Thú ăn thịt càng to càng chóng chết
 |
| Những loài dã thú lớn có thời gian tồn tại ngắn. |
Với động vật săn mồi cỡ lớn có răng nanh, những lợi thế giúp chúng đi săn cũng lại là điểm yếu dễ đẩy chúng vào con đường tuyệt chủng. Một nghiên cứu mới tìm hiểu quá trình biến mất của các loài dã thú lớn ở Bắc Mỹ trong 50 triệu năm qua đã chứng tỏ điều đó.
Nhà cổ sinh vật học Blaire Van Valkenburgh và cộng sự thuộc Đại học California ở Los Angeles đã xem xét các hồ sơ hóa thạch, đặc biệt là răng, của những loài có dáng vẻ giống với chó ngày nay, tìm hiểu sự tiến hóa của chúng từ cỡ nhỏ đến cỡ lớn, và thời gian sống sót của những loài có kích cỡ khác nhau đó.
Nhóm nghiên cứu tìm thấy không có loài "siêu dã thú" cỡ lớn nào trong số các loài đã tuyệt chủng tồn tại lâu hơn 6 triệu năm. Trong khi đó, một số loài cỡ nhỏ hơn, ăn tạp hơn có thể sống sót tới 11 triệu năm.
"Dường như vai trò siêu dã thú rất hấp dẫn với từng cá thể động vật, nhưng lại không tốt đối với cả loài", Van Valkenburgh nói. Luôn luôn có một giống chó sẵn sàng tiến hóa để đạt tới vị trí loài thú ăn thịt đỉnh cao. Một khi đạt được điều đó, chúng cần nhiều cơ bắp, răng nanh và cả những lãnh thổ rộng lớn để sống sót.
Vì mỗi cá thể đều cần đến lãnh thổ rộng lớn hơn, mà không gian sống của cả bầy lại chẳng thể mở rộng, nên chúng bắt buộc phải cắt giảm dân số. Một khi dân số của loài đã teo tóp lại, tất cả những gì cần thiết để khơi mào cho sự tuyệt chủng chỉ là một căn bệnh mới, một sự biến đổi khí hậu làm giảm số lượng con mồi, hoặc có quá nhiều hiện tượng giao phối cận huyết trong bầy.
"Chúng trở nên mẫn cảm với sự tuyệt chủng vì dân số của chúng nhỏ đi, điều đó đúng với tất cả các loài ăn thịt cỡ lớn", Van Valkenburgh nói.
Trong khi đó những loài ăn tạp, giống như cáo hay chó sói, lại khôn ngoan hơn, chúng không chuyên hóa thức ăn của mình, và cứ sinh đẻ thoải mái. Vì thế chúng tồn tại kiên cường hơn.
Ngày nay, các loài mèo lớn luôn luôn trong trạng thái hiếm có, khó tìm, bất kể chúng ở đâu chăng nữa. Đó là vì sự bùng nổ dân số của loài người đã đẩy chúng đến bờ tuyệt chủng. Và việc tuyệt chủng đó xảy ra theo thập kỷ, chứ không phải bằng triệu năm như tổ tiên của chúng trước đây.
Thuận An (theo Discovery)