Những điều cần lưu ý khi sử dụng tân dược

Nghiên cứu trong 15 năm qua của Bộ Y tế cho thấy, hơn 50% số bệnh nhân tự điều trị hoặc dùng tân dược sai cách. Trung tâm thông tin và theo dõi phản ứng có hại của thuốc (TP HCM) vừa đưa ra đề nghị nhằm giảm việc bệnh nhân tự điều trị và đảm bảo dùng đúng thuốc đúng bệnh, đúng lúc và đúng cách.

1/ Hợp tác toàn diện với bác sĩ điều trị và dược sĩ để đảm bảo việc chẩn đoán là chính xác và phương pháp điều trị thích hợp nhất

2/ Đừng để bị ảnh hưởng quá mức bởi những quảng cáo quyến rũ về thuốc trên TV, tạp chí hay nghe theo sự tán dương của những nhân vật nổi tiếng. Hãy hỏi bác sĩ và dược sĩ những thông tin vô tư, khách quan về lợi ích và nguy cơ của thuốc cũng như sự phù hợp của nó trong việc điều trị cho bạn.

3/ Một số đặc điểm cần lưu ý khi bác sĩ kê toa cho bạn:

-Thông báo cho bác sĩ về bất cứ dị ứng thuốc đã biết và những phản ứng có hại do thuốc đã gặp trước đây.

-Thông báo cho bác sĩ tất cả những thuốc bạn đang uống.

-Hỏi bác sĩ việc kiêng cữ các loại thực phẩm, rượu, tiếp xúc với ánh mặt trời, các loại thuốc khác và những hoạt động có thể gây nguy hiểm.

-Hỏi bác sĩ phải dùng thuốc bao lâu, cần xác định một thời điểm để ngưng thuốc.

-Yêu cầu bác sĩ ghi trong toa kết quả chẩn đoán và tên thuốc.

-Yêu cầu bác sĩ cho biết những thông tin vắn tắt về thuốc đã kê toa

-Thông báo cho bác sĩ trong trường hợp có những triệu chứng mới xuất hiện sau khi dùng thuốc.

-Nên đến gặp bác sĩ điều trị thường xuyên vì tác động của nhiều loại thuốc cần phải được theo dõi chặt chẽ.

4/ Một số đặc điểm cần lưu ý khi mua thuốc tại các nhà thuốc

-Đọc kỹ toa trước khi đưa cho người bán: kiểm tra xem tên thuốc và chẩn đoán đã được ghi đầy đủ chưa.

-Nếu mua toa thuốc đến lần thứ hai, kiểm tra xem thuốc lần này có giống lần đầu không. Nếu không, yêu cầu dược sĩ giải thích sự khác biệt (thông thường thuốc generic, nhóm thuốc cùng loại, của các nhà sản xuất khác nhau sẽ không giống nhau về kích thước, hình dáng, màu sắc…) Có hơn 1.000 tên thuốc thoạt nhìn hoặc phát âm giống nhau nhưng mỗi loại điều trị cho một bệnh riêng biệt, nếu nhầm lẫn có thể đưa đến hậu quả nghiêm trọng. Do đó, việc thể hiện kết quả chẩn đoán của bác sĩ trong toa thuốc sẽ giúp dược sĩ và bệnh nhân cảnh giác tránh nhầm lẫn.

-Đọc nhãn khuyến cáo do dược sĩ dán trên lọ thuốc. Đây là những nhắc nhở quan trọng về việc sử dụng thuốc hợp lý. Chúng giúp bạn phân biệt được thuốc nhỏ mắt và thuốc nhỏ tai, nêu ra những điểm cần thận trọng…

5/ Trách nhiệm với chính bản thân

-Nếu không hiểu rõ hướng dẫn sử dụng của một loại thuốc, tốt nhất nên hỏi bác sĩ, dược sĩ trước khi uống.

-Tuân thủ chặt chẽ các chỉ định về liều lượng để đạt hiệu quả điều trị tối đa. Nếu bạn hay quên uống thuốc đúng giờ, yêu cầu dược sĩ cho bạn một lịch uống thuốc. Điều này đặc biệt quan trọng khi dùng một loại thuốc có tác dụng chậm hoặc kéo dài.

-Nếu đang sử dụng thuốc do hai hay nhiều bác sĩ kê toa, kiểm tra tên generic của các thuốc này để tránh tình trạng uống một thuốc nhiều lần do khác tên biệt dược. Điều này còn có thể gây quá liều một cách nghiêm trọng.

-Những thuốc tự mua uống có thể gây những tương tác bất lợi đối với thuốc bác sĩ kê toa, do đó tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi sử dụng bất cứ thuốc nào thuộc loại này.

-Kiểm tra hạn dùng của thuốc.

-Những yếu tố quan trọng cần lưu ý bác sĩ khi kê toa: Tuổi tác, suy giảm chức năng thận hoặc chức năng gan; các tình trạng bệnh lý khác có thể khiến phải dùng thuốc mạnh hơn; khả năng dùng thuốc cũng như khả năng tài chính để có thể theo đuổi việc điều trị lâu dài. Một loại thuốc có “giá cả hợp lý” nhất có thể là một thuốc đắt tiền nhưng tạo được hiệu quả điều trị cao và nhanh chóng hơn các loại thuốc rẻ tiền hơn.

-Hỏi bác sĩ nếu thuốc được kê toa có dạng generic, rẻ tiền hơn biệt dược cùng loại mà vẫn tạo được ghiệu quả điều trị tương đương.

Thiên Phúc lược ghi