Thuốc kém chất lượng vẫn "lọt lưới"

Thuốc tân dược trên thị trường ngày càng đa dạng.

Cục Quản lý Dược Việt Nam, Sở Y tế các tỉnh mỗi năm ban hành hàng trăm văn bản nhằm đình chỉ những lô thuốc chữa bệnh "có vấn đề" về chất lượng đang lưu hành trên thị trường. Thế nhưng việc xử lý có hiệu quả?

Ngày 23/2, Sở Y tế TP HCM ra hai thông báo đình chỉ lưu hành thuốc bổ Phong thấp đơn của cơ sở Song Long (307B Nguyễn Văn Luôn, quận 6, TP HCM) và thuốc Thạnh lâm thông của nhà thuốc Hòa Thuận Đường (xã Tân Xuân, Long Khánh, Đồng Nai) vì cả hai đều vi phạm chỉ tiêu độ nhiễm khuẩn.

Trước đó, ngày 19/2, Cục Quản lý Dược Việt Nam (QLDVN) ra thông báo đình chỉ lưu hành trên toàn quốc thuốc viên nén Alphachymotrypsin của Xí nghiệp Dược phẩm Trung ương 26 (OPC) vì thuốc này không đạt tiêu chuẩn chất lượng. Cùng ngày, Cục QLDVN cũng có thông báo đình chỉ thuốc Alphachymotrypsine của Xí nghiệp Dược 780 (Coaphar) với lý do tương tự.

Theo báo cáo của Phân viện Kiểm nghiệm TP HCM, trong năm 2000 đơn vị này đã kiểm tra tổng cộng 557 lô thuốc các loại, bao gồm thuốc trong nước, thuốc nước ngoài và mỹ phẩm. Kết quả: Có 71 lô không đạt tiêu chuẩn như đăng ký, chiếm tỷ lệ 12,75% trên tổng số mẫu thuốc lấy kiểm tra.

Nhưng trên thực tế, không ít thuốc kém chất lượng khi có thông báo đình chỉ, thu hồi thì đã... không còn nữa. Các đơn vị sản xuất, phân phối..., đã kịp thời đẩy mạnh quảng cáo, giảm giá loại thuốc sẽ bị đình chỉ của mình hoặc nhanh chóng đưa về các vùng xa xôi hẻo lánh tiêu thụ. Theo kết quả thanh tra của Bộ Y tế, cũng trong năm 2000, có gần 13% cơ sở tư nhân bán thuốc hết hạn đăng ký và thuốc đã đình chỉ lưu hành trong tổng số 3.637 cơ sở vi phạm hành nghề y - dược tư nhân.

Hiện nay, bất kỳ một loại thuốc chữa bệnh nào muốn lưu hành trên thị trường Việt Nam đều phải có số đăng ký do Bộ Y tế cấp, có nhãn hiệu ghi cụ thể tên, địa chỉ sản xuất, hạn dùng và hàm lượng thuốc. Các cơ quan kiểm nghiệm và thanh tra y tế có nhiệm vụ thường xuyên kiểm tra và lấy mẫu thuốc bất kỳ trên thị trường đưa đi xét nghiệm.

Khi phát hiện thuốc kém chất lượng, các cơ quan kiểm nghiệm sẽ gửi kết quả về Cục QLDVN hoặc Sở Y tế các tỉnh để những nơi này ra thông báo đình chỉ lưu hành, đồng thời yêu cầu các đơn vị sản xuất, phân phối tiến hành thu hồi. Điều đáng nói ở đây là công đoạn này diễn ra rất chậm trễ, kéo dài cả tháng có khi đến 2, 3 tháng. Đến khi thông báo đình chỉ được ban hành, nó lại được chuyển theo đường công văn mất hơn một tuần nữa mới đến các cơ sở y tế địa phương...

Theo ý kiến nhiều dược sĩ trong ngành, việc xử lý thuốc kém chất lượng hiện nay chỉ còn là thủ tục hành chính, nặng tính bàn giấy, kém hiệu quả..., cuối cùng vẫn là người bệnh phải gánh chịu.

(Theo Thanh Niên, 12/3).