, gạch, cát... địa phương.

Bemes áp dụng tấm lợp ba lớp, nhà khung, tường bêtông nhẹ và siêu nhẹ. Thịnh Liệt, Xuân Mai làm bêtông đúc sẵn từ Hà Nội đem lên. Công ty Tư vấn thiết kế xây dựng và kiến trúc (TP HCM) đem công nghệ 3D (cột, sàn bêtông; mái, tường cốt thép phun vữa ximăng) ra áp dụng. Cuối kỳ có thêm ngói Rôma thay tấm lợp...

Ông Vũ Ngọc Ninh cho biết, vì áp lực tiến độ và sự quá sức của các nhà thầu nên khi dự án đi được nửa đường, Ban quản lý phải xé lẻ các gói thầu mời thêm gần 40 nhà thầu phụ khác, nâng tổng số đơn vị thi công lên con số 50, quy tụ từ các doanh nghiệp lớn như Vinaconex, Bemes đến các đội xây dựng địa phương tham gia.

Tuy nhiên, khi khu nhà được đưa vào sử dụng không thì những biểu hiện xuống cấp bắt đầu lộ ra.

(Theo Tuổi Trẻ)