Nghề kinh doanh 'xác nhà'

Nghề kinh doanh xác nhà, 1 vốn 4 lời

"Đại công trường” Ngã Tư Sở (Hà Nội) đang bị san phẳng thành bình địa. Những người dọn chỗ cho công trình này ít được biết đến trong xã hội: Họ chuyên thầu các “xác nhà” thuộc diện giải tỏa.

Không khí buổi tối cuối cùng theo hạn di dời nhà khu giải tỏa Ngã Tư Sở (gồm các hộ cuối phố Tây Sơn và đầu đường Láng) như một cuộc tản cư. Nháo nhác. Bâng khuâng. Buồn vui lẫn lộn. Các nhà phía trong cùng tự dưng được ra mặt phố hối hả xây trát cả đêm. Nhiều dãy nhà 3-4 tầng “chờ” mặt đường mới đã mọc lên hoan hỉ, bệ vệ từ cách đây cả tháng. Có nhà vội gắn ngay biển số nhà tự phong bằng miếng bìa viết tay nguệch ngoạc.

Các hộ trong diện bị phá dỡ đã vận chuyển đồ đạc đi từ chiều. Họ cố vớt vát nốt những gì thuộc nội, ngoại thất nhà để mang theo: tấm ván gỗ, tủ bếp, đèn chiếu sáng, máy bơm... Chỉ còn xác nhà thì để lại.

Chủ nhà trên dãy phố Tây Sơn cho biết, những người mua lại các xác nhà theo từng khung giá rất cụ thể: nhà 3 tầng, khung bê-tông, diện tích mặt bằng 40-50m2: giá 5-7 triệu đồng. Nhà lợp ngói, khung kèo cột gỗ, tường gạch giá 2-3 triệu đồng tùy diện tích.

Họ cũng nhận luôn việc phá nhà với giá rẻ khoảng bằng một nửa giá xác nhà nếu chủ nhà muốn lấy lại nguyên vật liệu phế thải để tự bán. Chủ nhà muốn thuê họ phá, vận chuyển và dọn sạch mặt bằng để nhận tiền thưởng di dời của chính quyền thành phố, họ cũng “ok”.

Bà Hoa, một người dân tại đây, nói: “Nấn ná mãi rồi cũng phải đi thôi! Thành phố động viên, hỗ trợ; bảo gia đình tự phá được thì tốt, không thì họ cũng phá. Chây ì thì bị phạt. Phá nhanh nhà lại được thưởng 3 triệu đồng. Tội gì không bán cho họ kiếm thêm vài triệu đồng nữa.”

Nhà bà Hoa hai tầng rưỡi, khung bê-tông, diện tích mặt bằng khoảng 38m2; nhà vệ sinh, phụ bếp đầy đủ. Một người thầu xác nhà mặc cả: “Nhà của bà con chỉ “ăn” được sắt thép; bệ xí, còn khung cửa cũ hết rồi, mua về không bán được. Con trả bà 2 triệu đồng. Phá bê-tông mệt lắm!

Ông chủ thầu này tên Hùng, đã “chinh chiến” khắp các dự án giải tỏa trọng điểm của Hà Nội: cầu vượt Mai Dịch, nút giao thông Vọng, các phố mới Đào Tấn, Liễu Giai... “Công nhân” của Hùng đã có người gãy tay, sứt đầu mẻ trán vì việc phá nhà.

Hùng nói với bà Hoa: “Anh em con phá bằng búa, kìm thủ công. Nhanh hơn khoan cắt bêtông thủy lực của Nhà nước. Bà bán giá ấy con mua, lấy chút lãi thôi”. Cuối buổi ngã giá, Hùng mua được nhà bà Hoa 3 triệu đồng và hẹn ngày mai sẽ cho công nhân đến phá.

Thấy một người có vẻ đang đi bán xác nhà, ông Thịnh, một chủ thầu khác, đang chỉ đạo công nhân đập phá ầm ầm trên nóc tầng ba ngôi nhà đầu đường Láng, bám tường nhảy thoăn thoắt xuống đất hỏi: “Nhà anh kiểu gì, bê-tông hay gạch, bao nhiêu mét vuông, đi xem ngay nhé, làm giá luôn?”. Ông Thịnh hỏi kỹ lưỡng: “Hai bên có sát hàng xóm không? Có nói chuyện được với người ta không? Có chăng bạt che lối đi được không? Có đập được cả tối không? Ôtô vào tận cửa được không?”.

Ông Thịnh trả 6 triệu đồng cho ngôi nhà 4 tầng, khung bê-tông và nói: “Phá bê-tông khổ lắm. Nhà anh được cái nhiều sắt thép, lại được thêm cái sân phơi nhiều lưới sắt tôi mới trả giá ấy. Nhà tôi đang phá đây mua có 3 triệu đồng.”

Tại căn nhà 4 tầng ở phố Tây Sơn, gạch vữa đổ nát ngổn ngang lấp cả lối đi, bụi bay mù mịt, 8 công nhân người mặc áo mayô, người cởi trần, miệt mài quai búa. Họ chụm lưng về phía nhau và đứng cách nhau vài bước chân sao cho búa người này vung lên không đập vào đầu người khác.

Nhìn từ độ cao trên 15m xuống dưới thấy rờn rợn. Ở dưới, máy xúc, máy cẩu, máy cắt bêtông thủy lực của Nhà nước đang nổ ầm ầm. Công nhân đội mũ trắng, quần áo bảo hộ. Còn trên này tất cả công nhân đều không có mũ và dây bảo hiểm.

Ông chủ Hải, một chủ thầu mặt như trát phấn, ngồi tỉnh queo uống trà, hút thuốc Bông Sen giữa ngổn ngang gạch đá và chỉ đạo: “Đập mạnh đi, chiều xong một tốp cắt lưới, một tốp xuống đập tầng ba”. Đến cuối giờ chiều, sàn tầng bốn ngôi nhà đã đục được hết bê-tông. Còn trơ lại cốt sắt của lưới trần và dầm xà. Công nhân vác lên hai cái kìm cộng lực. Họ lồng mũi kìm vào lưới sắt và cắt. Sắt thu được ném ầm ầm xuống đất.

Dưới đó có một tốp công nhân khác lọc ra, đẽo hết bê tông bám lại xếp thành từng đống để... bán. Ông Hải cho biết, 1 sàn rộng 40m2 thu được gần một tấn sắt. Bán rẻ sắt vụn cũng được 2.000 đồng/cân. Ông còn có một tốp công nhân khác là chị em phụ nữ trẻ, chuyên việc nhặt gạch, đẽo vữa xếp thành cột để bán cho các công trình xây dựng.

Chị Thanh, nữ công nhân ở Hà Tây, chỉ ngồi đẽo sắt, xếp gạch, dọn dẹp, nấu ăn, tháng cũng được 800.000-1 triệu đồng. Những buổi tối vắng chủ thầu, chị còn tranh thủ nhặt nhạnh dây đồng, sắt vụn, nhôm nhựa hỏng bán đồng nát. Ông chủ chị Thanh chuyên chạy xây dựng các công trình bình dân cấp bốn. Ông sẵn đồ nghề nên “đá” cả qua sơn matít, khoan cắt bê-tông. Hễ có khu nào sắp bị giải tỏa là ông lại mò đến gạ mua nhà.

(Theo Tuổi Trẻ)

* Tên nhân vật đã thay đổi.