Muốn được việc phải lại quả. (SGGP)

Ngày 26/5, chị Nguyễn Trang Nhung, nhân viên một công ty chuyên về quảng cáo và thiết kế web, đến Chi cục Thuế quận Đống Đa (Hà Nội) để nộp thuế và mua hóa đơn VAT. Sau hơn 1 tiếng chờ đợi, cán bộ thuế yêu cầu chị xuất trình giấy giới thiệu của công ty rồi hợp đồng thuê văn phòng, giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh... Sau một hồi xăm soi rồi hạch sách đủ kiểu, anh cán bộ phòng thuế cho biết, giấy giới thiệu của công ty không hợp lệ vì thời hạn ghi quá xa (từ 26/5 đến hết 29/5).

Theo yêu cầu, chị Nhung phải quay về cơ quan để làm một giấy giới thiệu khác và lấy ngày 26/5 là thời điểm chốt văn bản có hiệu lực. Tất tả về văn phòng, 2 giờ sau chị Nhung mang hồ sơ quay lại, người tiếp chị lúc này là anh Tuấn, nhân viên đội 1, chứ không phải anh cán bộ thuế hồi đầu giờ sáng.

Anh Tuấn yêu cầu chị Nhung làm giấy giới thiệu khác với thời hạn văn bản có hiệu lực từ 26/5 đến hết 29/5 như trước và hẹn một tuần sau quay lại để giải quyết. "Từ đó đến nay, đã gần một tháng trôi qua, chúng tôi vẫn chưa nhận được ý kiến gì từ phía cơ quan thuế. Trong khi đó, không có hóa đơn, doanh nghiệp làm sao hoạt động được", chị Nhung cho biết.

Báo cáo chung của các nhà tài trợ vốn ODA về tình hình phát triển VN năm 2006 cũng cho thấy, doanh nghiệp đã phải tốn nhiều khoản chi thực tế hối lộ và quà biếu để "tạo điều kiện" kinh doanh khi làm việc với hầu hết cơ quan chính quyền.

Theo kết quả điều tra về môi trường đầu tư của các nhà tài trợ, bình quân mỗi năm, doanh nghiệp phải chi xấp xỉ 3,6 triệu đồng cho hải quan, 3,4 triệu đồng ở cơ quan thuế. Số tiền "lót tay" cho cán bộ ngành công an và quản lý thị trường vào khoảng 1,9 triệu đồng. 1,4 triệu đồng cho quản lý môi trường, 1,2 triệu đồng dành cho việc đăng ký kinh doanh và cấp phép.

Cũng theo kết quả điều tra, rất nhiều người trả lời phỏng vấn đã tuyên bố rằng, đó không phải là chi hối lộ và số tiền mà họ đã chi là nhỏ, không đáng kể. Thế nhưng theo các chuyên gia, nếu tính đúng, tính đủ, tiền "bôi trơn" trung bình của một doanh nghiệp vào khoảng 1,8 triệu đồng và những khoản chi này diễn ra vài lần trong năm thì con số không hề nhỏ. Số tiền này tương đương với một tháng lương trung bình ở VN. Do vậy, tác động của tình trạng tham nhũng đối với đạo đức xã hội là không nhỏ xét về mọi phương diện.  

Phan Anh Ngọ