Quan sát được sự giao phối của bạch tuộc Australia

Một con bạch tuộc tremoctopus cái.

Ở loài bạch tuộc tremoctopus có sự khác biệt kỷ lục về độ lớn giữa con đực và con cái: Trong khi con cái nặng tới 10 kg, thì con đực chỉ nặng khoảng 0,25 gam (nhỏ hơn 40.000 lần!). Chính vì thế, sự giao phối của chúng rất khó khăn, và thường kết thúc bằng cái chết của con đực.

Đến nay các nhà khoa học vẫn chưa giải thích được vì sao bạch tuộc tremoctopus đực lại nhỏ xíu như vậy, vì nó chẳng có lợi thế gì cả. Tuy nhiên gần đây, Tiến sĩ Mark Norman, Viện bảo tàng Victoria ở Melbourne (Australia), cho rằng, một trong những lợi thế của con đực là chúng trưởng thành nhanh hơn rất nhiều so với con cái. Mặt khác, vì chúng có tuổi thọ thấp hơn con cái nhiều lần, nên khi con cái sống hết một đời, thì con đực đã qua được mấy thế hệ. Nên xét cho cùng, số lượng con đực vẫn cao hơn rất nhiều so với con cái.

Gần đây nhất, nhóm nghiên cứu của Norman đã quay được những thước phim ghi lại cảnh giao phối của những con bạch tuộc tremoctopus (thường sống trong hang ở khu vực biển miền Nam Australia). Các nhà khoa học thấy rằng, trong một đàn, số lượng bạch tuộc đực thường lớn gấp hàng nghìn lần số lượng bạch tuộc cái.

Tuy bé tí hon, nhưng bạch tuộc đực vẫn tỏ ra rất hung hãn. Chúng đánh nhau chí chết để giành quyền giao phối. Khi giáp đấu, chúng thường dùng những chiếc vòi nhỏ xíu để xiết chặt đối phương, rồi rứt đứt vòi của kẻ thù. Sau khi đã đánh bại và xua đuổi tất cả các con đực khác, kẻ chiến thắng mới được quyền tiếp cận con cái.

Khi giao phối, con cái mở rộng các cánh tay của nó để kéo con đực vào. Sau đó, con đực sẽ tiết tất cả tinh dịch ra hai chiếc vòi trước của nó, rồi đưa vào cơ quan sinh dục của con cái ở dưới bụng. Con cái thu lấy tinh dịch và thu luôn cả vòi của con đực. Trong phần lớn trường hợp, sau khi hoàn thành sứ mệnh, con đực cũng sẽ vĩnh biệt cõi đời.

Minh Hy (theo dpa)