Cuộc sống ở Silicon Valley - từ ước vọng đến tuyệt vọng

Có những khoảng lặng trong giọng nói của Nagajar khi anh kể về hành trình của mình ở Thung lũng. Lập trình viên người Ấn 30 tuổi này đến đây vào mùa xuân năm ngoái để đầu quân cho một công ty tư vấn. Với mức lương 55.000 USD, anh mua xe hơi, thuê nhà, sắm đủ tiện nghi, đưa vợ đi nghỉ. Cuộc sống đầy niềm vui và cơ hội thành đạt.

Đột nhiên, Nagajar bị sa thải. Một hậu quả của việc các công ty công nghệ cao xuống dốc. Anh thực sự bị sốc. Giờ đây, hàng ngày Nagajar chạy đôn đáo tìm kiếm việc làm và thắt lưng buộc bụng. Anh phải để vợ về nước, còn bản thân thì thuê chung một căn hộ nhỏ với bạn. Nagajar thú nhận rằng thậm chí anh không chắc có thể trụ nổi ở đây hay không.

Ở Silicon Valley và các trung tâm công nghệ của Mỹ, những câu chuyện tương tự như Nagajar có rất nhiều. Riêng tại Thung lũng, ước tính có tới hàng chục nghìn người mới bị sa thải.

Đối với những người mất việc, không chỉ lâm vào khó khăn tài chính, họ còn rơi vào trạng thái bất ổn. Những kỹ thuật viên đến Mỹ theo dạng H-1B visa giờ đây không biết mình có thể ở Mỹ bao lâu và ở lại có hợp pháp hay không. Cuối năm ngoái, cầu người lao động châu Á có trình độ lên cao khiến các công ty Mỹ thuyết phục được Quốc hội nước này thông qua việc tăng số người thuộc diện được cấp H-1B từ 115.000 lên tới 195.000. Khoảng một nửa trong số 425.000 lao động diện H-1B ở Mỹ là người Ấn hoặc Hoa.

Đầu năm 2001, thị trường Nasdaq sụt giá khủng khiếp. Các công ty dotcom đua nhau sa thải hàng nghìn nhân viên. Tháng 2, các hãng Mỹ chỉ tuyển dụng 16.000 người diện H-1B, giảm một nửa so với tháng trước đó.

Tất nhiên không phải chuyên gia công nghệ nước ngoài nào cũng khó khăn. Hầu hết vẫn làm việc. Một số người có trình độ cao thì nhanh chóng tìm được việc làm khác sau khi bị sa thải. Thậm chí, có những kỹ sư đang chờ tìm việc cũng không lấy làm “đau khổ” lắm. Suchin Asuri, lập trình viên kỳ cựu đã làm việc 3 năm ở Thung lũng, hiện thất nghiệp, nói: “Tôi đã sẵn sàng cho tình thế này. Gia đình tôi ở Ấn Độ. Tôi sẽ trở về với người thân”.

Tuy thế, phần lớn những người mất việc vẫn cố tìm cách ở lại Mỹ. Các site tìm việc đầy hồ sơ của những người thuộc diện H-1B. Một site mang tên Y-Axis.com còn có một ticker tape chạy tên những người kiếm việc.

Các chuyên gia về lao động cho biết, hiện có tình trạng lao động có kỹ thuật cao diện H-1B bị trả lương thấp hơn đồng nghiệp người địa phương, điều trái với luật pháp Mỹ. Theo cách nào đó, những người này “đang bị bóc lột”, Giám đốc trung tâm nghiên cứu về di trú tại Washington, cho biết.

Nhưng đối với Nagaraj và những người cùng cảnh, tất cả mong ước giờ chỉ là một công việc, một công việc có thể giúp kéo họ ra khỏi sự tuyệt vọng và mệt mỏi hiện nay.

T. Huyền (theo FEER, 8/5)