Điệp viên CIA ít dùng máy tính

Hình ảnh gián điệp được trang bị những thiết bị tối tân trong phim khác xa so với đời thực. Theo một báo cáo vừa được công bố trên tạp chí Khoa học tình báo, Cục tình báo trung ương Mỹ (CIA) lạc hậu 5 năm so với mặt bằng chung xét về mặt sử dụng công nghệ phục vụ công việc.

Lãnh đạo và nhân viên CIA ít khi dùng Internet và không có công cụ phần mềm hiện rất phổ thông trong thế giới kinh doanh. Họ sử dụng các cơ sở dữ liệu cổ lỗ sĩ để tìm kiếm và phân loại thông tin.

Cụ thể, trên bàn làm việc của nhân viên CIA thường có 2 điện thoại và 2 máy tính để bàn. Một máy tính nối với hệ thống mật, còn máy còn lại dùng để lướt web và gửi e-mail thông thường. Bộ chuyển đổi cho phép họ sử dụng một bàn phím, một chuột và một màn hình cho cả 2 máy.

Phần lớn công việc của nhà phân tích được thực hiện trên hệ thống mật. Nếu không có lệnh của cấp trên, họ không thể sao dữ liệu ra thiết bị cầm tay hoặc chuyển thông tin qua lại giữa các mạng. Việc gửi e-mail mật tới một cá nhân rất phức tạp vì CIA không có thư mục địa chỉ cho phép tìm kiếm tự động, và sử dụng các giao thức cũ ít người quen dùng.

Vấn đề bảo mật khiến nhân viên CIA gặp nhiều khó khăn trong việc chia sẻ thông tin tình báo. Cơ quan này không muốn đưa thông tin lên Intelink vì không thể kiểm soát những gì diễn ra sau khi tài liệu xuất hiện trên hệ thống mật mang tính toàn cầu này. Việc đưa dữ liệu lên SIPRNET - mạng máy tính liên kết nhiều tổ chức quốc phòng Mỹ - cũng không dễ dàng vì có rất ít thiết bị đầu cuối trong các tòa nhà của CIA.

“Kết quả là các nhà phân tích phải làm việc trong môi trường công nghệ thông tin gần như bị cô lập hoàn toàn với thế giới bên ngoài... Nhiều người dường như không biết đến sự hiện diện của dữ liệu trên Internet và các nguồn không phải của CIA”, Bruce Berkowitz - tác giả báo cáo, cựu nhân viên CIA - viết.

Theo Berkowitz, cơ sở dữ liệu của CIA rất lớn nhưng hệ thống tìm kiếm rất “thô sơ”. Vì thế, sau khi hỏi một đồng nghiệp, nhà phân tích có được câu trả lời tốt hơn so với việc tra cứu trên mạng máy tính.

Nguyên nhân lớn nhất của tình trạng trên liên quan đến vấn đề bảo mật. Thay vì tìm kiếm và sử dụng một công nghệ hoặc kỹ thuật phù hợp, CIA không tích cực ứng dụng công nghệ thông tin để tránh mọi nguy cơ rò rỉ thông tin. Lâu nay, các nhà phân tích coi phần lớn công nghệ là “ngáo ộp”, chứ không phải đồng minh. Ba nguyên nhân khác là: thiếu tiền đầu tư, thiếu sự liên kết giữa các cơ quan và sức ỳ về mặt tổ chức.

Theo Berkowitz, phải mất nhiều tháng đổi mới, CIA mới có được các nhóm phân tích gia biết cách tổ chức và chia sẻ thông tin quan trọng một cách hiệu quả.

Minh Long (theo BBC)