Cứu các vệ tinh già nua bằng tàu kéo

Minh họa một tàu GLES (bên trên) đang gắn với một vệ tinh viễn thông.

Tập đoàn Orbital Recovery (Mỹ) vừa đưa ra sáng kiến dùng những phi thuyền mới gắn vào các vệ tinh sắp "về hưu”, để đưa chúng trở lại quỹ đạo hoạt động. Loại tàu kéo này sẽ làm tăng tuổi thọ của các “lão làng” thêm một thập kỷ nữa.

Orbital Recovery dự kiến công bố thiết kế tàu kéo trong cuộc hội thảo quốc tế tổ chức tuần này tại Paris.

Thông thường, các vệ tinh viễn thông có đủ nhiên liệu để bay trên quỹ đạo 10 năm hoặc hơn nữa. Khi bồn nhiên liệu gần cạn, chúng được đưa lên một quỹ đạo ở cao hơn rất nhiều, nằm cách xa khu vực các vệ tinh khác đang hoạt động (nhằm đảm bảo an toàn). Ở vị trí này, vệ tinh sẽ ngừng cung cấp dữ liệu, hay còn gọi là "về hưu".

“Hiện tại, người ta chưa tìm ra cách gì khả dĩ để kéo dài thời hạn phục vụ của những vệ tinh đắt tiền. Kết quả là tạo ra sự lãng phí ghê gớm", Walt Anderson, giám đốc quản lý của công ty Orbital Recovery, nhận xét. Ông nói: "Hệ thống Kéo dài Tuổi thọ phi thuyền địa tĩnh (GLES) của chúng tôi là một giải pháp hiệu quả, mà không cần tới những thiết bị kết nối đặc biệt trong quá trình tiếp xúc giữa hai tàu”.

GLES hoạt động trên nguyên tắc sau: khi được gắn với vệ tinh, nó sẽ tái định vị vật thể này, đồng thời đóng vai trò là một hệ thống đẩy và định hướng, kéo dài thời gian phục vụ của vệ tinh thêm 10 năm nữa.

Tuy nhiên, vẫn còn quá sớm để nói đến các khách hàng của công nghệ kéo tàu. “Gắn kết hai phi thuyền là một việc khó, không chỉ bởi bản thân quá trình cập tàu, mà còn bởi nhiều yếu tố an toàn khác” - Max Meerman, một kỹ sư vệ tinh tại Anh nhận định - “ Đến nay, mới chỉ có rất ít những cuộc tiếp xúc giữa các tàu trong vũ trụ”.

Meerman cũng cảnh báo rằng quá trình kéo tàu mạo hiểm này có thể đe dọa các vệ tinh khác đang bay trên quỹ đạo địa tĩnh. Một vấn đề nữa mà ông cũng đặt ra là, có đáng bỏ tiền để tận dụng những vệ tinh đã quá già nua không. Bởi vì thực tế, “cho đến lúc cuối đời, vệ tinh đã mất hầu hết năng lực của nó, chẳng hạn các tấm pin mặt trời và các bề mặt chịu nhiệt đã bị hư hại nghiêm trọng".

Tuy nhiên, Orbital Recovery rất lạc quan trước ý tưởng của mình. Họ cho biết có thể tiết kiệm được lượng lớn kinh phí vận hành vệ tinh, vì giá để phóng một tàu kéo nhỏ sẽ chẳng đáng bao nhiêu so với việc sắm một vệ tinh mới. Orbital Recovery cũng đã điểm tên hơn 40 vệ tinh có thể cần tới thiết bị nâng GLES, và hy vọng sẽ phóng chiếc tàu kéo đầu tiên vào đầu năm 2004.

B.H. (theo CNN)