Virus tấn công vật chủ nhanh hơn đạn bay

Một số virus có thể nén cơ thể nó nhỏ lại 6.000 lần, tạo ra áp suất cực lớn.

Các nhà nghiên cứu Mỹ - Pháp mới đây đã phát hiện một vài loài virus bắn ADN của mình vào tế bào vật chủ với áp lực mạnh gấp 50 lần áp suất khí quyển ở mặt biển, lớn hơn lực do một khẩu súng hơi sinh ra.

Tuy nhiên, nghiên cứu cũng cho thấy, quá trình "bắn phá" này lại bị suy yếu nếu môi trường xung quanh có áp suất tương đương. Phát hiện có thể sẽ hỗ trợ cho các công nghệ sử dụng virus để đưa thuốc và các hợp chất phi gene khác vào cơ thể người, dùng trong điều trị bệnh. Nghiên cứu do tiến sĩ Alex Evilevitch và cộng sự, Đại học Los Angeles ở California (Mỹ) tiến hành.

Virus là những sinh thể cực kỳ nhỏ bé (nhỏ hơn cả vi khuẩn nhỏ nhất) và có cấu trúc rất đơn giản, chỉ gồm một lớp vỏ ngoài cứng - được gọi là capsid - bọc lấy các vật liệu gene bên trong. Để nhét vừa cơ thể trong lớp vỏ này, bộ gene của virus được cuộn chặt lại, và ép chặt. Quá trình này tạo ra một áp suất hướng ngoại cực lớn, bằng 8-10 lần áp suất trong một chai champagne.

Chính áp suất này sẽ giúp virus phóng thích ADN vào tế bào vật chủ. Dưới tác dụng của ADN lạ mặt, tế bào vật chủ bị ép phải sản xuất ra các vật liệu di truyền của virus, và các vật liệu này sẽ lắp ráp lại với nhau, tạo thành những virus mới. Cho đến khi đã tràn đầy tế bào, các virus mới sẽ phá vỡ màng tế bào chui ra tìm vật chủ khác.  

Nhóm của Evilevitch đã lần đầu tiên đo đạc tỷ lệ ADN bị virus phóng thích, khi đặt virus trong các môi trường polymer có mật độ khác nhau. Họ nhận thấy, trong trường hợp áp suất thẩm thấu xung quanh virus bằng với áp suất trong tế bào vi khuẩn thật, khoảng một nửa ADN của virus bị bắn ra khỏi capsid. Khi mật độ polymer và áp suất bên ngoài tăng lên, rất ít ADN được giải phóng. Còn khi áp suất bên ngoài lớn gấp 20 lần áp suất khí quyển, quá trình phóng thích ADN hoàn toàn ngưng lại .

Các nhà khoa học cho biết, bằng cách tìm ra điều kiện thích hợp để virus phát tán, họ có thể lợi dụng chính virus làm vũ khí tiêu diệt vi khuẩn, hoặc sử dụng chúng làm vật mang thuốc tới vị trí cơ thể bị bệnh.

B.H. (theo ABConline)