Hải quan không quản được hàng miễn thuế ở cảng Sài Gòn

Vụ bắt 2.200 thùng rượu ngoại các loại và hàng trăm thùng thuốc lá, không có tem nhập khẩu tại cửa hàng miễn thuế thuộc cảng Sài Gòn mới đây đã đặt ra câu hỏi lớn về trách nhiệm của Hải quan. Trong buổi làm việc sáng nay với VnExpress, một số cán bộ hải quan TP HCM đều cho rằng, sự việc xảy ra nằm ngoài tầm kiểm soát của họ.

Bà Nguyễn Thị Nga, Phó Hải quan cửa khẩu khu vực II, nói: “Việc nhận định số hàng hóa chưa được dán tem nhập khẩu tại cửa hàng miễn thuế là hàng lậu chưa thật chính xác. Bởi hàng hóa tại đây không phải dán tem nhập khẩu. Thay vào đó, hàng đưa vào bán tại cửa hàng phải được dán tem “Vietnam Duty not paid” dưới sự giám sát của cơ quan hải quan. Theo nguyên tắc, hải quan căn cứ vào báo cáo của cửa hàng để cập nhật".

Bà Nga khẳng định, hàng hóa vào cửa hàng miễn thuế vẫn qua kiểm hóa và từ cửa hàng ra cổng vẫn có giám sát kiểm tra. Các chứng từ giám sát kho bãi được hải quan quản lý. Tháng 7/2003, hải quan khu vực II đã tiến hành kiểm tra cửa hàng này nhưng không phát hiện sai phạm nào.

Về công tác giám sát hàng hoá, người trực tiếp quản lý công tác này, ông Lê Văn Nhiễm, Đội trưởng giám sát kho bãi Hải quan khu vực II, cho biết, hải quan chỉ giám sát gián tiếp cửa hàng miễn thuế tại cảng Sài Gòn. Tức là, hải quan không niêm phong kho hàng, cửa hàng, không trực tiếp giám sát, không trực tiếp làm thủ tục bán hàng. Mỗi tháng một lần hải quan thực hiện kiểm tra chứng từ bán hàng của cửa hàng để thanh khoản tờ khai nhập khẩu. Trong quá trình thanh khoản, nếu xét thấy cần thiết thì hải quan thực hiện việc kiểm tra lượng hàng tồn.

Còn ông Nguyễn Hữu Nghiệp, Trưởng phòng Nghiệp vụ Hải quan TP HCM, nói: "Quyết định 54/2003/QĐ-BTC đã quy định rõ trách nhiệm của cửa hàng miễn thuế là phải bán hàng đúng thủ tục, đúng đối tượng, đúng định lượng quy định, Việc bán hàng ra ngoài là thuộc trách nhiệm của doanh nghiệp vì đã bán cho những đối tượng không tham gia xuất nhập cảnh chứ không liên quan đến hải quan".

Tuy nhiên, ông Nguyễn Thế Bình, Phó thủ trưởng Cơ quan điều tra Bộ Công an, cho biết, cửa hàng miễn thuế được phép nhập hàng về không cần nộp thuế và dán tem nhập khẩu. Cơ quan này chưa kết luận số hàng bị bắt là hàng lậu, nhưng cửa hàng có dấu hiệu đã tuồn hàng ra ngoài bán, trong khi quy định hàng chỉ được bán cho đối tượng là người nước ngoài đến Việt Nam và ngược lại trong diện có tiêu chuẩn được mua với số lượng nhất định.

Nếu muốn bán ra ngoài, cửa hàng phải xin phép Bộ Thương mại là hàng sắp hết hạn sử dụng cần bán gấp hoặc đã hư hỏng. Tại cửa hàng miễn thuế của Cảng Sài Gòn, hàng đã được bán ra ngoài với số lượng lớn.

“Cán bộ hải quan phải có trách nhiệm giám sát công việc của cửa hàng miễn thuế theo quy định của Chính phủ. Hằng tháng, hằng quý phải kiểm tra, theo dõi được lượng hàng bán và tồn ở kho của cửa hàng. Hiện chưa có kết luận cụ thể về việc các nhân viên Hải quan thiếu trách nhiệm không quản lý được hàng hay là nhận hối lộ để làm ngơ cho hàng miễn thuế lọt ra ngoài thị trường. Việc hàng miễn thuế bán ra ngoài mà hải quan giám sát không biết thì cũng phải có trách nhiệm”, ông Bình nói.

“Việc để hàng miễn thuế ra ngoài thị trường là có trách nhiệm của nhân viên Hải quan chứ không ai khác. Việc chúng tôi gọi các nhân viên hải quan lên thẩm vấn sẽ còn tiếp tục”, ông Phạm Hùng Chiến, Cục phó Cục Cảnh sát Kinh tế, Bộ Công an khẳng định.

Tuấn Dũng

Độc giả có thể gửi ý kiến về vấn đề này tại đây: