2006 - năm 'mất điểm' của các thành phố lớn

Năm 2006 kết thúc với nguồn vốn FDI lớn nhất trong suốt thập niên qua, song cũng chứng kiến sự tụt dốc về môi trường kinh doanh của nhiều tỉnh thành lớn. Phiền hà do cơ quan công quyền gây ra vẫn là vật cản khiến doanh nghiệp nản lòng.  

Đầu tàu kinh tế TP HCM là một trong những địa phương đứng cuối bảng xếp hạng về môi trường kinh doanh của Tổng cục thống kê và Ngân hàng thế giới (WB). Mới đây, Viện Kinh tế TP HCM cũng khảo sát tính hấp dẫn của môi trường kinh doanh tại thành phố này. Kết quả cho thấy, nhiều nhà đầu tư nước ngoài vẫn phàn nàn về những phiền nhiễu trong thủ tục hành chính, thuế, giấy phép đầu tư.

"Những yếu tố bất lợi này phải được thành phố xem xét, giải quyết nhanh để tăng tính hấp dẫn môi trường kinh doanh", Phó trưởng phòng nghiên cứu của Viện Kinh tế thành phố Nguyễn Văn Phúc nói. Ông cũng thêm rằng, để cải cách, thay đổi, cần có thời gian.  

Mặc cho vị trí xếp hạng kinh doanh Việt Nam tụt nhiều bậc, kinh tế vẫn thu hút các nhà đầu tư nước ngoài. Ảnh: P.A.

Hà Nội cũng lọt vào danh sách đen khi đứng thứ 50 trên tổng số 63 tỉnh thành được khảo sát. Trở ngại lớn nhất khi đầu tư tại Hà Nội, theo các doanh nghiệp, là rất khó tiếp cận thông tin từ các cơ quan chính quyền. Trao đổi với VnExpress, Giám đốc Sở Kế hoạch Đầu tư Hà Nội Triệu Đình Phúc thừa nhận, các doanh nghiệp vừa và nhỏ gặp nhiều khó khăn nhất. Cũng theo ông Phúc, thủ tục hành chính "ngốn" nhiều thời gian của doanh nghiệp.

Quảng Ninh đứng vị trí chót bảng trong số 63 địa phương được khảo sát về môi trường kinh doanh. Phó Bí thư tỉnh ủy Nguyễn Duy Hưng cho biết, 2006 thực sự là năm "đói kém" với Quảng Ninh khi số dự án thu hút được chỉ bằng 33% của năm 2005 và giải ngân xây dựng cơ bản chỉ đạt gần 60% kế hoạch.

Theo ông Hưng, nguyên nhân khiến các nhà đầu tư "nói không" với tỉnh này là những rắc rối trong hoạt động của cơ quan công quyền. Bên cạnh đó, một vấn đề thường khiến các doanh nghiệp ở vùng than nản lòng là các khoản chi không chính thức.

"Các doanh nghiệp khi làm việc với cơ quan công quyền cấp cơ sở có thể phải bỏ ra các khoản chi để công việc được suôn sẻ. Có thể các cơ quan này gây khó dễ cho doanh nghiệp", ông Hưng nhận định.

Trao đổi với VnExpress, chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh cũng cho rằng, khi môi trường đầu tư không thuận lợi, đối tượng phải chịu thua thiệt nhất chính là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, vốn được coi là "thấp cổ bé họng" hơn các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài hay doanh nghiệp nhà nước.

Ông Doanh khẳng định, môi trường đầu tư thân thiện không phụ thuộc nhiều vào vị trí địa lý, dịch vụ ngân hàng hay việc địa phương có là trung tâm kinh tế hay không, mà chủ yếu vẫn do hoạt động của các cơ quan công quyền. "Ngay cả đơn vị đóng dấu cũng có thể gây khó khăn thì doanh nghiệp không thể làm ăn thuận lợi được", ông Doanh lấy dẫn chứng về sự phức tạp của các thủ tục hành chính.  

Sắp tới Hà Nội sẽ ban hành 2 quy chế về quản lý đầu tư dự án có vốn ngân sách và ngoài ngân sách nhằm sắp xếp lại quy trình thực hiện dự án và xác định trách nhiệm của các ngành có liên quan. Đồng thời, Hà Nội còn có thêm quy định về liên thông trong đầu tư xây dựng. Theo ông Triệu Đình Phúc, khi quyền hạn, nhiệm vụ của cơ quan nhà nước trong các dự án được quy định rõ ràng, các cơ quan này sẽ có ít cơ hội để trì hoãn công việc.  

Phan Anh - Ngọc Châu