San hô biển Caribbe giảm 80% trong 3 thập kỷ qua

Tỷ lệ suy thoái khủng khiếp này bắt đầu từ năm 1975 và dường như không chững lại từ đó đến nay. Các nhà khoa học Anh tin chắc đó là do các nguyên nhân tự nhiên như bão biển và bệnh tật, cộng với các yếu tố nhân tạo như đánh cá quá mức, ô nhiễm và bồi lấp bởi trầm tích...

Nhóm nghiên cứu thuộc Đại học Đông Anglia và Trung tâm Nghiên cứu biến đổi khí hậu Tyndall (Anh), đã phân tích kết quả của 65 nghiên cứu độc lập trên 263 vùng thuộc biển Caribbe từ trước tới nay, và cho ra con số tổng hợp này. Đây là lần đầu tiên, người ta có được những thông tin tổng quát về tình hình trên cả vùng như vậy. Con số suy giảm đó vượt xa tỷ lệ mất mát các cánh rừng nhiệt đới hiện nay, và là “chưa từng thấy trong vòng vài thiên niên kỷ qua”.

Vùng vàng mờ là nơi san hô suy thái trên biển Caribbe.

Theo nhóm nghiên cứu, san hô cứng thường là thành phần chính của một rạn san hô, là "căn cứ địa" trú ẩn cho các thân san hô mềm như quạt biển và các sinh vật khác sinh sống. Các rạn san hô này cũng đồng thời là tấm lá chắn, ngăn cản sóng gió và bão biển đập vào, gây phá hủy bờ. Chính vì thế, khi san hô cứng mất đi, nó có thể gây nên những hậu quả nghiêm trọng như làm suy thoái nghề cá, sụt giảm du lịch và gia tăng hoạt động phá hủy bờ biển của bão lốc.

Mặc dù hầu hết quá trình mất san hô Caribbe xảy ra trong thập kỷ 1980, nhưng theo các nhà nghiên cứu, không có bằng chứng nào cho thấy tốc độ này đang chững lại. Rõ ràng, thời gian gần đây tổng số san hô bị chết đã giảm đi, nhưng đó chỉ là do hầu hết chúng đã bị "dọn sạch" trước đó.

Tiến sĩ Isabelle, một chuyên gia sinh thái học đại dương nhiệt đới, thành viên nhóm nghiên cứu, cũng cho biết: “Tin tốt lành là san hô dường như đang hồi sinh ở một số khu vực ở Caribbe. Tuy nhiên, tin xấu là các quần thể mới này có vẻ ngoài khác lạ so với các quần thể cũ”. Các nhà nghiên cứu vẫn chưa rõ liệu chúng có thể đối phó với những thách thức như nhiệt độ và mực nước biển tăng lên hay không.

Hiện tượng suy giảm san hô cũng kéo theo những biến đổi dài hạn khác. Chẳng hạn, thông thường nhím biển sẽ ăn tảo - loài thực vật biển cạnh tranh môi trường sống với san hô, và nếu không có nhím biển, thì thường tảo sẽ chiếm ưu thế. Vào những năm 1983-1984, khi san hô chết hàng loạt và gây bệnh, một lượng lớn nhím biển đã chết theo, dẫn tới sự gia tăng của tảo biển.

Các nhà nghiên cứu nhận định, tình hình bi đát của rạn san hô Caribbe dường như đã không thể cải thiện được, dù trong thời gian dài đi chăng nữa.

B.H. (theo BBC)