Thế giới vượt ngưỡng 40 triệu bệnh nhân HIV

Với 5 triệu ca bệnh mới, năm 2005 được xem là có số nhiễm HIV được phát hiện cao nhất từ trước tới nay, mặc dù đã có những dấu hiệu đáng khích lệ trong công tác phòng chống nạn dịch điểm nóng châu Phi.

Giám đốc điều hành UNAIDS Peter Piot phát biểu khai mạc hội thảo AIDS 2005 ở New Delhi.

'Tổng số người chung sống với HIV trên thế giới hiện đã lên tới mức cao nhất, ước tính khoảng 40,3 triệu" từ 37,5 triệu vào năm 2003, Giám đốc điều hành chương trình UNAIDS, Peter Piot cho biết. Theo báo cáo cập nhật nạn dịch AIDS năm 2005, căn bệnh thế kỷ đã cướp đi 3,1 triệu sinh mạng, trong đó hơn nửa triệu là trẻ em. Số người nhiễm HIV tiếp tục gia tăng ở tất cả các châu lục trừ Caribbe.

Theo báo cáo, dịch bệnh dịch đang phát triển ngầm ở tây Âu, trung và đông Á, và lan mạnh ở nam Phi. Vùng châu Phi cận Sahara chiếm tới 64% số ca bệnh mới của thế giới, nâng tổng số người nhiễm bệnh ở đây lên 25,8 triệu.

Piot cho biết, "sự kỳ thị HIV và phân biệt là những chướng ngại khó khăn nhất trong công tác phòng chống HIV hiệu quả", chúng "tạo nên một môi trường lý tưởng" cho dịch bệnh lây lan. Trong số những người nhiễm HIV, "chỉ có 1 trong 10 người được khám và biết chắc rằng mình có bệnh. Chỉ 1 trong 10 người châu Phi và 1 trong 7 người châu Á có cơ hội tiếp nhận thuốc chống virus".

Thực tế cho thấy "nạn dịch AIDS tiếp tục bỏ xa mọi nỗ lực khống chế nó của mỗi quốc gia và toàn cầu. Rõ ràng chúng ta cần khẩn cấp sự gia tăng nhanh về quy mô và phạm vi của các chương trình phòng chống HIV. Đây được xem là cuộc khủng hoảng của hôm nay và là mối đe dọa của ngày mai... trong khi chúng ta đang đứng ở giao điểm mà có thể nhìn thấy thành công nếu tăng cường nỗ lực hơn bao giờ hết", Piot nhấn mạnh.

Toàn cảnh HIV/AIDS trên thế giới vẫn được xem là u ám, song giới chuyên môn đã nhận thấy một vài "dấu hiệu đáng hy vọng" ở châu Phi. Mức độ lây nhiễm đang giảm dần ở Zimbabwe, Uganda và Kenya. Sự sụt giảm này, điển hình là ở Zimbabwe và Kenya, là do những thay đổi về hành vi. Nói cách khác, "các nỗ lực phòng chống HIV bắt đầu có hiệu quả".

Theo giới chuyên môn, sự lây truyền từ mẹ sang con là một trong những nguyên nhân gây ra ca bệnh mới ở vùng châu Phi cận Sahara, dự báo sẽ có khoảng 35% số trẻ do mẹ bị HIV dương tính sinh ra sẽ nhiễm virus. Mức độ hiểu biết về tình dục an toàn và HIV vẫn còn thấp kém ở nhiều nơi, đặc biệt là ở những quốc gia cận Sahara như Cameroon, Nigeria, Senegal và Uganda. 2/3 số phụ nữ trẻ từ 15 tới 24 tuổi ở đây thiếu kiến thức tổng quát về cách thức lây lan của HIV.

Báo cáo 2005 cũng cho biết việc tiếp cận thuốc chống virus đã được cải thiện trong 2 năm nay, với hơn 1 triệu người ở những nước có thu nhập trung bình và thấp có cơ hội sống lâu hơn.

Theo một cuộc điều tra quy mô ở Philippines hai năm trước, hơn 90% số người được hỏi tin rằng HIV có thể lây nhiễm qua việc chia sẻ thức ăn với người bệnh.

Mỹ Linh (theo AFP, Reuters)