Thế giới ngày một khô hạn và bất bình đẳng 

Bản đồ về cáp quang đáy biển và hệ thống máy chủ Internet cho thấy châu Phi đang bị cô lập khỏi hệ thống thông tin toàn cầu.

Các nguồn nước ngày một hẹp lại, trong khi khoảng cách giữa các quốc gia giàu có với nhóm nước đang phát triển ngày một phình ra. Đó là toàn cảnh về thế giới hôm nay, được phản ánh qua một atlas mới nhất của Hiệp hội địa lý quốc gia Mỹ.

Atlas, được xây dựng theo những kỹ thuật lập bản đồ số và kỹ thuật chụp ảnh vệ tinh tiên tiến nhất, chứa đựng tới 17.000 thay đổi và thông tin cập nhật so với lần xuất bản 5 năm trước đây.

"Thế giới đã thay đổi với nhịp điệu nhanh hơn nhiều so với các thập kỷ trước đây"- Tiến sĩ Allen Carroll, trưởng nhóm vẽ bản đồ của Hiệp hội, nhận xét - "Nhịp điệu này chủ yếu là hệ quả của hai yếu tố, dân số tăng và nền kinh tế toàn cầu hóa với tốc độ chưa từng thấy".

Cuốn sách, dày 416 trang, nặng 3,2 kg bao gồm các bản đồ và đồ thị, đã đưa ra những thách thức mà thế giới phải đối mặt, từ suy thoái môi trường tới sự truyền bá Internet toàn cầu và công nghệ thông tin. Nhiều vấn đề khác cũng được nêu ra như "Xung đột và khủng bố", di cư, những dòng người tị nạn, sức khỏe và tốc độ biết đọc biết viết...

"Mục tiêu của chúng tôi là hướng mọi người quan tâm tới thế giới và tăng cường hiểu biết của họ", Carroll nói. "Vấn đề địa phương được quan tâm quá nhiều, trong khi người dân lại không đủ kiến thức để nhìn nhận xem cái gì xảy ra trên thế giới có ảnh hưởng đến họ".

Hơn bao giờ hết, các bản đồ chính trị và kinh tế phản ánh khoảng cách ngày càng lớn giữa các nước đã và đang phát triển. Chẳng hạn, bản đồ về các đường cáp quang dưới biển cho thấy có vô số sợi nối giữa châu Âu và Mỹ, nhưng chỉ có một sợi duy nhất chạy ngoằn ngoèo xung quanh bờ biển phía tây châu Phi và bỏ cách quãng một phần lớn đông Phi.

Bức tranh về các máy chủ Internet cũng tương tự, với việc châu Âu, một phần châu Á và Bắc Mỹ thống trị trong lĩnh vực này. "Nó cho chúng ta biết rằng châu lục đen vẫn tương đối bị cô lập cả về kinh tế và kỹ thuật", Carroll nói.

Những thay đổi khác cũng được ghi nhận trong atlas như đỉnh Everest, nóc nhà của thế giới, được đo lại và cho kết quả cao hơn so với con số trước đây là 2,1 mét. Đó không phải do ngọn núi đã dâng lên, mà do các phép đo ngày một chính xác hơn.

Điểm thấp nhất của thế giới, Biển chết, hạ thấp xuống 7,9 mét, ở độ sâu âm 416 mét so với mực nước biển trung bình của thế giới.

Atlas cũng thể hiện những suy thoái môi trường, như sự co lại của hồ Chad do một đợt hạn hán kéo dài, hay biển Aral ở Trung Á bị ảnh hưởng bởi việc con người rút nước khỏi các con sông chảy vào nó.

Một số bức ảnh vệ tinh ấn tượng của atlas được tổng hợp từ việc chụp trái đất trong đêm, cho thấy những điểm sáng của trái đất chứng tỏ nơi có con người định cư. Dự báo, bờ biển phía đông và tây của Bắc Mỹ, Tây Âu, một phần của Ấn Độ và Nhật Bản có số lượng đèn đêm nhiều nhất (đồng nghĩa với việc đông dân nhất), trong khi một phần của Australia chìm trong lửa.

Thuận An (theo ABConline)