Mỹ lo đàm phán thương mại toàn cầu sẽ đổ vỡ

Đại diện Thương mại Mỹ Rob Portman cảnh báo nếu tại cuộc hội đàm sắp tới ở London, các thành viên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) không thống nhất về vấn đề trợ cấp nông nghiệp và thuế quan thì mọi nỗ lực để đi đến thỏa thuận tự do thương mại toàn cầu sẽ tan thành mây khói.

Ông Rob Portman. Ảnh: AFP

Ông Rob Portman tuyên bố như vậy vào thời điểm chỉ còn một tuần trước cuộc hội đàm giữa Nhà Trắng với những đối tác lớn như EU ở London.

WTO đang hy vọng thỏa thuận mới về thương mại toàn cầu sẽ được ký kết và có hiệu lực từ năm sau. Tuy nhiên, đến giờ phút này, cả Mỹ, EU và nhiều đối tác khác vẫn chưa cùng quan điểm về chuyện cắt giảm trợ cấp với nông nghiệp trong nước và dỡ bỏ hàng rào thuế quan với nông sản nhập khẩu.

Phía Mỹ cho rằng EU chưa tỏ rõ nỗ lực trong vấn đề này. Hai bên cùng nhất trí về mặt nguyên tắc là nên giảm trợ cấp cho nông dân của mình, đồng thời hạ thấp thuế nhập khẩu nông sản từ các nước đang phát triển. Song Washington và nhiều quốc gia khác muốn EU phải mạnh tay hơn những gì đã tuyên bố mấy ngày nay, bởi bản thân EU luôn được nhắc tới về tội trợ cấp quá nhiều cho nông dân của mình.

Bản thân người đồng nhiệm của ông Rob Portman, Cao ủy Thương mại EU Peter Mandelson cũng gặp chuyện khó nói. Một vài quốc gia có nền nông nghiệp phát triển trong EU, mà đặc biệt là Pháp đang gây áp lực buộc ông Mandelson thành viên EU không được quá nhượng bộ bên bàn đàm phán. Khi ông Mandelson đưa ra mức cắt giảm thuế suất nông nghiệp bình quân 47% vào tuần trước, phía Mỹ cho rằng điều đó chưa đủ nhưng người Pháp lại cảnh cáo vị Cao ủy Thương mại đã đi quá xa quyền hạn được phép.

Các thành viên WTO đang hướng tới Hội nghị Bộ trưởng Hong Kong vào tháng 12 này với mong muốn sớm đạt được thỏa thuận tự do thương mại. Sự kiện ở Hong Kong cũng là mốc mà WTO kỳ vọng có thể hoàn tất quá trình thương thuyết lâu nay và đưa vòng đàm phán Doha đi đến thắng lợi cuối cùng. Tuy nhiên, Đại diện Thương mại Mỹ Rob Portman cảnh báo nếu không "dứt điểm" vấn đề nông nghiệp, khó có thể đi đến thống nhất ở các lĩnh vực khác và sẽ là quá xa vời nếu đề cập tới chuyện kết thúc Doha ngay tại hội nghị Hong Kong.

Hôm qua, Paris một lần nữa đe dọa sẽ bỏ phiếu phủ quyết nếu ông Mandelson đưa thêm nhượng bộ nhiều hơn những gì đã có hiện nay.

Ngoài cuộc họp ở London tuần tới, ngay hôm nay, các quan chức thương mại trong WTO cũng dự định gặp nhau ở Geneva với hy vọng có một bước đột phá cho vòng đàm phán hiện nay.

T.T. (theo BBC)