Nguyễn Hữu Bảo: 'Lãng mạn và ngẫu hứng là chưa đủ'

Nhà nhiếp ảnh Nguyễn Hữu Bảo.

"Tôi chụp những thứ được gọi là Hà Nội cổ còn lại. Nó có thể là những thứ rất nhỏ nhoi như: ván sàn, chân giường có bánh xe, hoa văn cửa ra vào, câu đối, hàng rong. Tôi chụp chỉ để đấy, không triển lãm, thỉnh thoảng lật ra xem, tần ngần: Ồ, mới đây có mấy năm mà đã khác rồi", nhà nhiếp ảnh, phu quân nữ nghệ sĩ Như Quỳnh, tâm sự.

- Anh quan niệm thế nào về vai trò nhiếp ảnh?

- Dù ảnh chụp phong cảnh, tĩnh vật, đời sống hay siêu thực, thì tính nhân văn vẫn là mẫu số chung, là “hồn vía” của bức ảnh. Tuỳ theo tinh thần và đời sống riêng của mỗi người cầm máy, mà nhiếp ảnh hình thành nên những dòng chảy riêng biệt. Với nhiếp ảnh, chỉ có lãng mạn và ngẫu hứng thôi thì không đủ, mà còn cần sự lành nghề của tay thợ giỏi. Qua những trạng huống tinh thần, nhà nhiếp ảnh sẽ ghi lại được mạch đập của hiện thực. Với tôi, khi đó người cầm máy đã thực hiện được vai trò của mình.

- Nghệ sĩ nhiếp ảnh là người ghi lại những khoảnh khắc lịch sử, anh nghĩ sao về điều này?

- Đúng vậy. Nhà nhiếp ảnh có vai trò như nhà chép sử bằng hình ảnh. Người chụp ảnh có cảm quan nhạy sắc để thấy được những biến động lịch sử. Phải nặng lòng với những thứ xung quanh mình, hiểu được câu chuyện, lý lịch của góc nhìn. Khi thấm được từng mảnh tình của đời sống, nghệ sĩ sẽ đủ sức rung động và nhận ra những vẻ đẹp, dù nó nhỏ nhoi, thậm chí là vô danh nữa.

- Vậy theo anh, tiêu chí cho một bức ảnh sử là gì?

- Trước tiên là tính chân thật. Hiện thực được ghi lại phải nguyên mộc, không tô vẽ. Người làm sử cần chuyên nghiệp và có văn hoá, để hiểu được cái gì là biểu tượng, cái gì là tiêu biểu và mang tinh thần đời sống, nếu không lựa chọn thì khi đưa vào ống kính sẽ thành tầm thường, lộm nhộm. Ảnh sử phải khách quan, là cô đọng những sự kiện và trở thành phổ cập, dù sự kiện ấy tích cực hay tiêu cực.

- Anh ít chụp ảnh về vẻ đẹp thiếu nữ, vì sao vậy?

- Chụp nhan sắc là một việc rất khó. Tôi quan niệm, nhan sắc không giống như những cái gì người ta đang chụp trên các bìa, tạp chí, bìa lịch, các "studio nghệ thuật". Nhan sắc cụ thể mà mơ hồ, nó xảy ra với tần số quá ít. Đôi khi tôi xúc động vì được chứng kiến một nhan sắc thật sự, nhưng để bắt được nó là cả một sự nhọc nhằn.

(Theo Gia Đình & Xã Hội)