Sinh vật lạ đang hủy hoại các loài sẻ đặc hữu ở Galapagos

Darwin coi 13 loài sẻ ở Galapagos là biểu tượng của sụ tiến hóa.

Trên một số hòn đảo ở quần đảo Galapagos (Ecuador) - nơi xưa kia từng khiến Darwin kinh ngạc về nhiều loài động, thực vật độc nhất vô nhị - ấu trùng của các loài ruồi lạ đang tấn công tổ của hầu hết các loài chim sẻ. Đêm đến, chúng chui lên cắn những con chim non, hút máu và đục khoét cơ thể chúng.

Trung bình, 10-20% chim con chết trước khi ra ràng. “Vấn đề đã trở nên rất nghiêm trọng”, nhà sinh thái học Peter Grant, Đại học Princeton ở bang New Jersey (Mỹ), người đã nghiên cứu các loài sẻ này hơn 30 năm, nhận định.

Những ấu trùng ruồi trên lần đầu tiên được nhà điểu học Birgit Fessl, thuộc Viện Konrad Lorenz ở Vienna (Áo), phát hiện trong các tổ chim sẻ vào năm 1997. Kể từ đó, Fessl và cộng sự đã theo dõi ảnh hưởng của chúng. Họ tìm thấy có ba loài ruồi ký sinh trùng, trong số đó, phổ biến nhất là loài Philornis downsi. Có thể chúng đã theo chân những tàu chở rau, hoa quả từ Brazil và Trinidad tới Galapagos.

Fessl cho biết, trước tình hình nguy cấp của các loài chim, người ta đã dùng thuốc trừ sâu phun lên các tổ, và tiêu diệt được phần lớn ấu trùng ký sinh. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu khác thì cho rằng lối thoát khả thi nhất là lũ sẻ phải chung sống được với ruồi, bởi vì người ta không thể xịt thuốc vào tất cả các tổ trên đảo.

Galapagos là một khu di sản thế giới, nằm cách Ecuador 1.000 km về phía tây. Darwin đã ghé thăm quần đảo này trong một chuyến du lịch vòng quanh thế giới kéo dài 5 năm trên tàu Beagle. Ông phát hiện ra rằng, động vật hoang dã ở đây đã tiến hóa hoàn toàn độc lập với phần còn lại của trái đất, với nhiều loài độc nhất vô nhị không nơi nào có, trong số đó, có 13 loài sẻ nhỏ. Chính vì vậy, quần đảo này đã trở thành một mô hình nghiên cứu tiến hóa lý tưởng của các nhà khoa học.

B.H. (theo Nature)