Al-Qaeda lên kế hoạch tấn công Mombasa ở Somalia

Hiện trường vụ tấn công khách sạn Paradise.

Theo báo cáo của Liên Hợp Quốc được đưa ra hôm qua, thủ phạm vụ tấn công kép nhằm vào khách sạn và máy bay Israel ở Kenya là những chiến binh Al-Qaeda được huấn luyện ở Somalia. Ít nhất 4 nghi phạm vẫn đang ở đất nước hỗn loạn vùng Sừng châu Phi này.

Các chuyên gia Liên Hợp Quốc kết luận việc mua bán tên lửa đất đối không rồi chuyển vào quốc gia vùng Sừng châu Phi khá dễ dàng. Số vũ khí này chỉ nhằm mục đích duy nhất là tấn công các nước láng giềng.

Mạng lưới Đông Phi của Al-Qaeda bắt đầu tập hợp lại ở Somalia năm 1998, sau khi tiến hành những vụ đánh bom thảm khốc nhằm vào sứ quán Mỹ ở Nairobi (Kenya) và Dar es Salaam (Tanzania). Đứng đầu nhóm này là Fazul Abdullah Mohammed, quê ở Comoros (đảo trên Ấn Độ Dương). Nhân vật này bị cáo buộc tổ chức các cuộc tấn công nhằm vào sứ quán và vụ Mombasa.

Ban đầu, các chiến binh trải qua khoá huấn luyện tư tưởng và vũ khí nhỏ. Sau đó, họ lựa chọn mục tiêu và thu mua vũ khí cần thiết, trong đó có 2 tên lửa đất đối không "Strela 2" sản xuất tại Liên Xô năm 1978. Những tên lửa này, cùng bệ phóng do Bulgaria chế tạo năm 1993, được đưa vào Somalia từ Yemen rồi sang Kenya bằng đường biển tháng 8/2002.  

Nhánh Al-Qaeda chia thành 4 nhóm tiến hành các vụ tấn công Mombasa, trong đó Fazul đứng đầu nhóm chịu trách nhiệm bắn rơi máy bay. Tuy nhiên, cả hai tên lửa đều trệch mục tiêu.

Trong vòng vài ngày sau đó, những thành viên còn lại tập hợp lại và trở về Somalia bằng thuyền. Một kẻ làm lái xe cho khách sạn ở thủ đô Mogadishu bị bắt hồi tháng 4/2003 trong một chiến dịch phối hợp giữa Kenya và Mỹ. Sau đó, chỉ còn 4 tên ở lại đất nước vùng Sừng châu Phi, số còn lại trở về Kenya.

Các tác giả hồ sơ này là một nhóm chuyên gia điều tra buôn lậu vũ khí vào Somalia, vi phạm lệnh cấm vận của Liên Hợp Quốc năm 1992. Văn bản sẽ sớm được trình lên Hội đồng Bảo an.

Somalia chìm trong cuộc nội chiến từ năm 1991, khi các tướng lĩnh lật đổ tổng thống Siad Barre. Hội đàm nhằm thiết lập một chính phủ quốc dân mới, kéo dài suốt cả năm trước ở Kenya, là nỗ lực lập lại hoà bình ở đất nước vùng Sừng châu Phi lần thứ 14. Mỹ từng cảnh báo Somalia có thể trở thành nơi trú ẩn của các chiến binh Al-Qaeda sau khi chạy khỏi Afghanistan.

Nguyễn Hạnh (theo Reuters)