Họa sĩ Rừng với triển lãm 'Trên tầng thanh khí'

Họa sĩ Rừng bên tác phẩm của mình.

Hôm nay, những tác phẩm của hoạ sĩ Rừng - Nguyễn Tuấn Khanh đã được giới thiệu tại Viện trao đổi văn hóa Pháp (31 Thái Văn Lung, quận 1, TP HCM). Các hoạ phẩm thể hiện một thế giới thanh khiết, đã được tẩy rửa, trong ngần sắc màu và tràn ngập những âm thanh êm dịu.  

Trên tầng thanh khí mở ra thế giới phiêu du mộng tưởng với màu sắc tươi tắn, rực rỡ, tạo ra cảm giác bình yên và hạnh phúc. Các bức tranh của ông như thoát ra khỏi thế giới mộng tưởng và chạm đến một thế giới khác.

Hư và thực.

Ông tâm sự: “Từ những bước chập chững đầu tiên tìm kiếm một hướng đi cho thế giới sáng tạo của mình, tôi không ngừng thao thức một hình thức sáng tạo mới mẻ trong hội họa. Lúc khởi đầu, tôi cũng như nhiều hoạ sĩ khác, không thoát khỏi thế giới hình tượng và ảnh hưởng các trường phái bậc thầy của hội hoạ phương Tây. Mãi đến năm 1992, khi cuộc triển lãm có chủ đề Phiêu du Mộng tưởng - Ánh sáng và Bóng tối ra mắt lần đầu tiên và gây được sự đồng cảm với người thưởng ngoạn, tôi tin rằng mình đã đi đúng hướng".

Lý giải về sự ra đời của những bức tranh theo một trường phái hoàn toàn mới lạ, Rừng cho rằng người nghệ sĩ phải luôn nỗ lực để tìm ra chính cá tính, bản chất để tự khẳng định mình. Đó là con đường tu tập. Người tu tập bắt đầu với chuông mõ, kinh kệ (tranh vẽ có hình thể, bố cục) và cuối cùng khi đạt đạo sẽ quên cả chuông mõ, kinh kệ (vẽ như nhập đồng, xuất phát từ vô thức - tranh siêu thực). Tâm thức được giải phóng, hoàn toàn vắng lặng, đó là thế giới của "Phiêu du Mộng tưởng - Ánh sáng - Bóng tối”, thế giới của sắc màu.

Trên tầng thanh khí.

40 năm sáng tác của hoạ sĩ có thể chia thành 3 giai đoạn: Từ 1961 đến 1973 là thời kỳ trăn trở, dằn vặt giữa mộng và thực, thể hiện sự dấn thân của ông trong nghệ thuật. Sự tàn khốc của chiến tranh thể hiện rất rõ trong tranh của Rừng, cũng như qua các tác phẩm: truyện ngắn, bút ký của ông với tên hiệu Kinh Dương Vương. Hai tác phẩm tiêu biểu nhất của ông trong thời kỳ này là Vòng hoa chiến thắng và Bào thai đen, mang đầy tính hiện thực có nội dung tố cáo chiến tranh.

Giai đoạn hai từ 1973 đến 1992, sau những biến động lớn trong cuộc đời và ở cái tuổi ngoài 30 đã làm Rừng chín hơn trong nghệ thuật và ngọn lửa tâm hồn đã dịu lại. Tranh của ông với những mảng màu sắc tuy còn nóng nhưng là cái nóng âm ỉ. Những hình thể, nhân vật trong tranh cũng bớt u uất, khổ lụy hơn, đẹp hơn và dễ gần hơn. Những tác phẩm nổi tiếng của ông trong giai đoạn này là Bình minh mới, Đàn bà miền núi, Cây nước mắt, Những trẻ nghèo, Người đàn ông trong trang phục xanh…

Đến năm 1992, tranh của Rừng bước vào một thế giới màu sắc vừa hư vừa thực. Một thế giới gần như tĩnh lặng, an bình, nhưng thật ra luôn âm ỉ một ngọn lửa bên trong. Bố cục tranh thật lạ lùng với những đường cong uốn lượn bên những đường thẳng, những hình vuông sát bên hình tròn, màu sáng bên cạnh màu tối, tạo ra thế đối nghịch có vẻ như tương phản nhưng lại hoà điệu với nhau trong một bức tranh.  

Cuộc trưng bày gồm 15 tác phẩm sơn mài và sơn dầu sẽ được trưng bày từ 27/2 đến 5/3.

Bảo Thiện