Mỹ tiến tới chấm dứt cấm vận Iraq

Ông Bush trong buổi hội kiến với Thủ tướng Tây Ban Nha Azna.

Hôm qua, Tổng thống Mỹ George Bush đã tuyên bố dỡ bỏ các lệnh trừng phạt về thương mại mà Washington áp đặt với chính phủ cũ của Iraq. Ông cũng thúc giục Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc quyết định tương tự.

Tuyên bố của Tổng thống Mỹ là một sự bổ sung đối với danh sách những lệnh trừng phạt kinh tế Iraq được dỡ bỏ do Bộ trưởng Ngân khố Mỹ John Snow công bố trước đó vài giờ.

Tại một cuộc họp báo với Thủ tướng Tây Ban Nha Jose Maria Aznar, ông Bush khẳng định, Mỹ, Anh và Tây Ban Nha sẽ sớm đệ trình một nghị quyết tại LHQ về việc dỡ bỏ lệnh cấm vận áp đặt lên Iraq. Tổng thống Mỹ giải thích: "Lệnh cấm vận là để trừng phạt thể chế cũ của Iraq. Nay, thể chế đó đã không còn thống trị Iraq nữa". 

Nỗ lực bỏ cấm vận Iraq của Mỹ vấp phải sự phản đối của các nước có quyền phủ quyết trong HĐBA là Nga và Pháp.

Ngoại trưởng Mỹ Colin Powell cho biết, bản nghị quyết dự thảo sẽ được đệ trình lên LHQ trong tuần này. Ông nhận xét, văn bản này sẽ "nhìn về phía trước" và "không nhằm vào những trận chiến trong quá khứ" (ám chỉ sự chia rẽ tại HĐBA trước chiến tranh Iraq). Sau cuộc gặp với Tổng thư ký LHQ, ông Powell khẳng định, Mỹ sẽ đề cập tới vai trò của Đức, Pháp, Nga và Trung Quốc trong bản nghị quyết.

Chưa có chi tiết cụ thể về câu chữ của bản dự thảo nghị quyết nhưng Ngoại trưởng Mỹ cho hay, nó sẽ ghi nhận "vai trò quan trọng thiết yếu" của LHQ ở Iraq hậu chiến, điều Tổng thống Mỹ từng tuyên bố trước đó.

Ngoài việc dỡ bỏ những lệnh trừng phạt về thương mại, trước đó, Mỹ cũng đưa ra một số quy định, cho phép công dân Iraq tại Mỹ được gửi về cho gia đình hoặc bạn bè tại Iraq số tiền tối đa là 500 USD/tháng.

Với việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt Iraq, các hoạt động sau được Mỹ cho phép:

• Gửi hàng cứu trợ nhân đạo tới Iraq
• Tiến hành các hoạt động do chính phủ Mỹ chi trả, bao gồm cả các công việc tái thiết Iraq do nhà thầu đảm trách.
• Các tổ chức có cơ sở tại Mỹ được tiến hành các hoạt động nhân đạo do tư nhân tài trợ.

Tuy nhiên, lệnh hạn chế xuất khẩu đối với các mặt hàng bị kiểm soát vì lý do an ninh quốc gia vẫn được giữ nguyên. Các công ty Mỹ muốn xuất loại hàng này sang Iraq phải xin được giấy phép đặc biệt của chính phủ.

Thế Nghĩa (theo BBC, AP)