Bàn 'thuốc' trị loạn giá gas
Từ đầu năm, giá gas liên tục tăng với mức khá cao, hơn 70.000 đồng cho bình 12 kg, giá bán lẻ tới tay người tiêu dùng 423.000-425.000 đồng. Sở Công thương TP HCM sáng nay họp cùng các doanh nghiệp kinh doanh gas đã "mổ xẻ" tận gốc vấn đề này.
"Việc tăng giá đột biến hợp lý không, có gây bất ổn thị trường, ai quản lý các mức chiết khấu cho đại lý... bởi giá gas đang ảnh hưởng rất lớn đến đời sống người dân", Phó giám đốc Sở Công thương Tôn Quang Trí đặt vấn đề.
Theo ông Trí, có 2 vấn đề cần xem xét: giá nguyên liệu đầu vào và các mức chiết khấu cho đại lý.
"Giá gas trong nước phụ thuộc giá thế giới. Giá CP công bố đầu tháng là cơ sở xây dựng giá bán lẻ", bà Lê Thị Anh Mẫn, Phó chủ tịch Hiệp hội gas Việt Nam giải thích. Phó chủ tịch Hiệp hội gas khẳng định chi phí nguyên liệu chiếm đến 90% giá thành sản phẩm của gas, lợi nhuận các công ty kinh doanh không cao, khi giá thế giới tăng, gas trong nước bắt buộc phải điều chỉnh.
 |
| Gas tăng chóng mặt khiến người tiêu dùng gặp khó khăn. Ảnh: Kiên Cường |
Hiện cả nước có 24 đầu mối được nhập gas, gần 100 đơn vị kinh doanh, trong đó có 10 doanh nghiệp nước ngoài. Tổng công ty Khí chiếm 80% thị phần, trong đó 40% nhập khẩu và 40% nguồn trong nước.
Với sự phụ thuộc vào giá thế giới, các doanh nghiệp và cơ quan chức năng đều chung nhận định, kiểm soát giá chỉ có thể nhắm vào việc chấn chỉnh đại lý, bình ổn mức chiết khấu để giúp "hạ nhiệt" giá nhiên liệu này.
"Các doanh nghiệp phải cắt bớt trung gian, các khâu không cần thiết để ổn định mức chiết khấu", đại diện phòng quản lý thương mại phụ trách chương trình bình ổn Sở Công thương nói.
Theo quy định, mỗi đại lý chỉ được bán hàng của 3 thương hiệu gas. Tuy nhiên, trên thực tế, điều này không được các cửa hàng tuân thủ dẫn đến cạnh tranh không lành mạnh, đại lý ép doanh nghiệp, doanh nghiệp thì nâng mức chiết khấu để "ưu đãi" đại lý.
Thông tin từ Sở Công thương, TP HCM có 1.700 giấy phép cửa hàng bán gas, nhưng chỉ 1.300 cửa hàng hoạt động, còn lại 400 cửa hàng đang "chết". Sở cũng khẳng định nếu cửa hàng không hoạt động thì sẽ rút giấy phép.
"Cần kiến nghị cấp phép mở rộng đại lý cho doanh nghiệp đầu mối. Như vậy, đại lý của doanh nghiệp mới quản được đại lý tự do trong khi cạnh tranh", ông Lê Phúc Đại, Tổng giám đốc Vinagas đề xuất.
Một biện pháp nữa mà cơ quan chức năng đang tính tới là kêu gọi các doanh nghiệp tham gia chương trình bình ổn giá gas. Cụ thể, các doanh nghiệp tham gia bình ổn phải cam kết giữ giá ổn định từ 3 đến 6 tháng (bắt đầu từ 1/4), tức bằng hoặc thấp hơn giá bán trên thị trường.
Trong trường hợp giá nguyên liệu đầu vào tăng 5-10%, doanh nghiệp đăng ký lại giá bán với Sở Tài chính để Sở thẩm định và chấp thuận bằng văn bản. Các doanh nghiệp tham gia sẽ có quyền lợi được thành phố hỗ trợ quy hoạch xây kho tồn chứa hay vay vốn kích cầu để đầu tư hệ thống.
Kiên Cường