Hồ sơ hạt nhân Iran khép lại?

Tổng thống Iran Mammoud Ahmadinejah. Ảnh: AFP.

Sau khi nỗi ám ảnh về vũ khí hủy diệt hàng loạt là cái cớ cho cuộc chiến ở Iraq mà đến giờ Mỹ vẫn chưa thoát khỏi, thì việc công bố một báo cáo của cơ quan tình báo Mỹ đã khiến người ta phải thận trọng hơn.

Báo cáo của tình báo quốc giá Mỹ nhấn mạnh, Iran đã ngừng chương trình sản xuất vũ khí hạt nhân và đã không khởi động lại nó trong nhiều tháng trở lại đây.

Trong khi năm nước thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc và Đức đang gần như tìm được sự đồng thuận trong việc soạn thảo các trừng phạt mới chống lại Iran, thì bản báo cáo do cơ quan tình báo Mỹ công bố có thể phá vỡ sự nhất trí này. Kết luận của văn bản nói trên, dựa trên các dữ liệu mà 16 cơ quan tình báo của chính phủ Mỹ thu thập được, đúng là vẫn còn hơi mập mờ nhưng đã khiến mọi người hiểu rằng, nói một cách rất thận trọng thì mối đe dọa hạt nhân của Iran không thể xảy ra trong nay mai.

Cách đây gần 2 tháng, Bộ trưởng Ngoại giao Pháp Bernard Kouchner từng nhắc đến trường hợp “tệ nhất” cần phải lường trước. Tệ nhất ư? Một “cuộc chiến tranh thế giới thứ ba”, đó là từ mà Tổng thống Mỹ George W. Bush đã dùng hồi giữa tháng 10, đương nhiên để chỉ vấn đề Iran. Tuy nhiên, ngày nay, theo cơ quan tình báo Mỹ, dường như không hề thấy rõ mối đe dọa hạt nhân Iran.

Bản báo cáo này được gọi là Đánh giá tình báo quốc gia (National Intelligence Estimate - NIE), viếtt: “Chúng tôi đánh giá một cách chắc chắn hơn, rằng Tehran đã chấm dứt chương trình vũ khí hạt nhân của mình vào mùa thu năm 2003. Chúng tôi cũng khẳng định một cách ít chắc chắn hơn, rằng Tehran cũng mở một khả năng rất nhỏ là tiến hành sản xuất vũ khí hạt nhân”. Tài liệu này nhấn mạnh rằng hồi tháng 6 vừa qua, chương trình này đã không được khởi động lại. Về tương lai, cơ quan tình báo Mỹ thừa nhận họ không thể đoán định. “Chúng tôi không biết liệu Iran có ý định sản xuất bom hạt nhân không”.

Cuối cùng, tài liệu này cũng giống với những kết luận mà Giám đốc Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) Mohammed El Baradei đưa ra hồi cuối tháng 10. Theo ông Baradei, “không có thông tin nào về một chương trình hạt nhân quân sự cụ thể và đang hoạt động cho đến nay”. Còn theo NIE, Tehran sẽ không thể có vũ khí hạt nhân trước năm 2010.

Tại Nhà Trắng, Cố vấn an ninh quốc gia Stephan Hadley cũng vui mừng với “một số thông tin tích cực” trong bản báo cáo, nhưng không vì thế mà tỏ ra mất cảnh giác. Ông nói: “Văn bản này khẳng định rằng chúng ta đã có lý khi lo lắng về mong muốn của Iran trong việc sản xuất vũ khí hạt nhân".

Dường như nhìn vào những gì nói trong bảo báo cáo thì không khí căng thẳng chế ngự nhiều tháng nay giữa Tehran và Washington có thể giảm xuống một nấc. Nhưng bên lề hội nghị thượng đỉnh thường niên của Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh, Tổng thống Iran Mahmoud Ahmadinejad có vẻ lại muốn khẳng định thêm tình hình căng thẳng đó một cách khó hiểu.

“Thời thế đã thay đổi và giờ không còn là lúc để đe dọa nhau… Iran đã chọn con đường của mình và, theo quan điểm của chúng tôi, hồ sơ hạt nhân đã khép lại".

Bạch Dương (theo JDD)