Nhật ký cuộc xung đột tại Libăng (1)

Israel nã pháo vào các vị trí của Hezbollah ở nam Libăng. Ảnh: AFP

Hôm nay, chiến dịch quân sự của Israel nhằm vào Libăng sau vụ binh sĩ của họ bị Hezbollah bắt cóc đã kéo dài được gần hai tuần. Sau đây là những diễn biến theo từng ngày của cuộc khủng hoảng quân sự chưa có lối thoát này.

TUẦN THỨ NHẤT

Thứ tư ngày 12/7

Chiến binh Hezbollah đóng tại nam Libăng phóng rocket Katyusha qua biên giới nhằm vào mục tiêu là thành phố Shlomi và các tiền đồn ở khu vực Shebaa Farm trên đất Israel.

Trong một cuộc đột kích qua biên giới sau đó, các du kích quân bắt 2 binh sĩ Do Thái làm tù binh rồi rút trở lại Libăng. Họ đòi phía Israel trao đổi tù binh nhưng Thủ tướng nước này là Ehud Olmert mô tả vụ bắt giữ như là một "hành động chiến tranh".

Máy bay Israel đáp trả bằng các cuộc ném bom vị trí của Hezbollah ở miền nam Libăng, đồng thời binh sĩ Do Thái lần đầu tiên vượt qua biên giới tiến vào khu vực này kể từ khi họ rút đi năm 2000.

Tuy nhiên, chiến dịch quân sự của Israel vấp phải sức kháng cự mạnh mẽ và họ tổn thất 8 binh sĩ và 2 người khác bị thương khi giao tranh với Hezbollah. Israel lập tức huy động lực lượng quân dự bị và quyết định đáp trả chớp nhoáng và quy mô lớn nhằm vào Hezbollah.

Thứ năm ngày 13/7

Binh sĩ Libăng khiêng nạn nhân bị Israel ném bom. Ảnh: AP

Sau một đêm oanh tạc khắp khu vực nam Li băng, các máy bay chiến đấu Israel bắt đầu ném bom toàn bộ đường băng sân bay quốc tế Rafik Hariri ở thủ đô Beirut vào buổi sáng, buộc cảng hàng không quốc tế duy nhất này của Libăng phải đóng cửa. 

Ngay sau đó là những báo cáo về số thường dân Libăng đáng kể bị thiệt mạng ở các thành phố và làng mạc nằm gần mục tiêu oanh kích của Israel, với ít nhất 35 người thiệt mạng.

Khi Israel công bố quyết định phong tỏa về đường không và đường bộ đối với Libăng, các nước lớn trên thế giới bắt đầu có những phản ứng đầu tiên về cuộc khủng hoảng có dấu hiệu leo thang ở Trung Đông.

Tổng thống Mỹ George Bush ủng hộ quyền tự vệ của Israel trước các cuộc tấn công, trong khi Pháp, Nga và EU chỉ trích gay gắt việc sử dụng vũ lực "quá mức cần thiết".

Khi đêm xuống, một quả rocket bất ngờ rơi xuống thành phố cảng lớn thứ ba của Israel là Haifa nhưng lực lượng Hezbollah chối bỏ trách nhiệm đối với hành động này.

Thứ sáu ngày 14/7

Một quân nhân Libăng đứng cạnh kho nhiên liệu bị ném bom của sân bay Beirut. Ảnh: AFP

Thủ lĩnh Hezbollah Hassan Nasrallah hứa sẽ "phát động cuộc chiến tranh" chống lại Israel sau khi văn phòng của ông tại Beirut bị ném bom. Vụ oanh kích là một phần trong chiến dịch đang diễn ra của Israel nhằm vào các mục tiêu trên khắp Libăng.

Cầu cống, đường sá và kho xăng dầu ở nhiều nơi tại Libăng trở thành mục tiêu ném bom của Israel cùng với sân bay Beirut. Số thường dân địa phương thiệt mạng đã vượt quá con số 50 và cuộc khủng hoảng tiếp tục gây lo ngại cho các nước lớn.

Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc kêu gọi chấm dứt chiến dịch của Israel vì cho rằng nó đang gây ra cái chết cho những thường dân vô tội. Trong khi đó, tổng thống Iran cảnh báo bất cứ vụ tấn công nào của Israel vào Syria, vốn bị coi là nước tài trợ cho Hezbollah, sẽ bị hứng chịu "một sự đáp trả mạnh mẽ".

Thứ bảy ngày 15/7

Dập lửa tại kho xăng bị trúng bom của Israel tại Saida, cách Beirut 40 km. Ảnh: AFP

Israel mở rộng quy mô các cuộc không kích tại Libăng, tấn công một số lượng lớn các mục tiêu trong đó lần đầu tiên thành phố cảng miền bắc Tripoli cũng bị ném bom. 18 người Libăng đang chạy khỏi một ngôi làng đã bị sát hại khi xe của họ trúng tên lửa ngay trên đường tới thành phố miền nam Tyre.

Tổng hành dinh của Hezbollah ở phía nam thủ đô Beirut cũng bị phá hủy. Hezbollah trả đũa bằng một loạt rocket vào thành phố Tiberias và đây là vụ tấn công nằm sâu trong lãnh thổ Israel nhất của họ tính đến thời điểm đó.

Israel tìm thấy thi thể một trong 4 thủy thủ mất tích sau khi chiếc tàu thuộc lực lượng hải quân do họ điều khiển trúng đạn của Hezbollah ở ngoài khơi bờ biển Libăng.

Cho tới lúc này, Tổng thư ký Liên đoàn Ảrập Amr Moussa tuyên bố rằng tiến trình hòa bình Trung Đông đã chết và kêu gọi Hội đồng Bảo an giải quyết cuộc khủng hoảng đang lan rộng. Thủ tướng Libăng thì gọi nước ông là một "vùng thảm họa" và kêu gọi sự giúp đỡ của quốc tế.

