ĐTDĐ - thiết bị 'không thể thiếu' đáng ghét nhất

(SFGate)

TV mất tới một nửa thế kỷ còn máy tính cần 25 năm để thay đổi cuộc sống con người. Thiết bị tiếp theo đang làm xáo trộn mọi quy tắc xã hội và hình thành nên một nền văn hóa mới chính là điện thoại di động (ĐTDĐ).

Mọi người không còn thấy bất tiện khi nói chuyện điện thoại trong phòng tắm hay nhà hàng, tán tỉnh nhau qua tin nhắn SMS... "Chưa từng có một công nghệ nào phát triển nhanh đến mức thu hút tới 2 tỷ thuê bao chỉ trong một thời gian ngắn như vậy", Howard Rheingold, tác giả cuốn Smart Mobs, nhận định.

10 năm qua, điện thoại đã trở nên quen thuộc đến mức người ta không còn cảm nhận được thiết bị nhỏ bé nằm gọn trong túi áo ấy đã biến đổi thế giới thế nào. Gần đây, mọi người đã bắt đầu có cái nhìn sâu hơn về vai trò và tầm ảnh hưởng của phương tiện liên lạc này thông qua những cuộc điều tra, nghiên cứu và thống kê.

Thiết bị của hai thái cực

ĐTDĐ nhận được quá nhiều lời khen ngợi cũng như bằng ấy lời chỉ trích. Theo một khảo sát của Viện công nghệ MIT (Mỹ) năm 2004, thiết bị cầm tay này đứng đầu trong số những phát minh mà con người căm ghét nhất nhưng lại không thể sống thiếu nó.

Viện nghiên cứu xã hội thuộc Đại học Michigan (Mỹ) năm 2005 cũng cho biết 83% số người được phỏng vấn khẳng định ĐTDĐ đã khiến cuộc sống của họ trở nên dễ dàng, trong khi Internet chỉ được đánh giá ở hàng thứ 2. Tuy nhiên, có đến 60% thừa nhận thiết bị gây ra rất nhiều điều phiền toái, khó chịu nơi công cộng.

Các chuyên gia công nghệ cho rằng điện thoại đang tạo ra những ấn tượng trái ngược cho người sử dụng, nhưng theo thời gian, chúng sẽ thâm nhập sâu hơn nữa vào đời sống và trở nên "bình thường hóa" trong mắt mọi người.

Vật bất ly thân

47% những người tham gia cuộc điều tra của nhà cung cấp dịch vụ mạng Sprint (Mỹ) cho biết họ không thể rời khỏi chiếc điện thoại. Hãng nghiên cứu công nghệ di động Telephia cũng thống kê trung bình mỗi người Mỹ gọi điện 13 giờ/tháng, còn những người trong độ tuổi 18 - 24 dành tới 22 giờ.

Theo khảo sát trên toàn thế giới năm 2005 của BBDO Worldwide, 75% người dùng luôn bật máy và đem theo bên mình trừ khi đi ngủ. Thú vị hơn, 15% người Mỹ đã từng tạm dừng "quan hệ" với nửa kia của mình để nhận cuộc gọi, 59% không hề có ý định cho bạn bè mượn điện thoại dù chỉ trong 1 ngày và 26% khác thấy việc quay trở lại nhà để lấy chiếc điện thoại họ quên mang theo còn cần thiết hơn cả việc cầm theo ví.

"Điện thoại như một bước đệm để ta có thể biến giấc mơ thành hiện thực. Ít nhất, tôi cũng được nghe giọng nói của một ai đó bất cứ khi nào tôi muốn. Vì thế, nó có sức cám dỗ không thể cưỡng lại", Paul Levinson, chuyên gia tại Fordham, cho biết.

Sản phẩm đa năng

(SFGate)

Mục đích ban đầu của điện thoại hiển nhiên là để... gọi điện. Tuy nhiên, những cải tiến công nghệ, cộng thêm một chút sáng tạo của mỗi cá nhân, nó đã thực hiện được nhiều chức năng hơn thế.

Theo thống kê trong tháng 12/2005 của M:Metrics, trừ đàm thoại, tính năng phổ biến nhất trong ĐTDĐ là tin nhắn, tiếp đến là game di động và chụp ảnh. Một số khác dùng để truy cập dịch vụ mai mối, bói toán và đọc truyện cười.

BBDO Worldwide cho biết 44% người Mỹ hẹn hò và tán tỉnh qua điện thoại. Sprint lại khẳng định cứ 3 người thì có 2 người sẽ dùng thiết bị để tìm kiếm đồ vật trong bóng tối như chìa khóa, bút hoặc dò đường... 7% dùng điện thoại để cổ vũ cho nhóm nhạc họ yêu thích khi đi xem buổi biểu diễn, thậm chí khoảng 4% tận dụng ánh sáng này để dọa ma người khác.

"Nó giống như việc người ta dùng gót giày để đóng đinh thay cho búa vậy. Trong nhiều trường hợp, sản phẩm được sử dụng rất ngẫu hứng và các nhà sản xuất khó có thể hình dung ra được",Geoffrey Nunberg, chuyên gia tại trường UC Berkeley, nhận xét.

Thiết bị phản ánh con người

Theo BBDO Worldwide, 31% người dùng tin rằng ĐTDĐ, cũng như xe hơi, có thể tiết lộ nhiều điều về chủ nhân của nó. "Hiện nay, điện thoại đóng vai trò như quần áo ta mặc, nghĩa là nó mang đậm phong cách cá nhân", Clifford Nass, chuyên gia tại Stanford, bình luận.

Đợt bình chọn các hành vi xấu diễn ra tháng trước của ABC News cho thấy những cuộc gọi thiếu văn minh bị xếp thứ 3 chỉ sau cử chỉ khiếm nhã và ngôn ngữ thô tục. Điện thoại cũng khiến mọi người sẵn sàng nói chuyện về những chủ đề riêng tư nhất tại những nơi mà trước đây họ không hề nghĩ tới.

Hải Nguyên (theo SFGate)