Xây dựng kính thiên văn khổng lồ ở Chile

Mô hình kính thiên văn Owl.

Với gương chính rộng hơn 100 mét (bằng cả một sân bóng), kính thiên văn Owl sẽ có độ phân giải cao gấp 40 lần của đài thiên văn vũ trụ Hubble, và có thể quan sát những vật thể mờ hơn vài ngàn lần so với những gì mờ nhạt nhất mà các kính thiên văn hiện nay có thể nhìn thấy.

Owl (Overwhelmingly Large Telescope) là một dự án lớn, vì thế người ta sẽ cần tới những nỗ lực quốc tế mới có thể hoàn thiện được nó. Tổ chức Đài quan sát Nam Âu, cơ quan đã đưa ra đề xuất về dự án này, hiện đang thảo luận về địa điểm đặt kính với Chile. Khu vực dự kiến sẽ là sa mạc Atacama ở phía bắc Chile - sa mạc khô cằn nhất thế giới, khiến nó trở thành nơi lý tưởng cho các nghiên cứu thiên văn. Hiện tại, nhiều cơ quan nghiên cứu vũ trụ của Mỹ, châu Âu và Anh cũng đã có mặt tại đây.

Owl sẽ được đặt ở độ cao 5.000 mét và vận hành gần như một đài thiên văn vũ trụ. Gần đó là trạm hoạt động của các nhà nghiên cứu. Hiện tại, kính thiên văn này đang còn ở giai đoạn thiết kế, chưa rõ chi phí và quy mô thời gian sử dụng. Tuy nhiên, các chuyên gia cho biết, họ sẽ sử dụng tới những tiến bộ mới nhất trong công nghệ kính thiên văn, để tạo ra bước đột phá trong lĩnh vực quan sát. Chiếc gương chính của kính, giống như cặp kính thiên văn Keck ở Hawaii, sẽ được làm từ 1.500 múi lục giác. Ngoài ra, người ta cũng sẽ sử dụng một số kỹ thuật máy tính tiên tiến - quang học động và mô phỏng - để làm tăng độ phân giải của ảnh.

Các nhà khoa học cho rằng Owl có thể sẽ làm cách mạng hoá ngành thiên văn mặt đất (các đài thiên văn đặt ở mặt đất chứ không phải ở trên quỹ đạo). “Với một kính thiên văn có tầm quan sát lớn gấp 10 lần so với tất cả các kính thiên văn trước đây, bạn có thể theo dõi các vật thể mờ hơn vài ngàn lần so với những gì mờ nhạt nhất mà bạn từng nhìn thấy bằng các kính thiên văn hiện nay”, Roberto Gilmozzi, giám đốc đài quan sát Paranal của ESO, cho biết.

Ông Gilmozzi nói thêm: “kính thiên văn này sẽ là một cửa sổ vĩ đại mở ra vũ trụ, cho phép chúng ta phát hiện ra sự có mặt của ôxy nếu có bất kỳ hành tinh nào giống với trái đất quay quanh các ngôi sao láng giềng của chúng ta. Nó cũng cho phép con người khám phá các vì sao đang bùng nổ ở rìa Vũ trụ”.

B.H. (theo BBC)