Giải pháp công nghệ dành cho các nước nghèo

Các nước đang phát triển đầu tư vào mạng lưới di động.

Hiện nay, ngày càng ít các chính trị gia bàn đến khoảng cách số mà coi nó như chuyện của hôm qua. Nhưng thực tế, khoảng cách giữa nhu cầu nối mạng với việc có được các phương tiện liên lạc như: máy tính, ĐTDĐ, TV tương tác vẫn là vô cùng lớn đối với các nước nghèo trên thế giới, và điều này để lại nhiều hậu quả cho người dân ở đó.

Đây là nhận định của chuyên gia cố vấn công nghệ Bill Thompson, phóng viên BBC Online.

Theo thống kê, đã có hơn 600 triệu người trên toàn cầu kết nối Internet. Đó là một con số đáng ngạc nhiên cho thấy tốc độ phát triển net nhanh chóng từ khi nó ra đời vào những năm 70. Tuy nhiên, vẫn còn khoảng 5,5 tỷ người không sử dụng net và không nối mạng.

Hầu hết những người này sống bên ngoài các nước phát triển phương Tây. Người ta ước tính trong khi hơn nửa số hộ gia đình ở nước Anh nối mạng thì chỉ có 0,1% gia đình ở Bangladesh có điều kiện tương tự.

Nguyên nhân của tình trạng này là bởi giá thành máy tính và chi phí kết nối Internet giảm mạnh ở phương Tây, khiến người ta ngộ nhận rằng Internet sẽ dần đáp ứng cho tất cả những ai cần nó. Đồng thời, các nước đang phát triển có xu hướng coi trọng đầu tư vào các vấn đề nổi cộm khác như nước sạch, y tế, thực phẩm, giáo dục hơn là CNTT. Thực tế phát triển Internet ở phương Tây đã chứng tỏ cơ hội kết nối thông tin và liên lạc có ảnh hưởng thế nào tới mọi mặt đời sống. Chẳng hạn, học sinh ở London (Anh) nối mạng tại nhà có lợi thế trong việc nghiên cứu hoặc làm bài tập, một ngôi làng nối mạng có điều kiện theo dõi thời tiết, kiểm soát sự sinh sôi của côn trùng...

Tuy vậy, ông Thompson nhận định, không thể hoàn toàn phụ thuộc vào công nghệ mà không biết cách bảo dưỡng cũng như tận dụng nó đúng mục đích. Công nghệ cần được thúc đẩy từ chính nhu cầu của người dân địa phương nhằm giải quyết các vấn đề liên quan trực tiếp tới họ. Vào những năm 70, nhiều nước đang phát triển được khích lệ làm nghề nông dựa hoàn toàn trên máy móc và hóa chất. Nhưng khi các máy kéo bị hỏng, chi phí thuốc trừ sâu tăng lên thì hậu quả là họ lâm vào cảnh đói nghèo và tuyệt vọng.

Theo Bill Thompson, hiện có 2 hướng đi trên toàn cầu hứa hẹn mang lại hiệu quả. Thứ nhất là các nước đang phát triển tìm cách nhảy cóc trong công cuộc công nghiệp hóa bằng cách tận dụng các công nghệ mới nhất mà bỏ qua giai đoạn ban đầu. Ví dụ, thay vì lắp đặt hệ thống điện thoại cố định, mạng di động không dây có thể được cài đặt nhanh và rẻ hơn. Hoặc thay thế những máy tính xách tay cồng kềnh thô kệch như những cục gạch bằng các model mới siêu mỏng với tuổi thọ pin cao.

Thứ hai là việc tạo ra những loại máy tính dễ sử dụng và giá thành thấp, như Simputer, phục vụ người nghèo. Những chiếc ĐTDĐ được thiết kế dành riêng cho các ngôi làng sẽ là bước tiến tiếp theo.

Thompson cho rằng có thể đã đến lúc cải tiến câu châm ngôn cổ xưa: "Nếu bạn cho tôi một con cá, bạn nuôi tôi được một ngày. Nhưng nếu bạn dạy tôi cách câu cá, bạn đã nuôi sống tôi cả đời", thành cách nói: "Nếu bạn cho tôi thông tin, bạn trả lời được một trong những câu hỏi của tôi. Nhưng nếu bạn cho tôi lên mạng, bạn sẽ để tôi tự trả lời các câu hỏi của mình".

Số người lên mạng tại các khu vực trên thế giới.

10 nước có tỷ lệ kết nối Internet cao nhất thế giới.

Minh Thi (theo BBC)