Sex có lợi cho giun tròn

Giun tròn (Caenorhabditis elegans).

Giống đực đóng vai trò quan trọng đối với sự sống còn của một số loài, ít nhất là với giun tròn. Những con giun nhỏ xíu này có thể tự sinh sản mà không cần tới con đực, nhưng một nghiên cứu mới tìm thấy những con non được tạo ra vẫn tốt hơn nếu có sự tham gia của con đực.

Giun tròn có một đặc điểm thú vị là gần 99,9% dân số là lưỡng tính - những con cái với 2 nhiễm sắc thể X nhưng có thể tạo ra tinh trùng và tự thụ tinh để đẻ con. 0,1% còn lại là đực với 1 nhiễm sắc thể X. Do những con vật này có thể tự sinh sản, các nhà nghiên cứu băn khoăn tại sao giống đực vẫn tồn tại khi nó không cần thiết.

Trong nghiên cứu mới, Elizabeth B. Goodwin và cộng sự tại Đại học Alberta, Canada, đã hạn chế thức ăn của giun tròn để theo dõi ảnh hưởng của cái đói đối với sự sinh sản. Họ phát hiện khi đối mặt với cái đói, một nửa ấu trùng lưỡng tính được tạo ra từ giao phối đã chuyển thành đực. Những con này sẽ sống lâu hơn và có thể truyền lại gene qua tinh trùng. Số ấu trùng tạo ra từ một mẹ thì không thể biến đổi giới tính.

"Điều này có thể là lý do vì sao những con đực còn tồn tại vì những con non tạo ra từ thụ tinh chéo có thể phản ứng với sự thay đổi môi trường tốt hơn", Goodwin nói. Ngoài ra những con đực cũng sống lâu hơn và vượt qua các tình huống khó khăn tốt hơn, bởi chúng có thể đi xa để kiếm ăn. Giun lưỡng tính không mấy linh hoạt và có phần lười biếng.

Giun tròn là loài vật thường được các nhà nghiên cứu sử dụng để trả lời các câu hỏi cơ bản về tình dục và sinh sản. Loài vật nhỏ bé này sống trong đất và ăn vi khuẩn. Nó nhỏ và mỏng hơn sợi tóc con người nhưng lại có giá trị khoa học lớn. Da của nó trong suốt và các nhà nghiên cứu có thể nhìn thấy quá trình sinh học xảy trong cơ thể. Giun tròn phát triển nhanh chóng, từ phôi thành cá thể trưởng thành chỉ trong 4 ngày.

Minh Thi (theo AP)