Tòa cao ốc phỏng sinh học khổng lồ cho 100.000 người

Cao ốc phỏng sinh học, dự kiến ban đầu được xây giữa lòng hồ nhân tạo.

15 năm nữa, tòa nhà cao hơn 1,2 km sẽ mọc lên ở thành phố Thượng Hải (Trung Quốc), đủ chỗ cho hơn 100.000 dân. Đây không chỉ là cao ốc lớn nhất thế giới, mà còn được thiết kế theo những nguyên tắc của ngành kiến trúc tương lai - nguyên tắc phỏng sinh học. Tòa nhà sẽ đứng vững trong hỏa hoạn, lũ lụt, động đất và bão tố.

Khởi xướng dự án này là hai vợ chồng kiến trúc sư người Tây Ban Nha Maria Rosa Cervera và Javier Pioz. Ý tưởng của nó bắt nguồn từ sự bất tiện của các tòa cao ốc hiện nay. Các khu phố như vậy thường rất ngột ngạt, tìm chỗ đậu xe hết sức khó khăn. Còn hỏa hoạn, lũ lụt, động đất và bão tố luôn là những mối hiểm họa tiềm ẩn. Thêm nữa, sống trong những không gian vuông vức, giữa gạch ngói và xi măng khô cứng, con người rất dễ bị ức chế, mệt mỏi, cáu kỉnh, khó chịu lẫn nhau.

Mô phỏng sinh giới chính là một lối thoát

Năm 1990, lần đầu tiên đọc cuốn Nhập môn phỏng sinh học của Litinetzski, hai vợ chồng Maria Rosa Cervera và Javier Pioz chợt nảy ra ý tưởng xây dựng những tòa cao ốc mô phỏng các sinh thể trong tự nhiên. Sau nhiều năm nghiên cứu những cơ chế tồn tại và phản ứng của sinh giới trước tác động của thiên nhiên, hai người hết sức chú ý đến những loài cây lớn, chịu được bão táp như tùng, bách. Bộ lá của chúng không phải là một khối đặc mà gồm nhiều lá nhỏ gộp lại, dễ dàng để cho gió đi qua và ánh nắng lọt vào được từng kẽ lá. Chính vì thế mà rất hiếm khi ta thấy tùng, bách bị gió to quật ngã. Từng chiếc lá đều nhận được ánh nắng, giúp cho việc quang hợp được thuận lợi.

Bộ rễ của những loài cây này chỉ sâu có 50 cm, nhưng là một kết cấu rất đặc biệt của hàng chục nghìn chiếc rễ con, tựa như một miếng bọt biển phóng to lên vậy. Những chiếc rễ đều đâm xiên trong lòng đất, rất lợi cho việc chịu lực của toàn bộ phần phía trên mặt đất đè lên. Cây càng lớn, độ xiên càng lệch với phương thẳng đứng hơn. Điều đó cũng tựa như người nâng vật nặng: vật càng nặng, chân càng phải choãi hơn để chịu lực. Chính kết cấu bộ rễ như vậy khiến cây tùng, bách có thể rất lớn mà không cần có bộ rễ lớn lắm. Nếu áp dụng những điều này vào ngành kiến trúc thì sao? Và thế là ý tưởng về một tòa cao ốc phỏng sinh học ra đời.

Dự án xây dựng lớn nhất thế giới

Năm 1997, vợ chồng Pioz “trình làng” dự án cao ốc phỏng sinh học của mình tại Hội nghị Cao ốc quốc tế lần thứ 3 tổ chức tại London. Đó là một tòa nhà cao 1.228 mét, gồm 300 tầng với 2 triệu m2 mặt sàn. Trong tòa nhà có 398 thang máy các loại với vận tốc trung bình 15 m/giây, tức là đi từ mặt đất lên tầng trên cùng chỉ hết có 2 phút. Thiết diện tòa nhà có dạng elip, đường kính chỗ phình to nhất là 166 và 133 mét, đường kính tầng trệt là 133 và 100 mét. Tòa nhà chia thành 12 khu, độ cao trung bình 80 mét một khu. Phía trên mỗi khu là kết cấu móng phụ của khu cao hơn. Các tầng lầu có nhiều khe hở thẳng đứng cho gió đi qua và ánh nắng lọt vào đến từng phòng. Các khu vườn thẳng đứng xen kẽ những phòng riêng để che đi cảm giác thiếu thiên nhiên.

Tòa nhà được thiết kế trên nền một chiếc hồ nhân tạo có đường kính hơn 1 km, góp phần làm giảm rung động khi xảy ra động đất. Nền móng có kết cấu bê tông cốt thép đan xiên vào nhau tương tự như bộ rễ của cây tùng, cây bách. Các thang máy chạy trong những ống bằng hợp kim nhôm đặc biệt, tạo thành những “ống quản” điều hòa áp suất giữa các tầng lầu.

Từ khi trình làng bản dự án đó đến nay, hai vợ chồng Maria Rosa Cervera và Javier Pioz đã đi khắp thế giới để thuyết phục chính phủ các nước và các công ty xây dựng bỏ tiền ra thực hiện dự án của mình. Sự cố gắng của họ đã có kết quả: Năm 2002, Chính phủ Trung Quốc quyết định ký hợp đồng. Dự kiến tòa cao ốc sẽ được xây ở Thượng Hải với chi phí khoảng 15 - 18 tỷ USD, có sự tham gia của 50 công ty quốc tế.

Hai vợ chồng Pioz đang phối hợp với các cơ quan thiết kế Trung Quốc kiện toàn bản dự án. Một số thay đổi đã được chấp thuận. Chẳng hạn, tòa cao ốc sẽ không xây dựng trong một cái hồ nhân tạo, mà sẽ xây gần bờ biển. Tòa nhà cũng sẽ không chỉ dùng để ở như thiết kế ban đầu. Như vậy, nếu không có gì thay đổi lớn, 15 năm nữa, tòa nhà cao ốc phỏng sinh học khổng lồ nói trên sẽ khánh thành bên bờ biển Thượng Hải. Và những nguyên tắc mới của ngành kiến trúc - nguyên tắc phỏng sinh học - sẽ được thừa nhận.

(Theo Người Lao Động)