Tròn 30 năm mặt trăng vắng bóng người

Eugene Cernan điều khiển chiếc xe 4 bánh trên bề mặt mặt trăng.

Ngày 11/12/1972, cùng với mô đun Challenger, hai nhà du hành Eugene Cernan và Jack Schmitt đáp xuống lòng chảo Serenity trên bề mặt mặt trăng, trong sứ mệnh của tàu Apollo 17. Họ không ngờ rằng nhiều thập kỷ sau đó, những chuyến bay như thế không lặp lại nữa.

Chính phủ Mỹ, do tập trung vào chiến dịch leo thang bắn phá miền bắc Việt Nam, và đối phó với vụ scandal Watergate, đã tuyên bố đây là lần hạ cánh thứ sáu và cũng là cuối cùng lên mặt trăng. Những khó khăn về mặt tài chính đã buộc NASA phải hủy bỏ 3 chuyến bay tiếp theo của các tàu Apollo.

Trong 3 ngày lang thang trên lãnh địa của chị Hằng, Cernan và Schmitt đã điều khiển một chiếc xe 4 bánh xuống thung lũng khô cằn Taurus-Littrow, thu thập một khối lượng kỷ lục mẫu đất đá: 114 kg. Họ cũng thực hiện một cuộc điều tra khoa học lớn về bề mặt và quỹ đạo của thiên thể này. Cùng thời điểm đó, nhà du hành thứ ba của chuyến bay, Ronald E. Evans, ở lại trong mô đun Chỉ huy và Hỗ trợ America, lúc ấy đang bay trên quỹ đạo.

Nửa đêm ngày 14/12, theo chân người đồng nghiệp Schmitt, chỉ huy đội bay Cernan bước vào khoang mô đun Challenger, trở thành người cuối cùng hiện diện trên vệ tinh của trái đất. Sau khi hợp mặt với Evans trên quỹ đạo, cả ba trở về trái đất 5 ngày sau đó, trên quần đảo Samoan ở Thái Bình Dương.

Hiện tại, Cernan là chủ tịch Công ty tư vấn công nghệ và tiếp thị do ông sáng lập. Schmitt làm thượng nghị sĩ Mỹ tại bang New Mexico từ năm 1977 đến 1982 và là cố vấn trong lĩnh vực địa mặt trăng cũng như cho các chuyến thám hiểm vũ trụ tương lai. Riêng Evans đã mất năm 1990.

Đến nay, dù trong chiến lược của NASA vẫn còn những công trình nghiên cứu đưa người lên mặt trăng, tuy nhiên, trọng tâm các kế hoạch thám hiểm lại là sao Hỏa. Trong khi đó, Trung Quốc đã bày tỏ tham vọng được kế thừa công cuộc chinh phục chị Hằng. Quốc gia đông dân nhất thế giới này dự kiến sẽ đưa người lên mặt trăng trong khoảng 5 năm tới.

B.H. (theo CNN)