Tâm sự của người từ quan làm doanh nhân

Nhận quyết định nghỉ việc hôm 30/3, nguyên Phó Giám đốc Sở Kế hoạch đầu tư TP HCM Lương Văn Lý cũng đồng thời nhận giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh cho Công ty tư vấn đầu tư DNL. Với nhiều tâm tư, ông Lý đã dành cho VnExpress cuộc trò chuyện thân mật.  
> Lãnh đạo sở từ quan để làm doanh nhân

Ông Lương Văn Lý.  Ảnh: Tuổi Trẻ.

- DNL sẽ hoạt động kinh doanh với các chức năng gì?

- Chuyên về tư vấn đầu tư. 4 lĩnh vực chính mà DNL sẽ tập trung là hạ tầng cơ sở, giáo dục, y tế và công nghệ cao. Công ty vẫn chưa chính thức hoạt động, mà vài hôm nữa mở văn phòng ở một cao ốc trên đường Pasteur, nhưng chưa phải địa điểm chính thức. Đến tháng 7 mới sẽ ổn định tại tòa nhà Saigon Tower.

- Vị trí của ông ở DNL là gì?

- Cùng với vài người bạn lập DNL, tôi vừa là chủ tịch Hội đồng quản trị, vừa là CEO - giám đốc điều hành.  

- Người ta nói rằng với vị trí của ông trước đây là Phó giám đốc Sở kế hoạch đầu tư, các nhà đầu tư sẽ xếp hàng trước công ty ông để nhờ tư vấn?

- Cũng có nhiều nhà đầu tư do mối quen biết, hoặc bạn bè giới thiệu đã đặt hàng tư vấn. Tuy nhiên như tôi nói, công ty chưa hoạt động nên chưa biết. Thế nhưng cạnh tranh, cả cạnh tranh không lành mạnh là chắc chắn sẽ có.

- Vốn là Phó giám đốc Sở Kế hoạch đầu tư, chắc ông xin giấy phép hoạt động cho Công ty DNL không mấy khó khăn?

- .... (Cười lớn)

- Vì sao ông rời bỏ chức vụ để đi làm doanh nhân?

- Vì thu nhập là chính. Lương một phó giám đốc Sở như tôi 2 triệu đồng/tháng, cộng với phụ cấp 500.000 đồng nữa. Không đủ chăm lo gia đình. Tôi không thích làm chân trong chân ngoài.  

Ngoài ra, tôi nghĩ thời kỳ từ khi giải phóng đến trước hội nhập kinh tế thế giới, nhà nước đóng vai trò quan trọng để phát triển đất nước nên tham gia vào quản lý nhà nước là yêu cầu cần thiết. Còn hiện nay vào WTO là thời kỳ doanh nhân phải đóng vai trò đầu tàu phát triển kinh tế. Tôi chọn nghề doanh nhân cũng là đóng góp vào kinh tế đất nước trong thời kỳ mới.

- Một sớm ngủ dậy không còn là lãnh đạo Sở nữa, mà với tư cách là doanh nhân, ông thấy thế nào?

- Làm phó giám đốc sở hay doanh nhân thì công việc cũng căng thẳng như nhau. Có điều trước đây tôi phải đi làm từ 6 giờ, ăn sáng và ngồi vào bàn chuẩn bị công việc trước nhân viên, để khi họ đến là có thể bàn phân công; còn bây giờ 8 giờ mới bắt đầu làm việc ở công ty, vậy thì tôi đến sớm hơn, khoảng 7h30.

- Được xem như một trong những người Việt Nam đầu tiên được đào tạo bài bản về công pháp quốc tế ở nước ngoài; về nước "kinh" qua ngành ngoại giao, rồi về Sở Kế hoạch đầu tư, ông còn trăn trở điều gì khi từ chức để về kinh doanh?

- Rất nhiều. Tất nhiên đã đến thời điểm mình cần phải ra đi, nhưng còn nhiều dự án mà tôi đặt nhiều tâm huyết với TP HCM đến giờ này vẫn đang dang dở, đặc biệt là những dự án về hạ tầng cơ sở. Ví dụ, đó là dự án đường vành đai Tân Sơn Nhất - Bình Lợi, dự án xe điện ngầm metro, dự án chỉnh trang đô thị...

Phó giám đốc Sở Kế hoạch đầu tư Lương Văn Lý trao giấy phép đầu tư cho đại diện Công ty Mitsui - công ty thương mại nước ngoài đầu tiên được cấp phép. Ảnh: Trung Bình.

- Nhiều người rất tiếc khi ông từ chức. Còn ông thì sao?

- Tôi không có gì phải tiếc. Việc business tôi đã suy nghĩ, cân nhắc cả năm nay. Chỉ đến 16/3 mới chính thức nộp đơn và nghỉ từ đó đến nay. 5 năm ở Sở Kế hoạch đầu tư vừa qua cũng cho tôi nhiều mối quan hệ và nhiều yếu tố thuận lợi để kinh doanh.

- Vợ ông nói gì?

- Cô ấy là người ủng hộ tôi nhất.

- Khi còn là phó giám đốc Sở, ông thường xuyên xách cặp đơn thương độc mã đi xúc tiến thương mại ở nước ngoài, trong khi nhiều người cùng vị trí như ông rất e ngại. Điều gì giúp ông tự tin như vậy?

- Nhiều lý do để các lãnh đạo khác ngại đi xúc tiến thương mại một mình ở nước ngoài, ví dụ vốn ngoại ngữ yếu, sợ trách nhiệm vì đi như vậy thực ra cũng có rất nhiều rủi ro... Tôi thì nhiều năm làm ngành ngoại giao nên cũng có kinh nghiệm xử lý. Ví dụ khi đến một nước nào đó, việc đầu tiên là phải liên hệ với Đại sứ quán Việt Nam ở đó để thông báo tình hình, nếu được thì mời cùng tham dự luôn.

Mà nhiều trường hợp phía nước ngoài mời đích danh tôi tham gia họp, cũng không thể đề nghị "ông chi phí cho tôi thêm một người nữa"...

- Người ta nói rằng ông mang mác Việt kiều nhiều hơn là Việt Nam?

- Nhiều người cũng nói như vậy. Thậm chí có lần một lãnh đạo cấp cao hỏi thăm về ba tôi. Tôi nói là sau tập kết ra Bắc mấy năm, ba tôi đã qua đời. Vị lãnh đạo tỏ ra rất ngạc nhiên. Thật ra tôi đi du học Thụy Sĩ từ hồi trước giải phóng. Về nước sau giải phóng. Còn vợ tôi học và về nước năm 1986.

- Ông hình dung những khó khăn nào khi điều hành công ty DNL?

- Vấn đề đầu tiên là phải có khách hàng. Tôi tính mỗi tháng phải ít nhất làm ra 30.000 USD mới có thể nuôi được công ty. Trong khi đó như tôi đã nói, tình hình cạnh tranh hiện nay rất khốc liệt, thậm chí kể cả cạnh tranh không lành mạnh. Tôi thì lâu nay vốn quen có sao nói vậy, chỉ muốn kinh doanh một cách đàng hoàng.

- Liệu ngày nào đó ông sẽ trở thành nghị sĩ Quốc hội để tham gia vào điều hành, phát triển nền kinh tế đất nước, đúng như vai trò đầu tàu của doanh nghiệp trong thời kỳ hội nhập kinh tế mà ông vừa nói?

- Tôi cũng chưa tính tới điều này vì còn phải tập trung kinh doanh công ty. Nhưng có thể vài năm sau khả năng này sẽ được tôi cân nhắc tới.     

Phan Anh (thực hiện)