Trong bài phát biểu trước thềm lễ khai mạc Hội nghị thượng đỉnh G8 tại St Petersburg, Tổng thống Mỹ George Bush cáo buộc Hezbollah là thủ phạm cuộc khủng hoảng và hối thúc Syria gây sức ép đối với lực lượng chiến binh.

Tổng thống nước chủ nhà Hội nghị G8 Vladimir Putin thì quay sang chỉ trích chiến dịch ném bom quy mô lớn của Israel và cho rằng "việc sử dụng vũ lực nên có sự cân nhắc".

Chủ nhật ngày 16/7

Hiện trường một nhà ga bị trúng rocket của Hezbollah tại Haifa, Israel. Ảnh: AP

Các cuộc đột kích bằng đường không của Israel sát hại ít nhất 23 người ở miền nam Libăng, trong đó có 16 người ở thành phố Tyre. Có 7 người Canada gốc Libăng thiệt mạng trong một ngôi làng cách thủ đô Beirut 50 km về phía nam trong khi cả gia đình đang đi nghỉ.

Hezbollah nã rocket làm chết 8 người Israel tại thành phố cảng Haifa và đây là vụ tấn công tồi tệ nhất mà nhà nước Do Thái phải hứng chịu kể từ khi cuộc xung đột nổ ra. Người dân sống xa hơn về phía nam tới tận Tel Aviv cũng được đặt trong tình trạng báo động.

Thủ tướng Israel Ehud Olmert khẳng định, vụ tấn công Haifa sẽ phải "hứng chịu hậu quả nặng nề hơn". Trong khi đó, lãnh đạo Hezbollah Hassan Nasrallah tuyên bố cuộc chiến chống Israel "mới chỉ bắt đầu".

Còn Iran cảnh báo Israel rằng bất cứ vụ tấn công nào vào Syria sẽ đều gánh chịu những "tổn thất không thể tưởng tượng nổi". Các nhà lãnh đạo G8 họp tại St Petersburg thì buộc tội các lực lượng cực đoan đang gây ra khủng hoảng, nhưng cũng kêu gọi Israel chấm dứt các chiến dịch quân sự.

Thứ hai ngày 17/7

Một em bé Libăng là nạn nhân trong các vụ oanh kích của Israel. Ảnh: AFP

Israel mở rộng cuộc không kích ra miền bắc Libăng, làm chết 15 người ở Tripoli, thành phố lớn thứ hai ở nước này. Các mục tiêu khác bao gồm cảng Abdeh nằm gần đó, thủ đô Beirut và thành phố miền đông Baalbek.

Tại Israel, Thủ tướng Ehud Olmer tuyên bố các vụ tấn công sẽ vẫn tiếp tục cho đến khi nào 2 binh sĩ Do Thái bị bắt được trả tự do, Hezbollah bị giải giáp và quân đội Libăng kiểm soát được khu vực miền nam.

Hezbollah cũng không nhượng bộ khi tiếp tục nã rocket vào lãnh thổ Israel. Một quả trong số này rơi trúng một tòa nhà chung cư tại Haifa làm 4 người bị thương. Trong đợt bắn pháo vào buổi tối, một quả rơi gần bệnh viện ở Safed làm thêm 6 người bị thương.

Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Kofi Annan và Thủ tướng Anh Tony Blair gợi ý về việc triển khai một lực lượng quốc tế ở Libăng để ngăn chặn các vụ tấn công của Hezbollah. Tuy nhiên, Israel cho rằng hãy còn quá sớm để tính đến khả năng này.

Tổng thống Libăng Emile Lahoud trong khi đó nhấn mạnh rằng ông sẽ không bao giờ bội phản Hezbollah cũng như thủ lĩnh của họ là Hassan Nasrallah. Cùng thời gian này, lời rủa của tổng thống Mỹ đối với Hezbollah trong cuộc trao đổi với thủ tướng Anh tình cờ bị ghi vào băng.

Cộng đồng quốc tế thì ráo riết đẩy mạnh các chiến dịch sơ tán công dân của mình ra khỏi Beirut, còn hàng nghìn thường dân Libăng cũng hoảng hốt bỏ nhà cửa chạy khỏi vùng chiến sự.

Thứ ba ngày 18/7

Một cậu bé đang được sơ tán khỏi Libăng để tránh bom. Ảnh: AP

Các công dân Anh, Pháp, Italy và một số nước châu Âu khác lần lượt được sơ tán khỏi Libăng bằng cả đường không và đường bộ, với sự hỗ trợ của quân đội.

Các cuộc không kích của Israel bước sang ngày thứ 7 liên tiếp và khu vực nam Beirut cùng thành phố cảng Tyre một lần nữa bị tấn công. Có 11 binh sĩ Libăng thiệt mạng khi họ bị oanh kích ở phía đông Beirut, trong khi 6 thi thể người được tìm thấy trong đống đổ nát của một ngôi nhà trúng bom ở thành phố Aitaroun.

Hezbollah tiếp tục bắn rocket vào thành phố cảng Haifa của Israel nhưng không có thông tin gì về thiệt hại. Con số người Libăng thiệt mạng kể từ đầu cuộc xung đột tăng lên 230 và phía Israel cũng có 25 người chết.

Liên Hợp Quốc cảnh báo về một thảm họa nhân đạo khi những người Libăng ồ ạt rời bỏ nhà cửa đi sơ tán. Trong khi các cuộc oanh tạc của Israel nhằm vào đường sá và cầu cống khiến hoạt động giúp đỡ những người này gặp khó khăn.

TUẦN THỨ HAI

Đình Chính (theo BBC)