Desktop search - 'cần câu' mới của các hãng tìm kiếm
Tiềm năng thu lời từ tiện ích miễn phí này trong thời gian trước mắt có thể chưa rõ ràng nhưng những phiên bản beta được các công ty hàng đầu phát hành gần đây đã hé mở thêm một kênh kiếm tiền, chẳng hạn như đặt quảng cáo liên quan bên cạnh kết quả search.
Nếu có ai còn hoài nghi về sự cạnh tranh trong ngành công nghiệp tìm kiếm thông tin thì 3 tháng qua đã chứng minh bằng những dấu hiệu rõ ràng. Vào quý cuối năm 2004, tất cả các “đại gia” trong lĩnh vực cung cấp dịch vụ Internet và công cụ tìm kiếm thông tin đã liên tiếp công bố việc phát triển và cho ra mắt các bản thử nghiệm của tiện ích search trên môi trường desktop.
Kẻ tiên phong Google đã rất thành công với dự án của họ, vì thế MSN của Microsoft và Yahoo cũng đã không “bỏ lỡ chuyến tàu”. Yahoo hôm 10/1 đã tung ra phiên bản beta của công cụ tìm kiếm thông tin desktop với khả năng quét tìm mọi thứ từ e-mail, file text cho tới hình ảnh trên ổ cứng máy tính.
Đây thực sự là một thị trường chuyên biệt (niche) rất mới và giàu tiềm năng trong lĩnh vực tìm kiếm thông tin nói chung đang sôi động. Trong khi việc tìm kiếm dữ liệu giữa hàng tỷ văn bản trên Internet đã trở nên khá đơn giản thì khả năng xác định một tệp tin trên ổ cứng máy tính vẫn tỏ ra khá yếu kém. Giải quyết vấn đề này cho người sử dụng, nhà cung cấp có thể xây dựng được sự trung thành của khách hàng với thương hiệu để rồi mở rộng kinh doanh ra công cụ search trên web, nơi tồn tại cơ hội kiếm lời bạc tỷ thông qua việc bán quyền quảng cáo dựa trên nội dung tìm kiếm.
Ngoài việc tạo dựng và củng cố thương hiệu, công cụ search desktop có thể còn là chiếc cầu vươn tới cái mà một số người coi là bước tiếp theo trong tiến trình phát triển của lĩnh vực này: một tiện ích search toàn năng. Các nhà phân tích tin rằng người lướt web đang hướng tới một giải pháp tìm kiếm như vậy với khả năng cho phép họ dùng một công cụ mà có thể truy vấn thông tin về mọi thứ, từ các file bảng tính trên ổ cứng, e-mail lưu trong các cổng Internet hoặc hàng tỷ văn bản trên web.
Theo Chris Sherman, Tổng biên tập tạp chí SearchDay, thiết lập được một nền tiện ích search desktop đáng tin cậy chính là bước đầu tiên đi theo hướng này. Tất nhiên, để có được một công cụ tìm kiếm đa năng như thế còn phải mất ít nhất nhiều tháng, thậm chí nhiều năm. Có thể thấy tất cả những dịch vụ được giới thiệu trong 3 tháng qua của Google, Microsoft, AskJeeves và Yahoo đều vẫn trong giai đoạn thử nghiệm. AOL, dự kiến sẽ phát hành một sản phẩm tương tự vào đầu năm nay, đang liên kết sử dụng phần mềm của hãng Copernic Technologies cho dự án này.
Các dịch vụ tìm kiếm thông tin ngoại tuyến, hiện miễn phí đối với người sử dụng, hoạt động theo kiểu quét ổ cứng và thiết lập một hệ thống chỉ mục (indexing) lưu trên PC nội bộ. Nhờ đó, khi khách hàng quyết định tìm kiếm một file, hầu như công việc đã được hoàn tất từ trước. Điều này rút ngắn tốc độ tìm kiếm trên desktop từ vài phút xuống còn chưa đầy một giây.
Tất nhiên, không thể quên nhắc đến vấn đề quyền riêng tư cá nhân có bị xâm phạm hay không khi sử dụng những tiện ích miễn phí này. Năm ngoái, Google nổi đình nổi đám và cũng là tiêu điểm chỉ trích khi tung ra dịch vụ thư điện tử dung lượng lớn Gmail, có khả năng quét tìm e-mail của khách hàng và đặt quảng cáo mang nội dung liên quan vào cạnh phần text. Vì thế, mọi nỗ lực quét nội dung thông tin cá nhân của người sử dụng với những toan tính quảng cáo có thể sẽ gây ra sự phản ứng dữ dội hơn thế.
Rất khó dự báo về sự tiếp đón của người tiêu dùng đối với các công cụ search desktop sắp tới nhưng chắc chắn đây là một bước tiến cần thiết trong thị trường tìm kiếm thông tin cạnh tranh khốc liệt hiện nay và kẻ thắng cuộc là kẻ tìm ra cách moi được tiền từ tiện ích này.
Phan Khương (theo ECT)