Chụp ảnh chớp sáng xanh dương khổng lồ

Chớp sáng xanh dương nối giữa mây và tầng điện ly, choán một vùng rộng đến 6.000 km3 khí quyển.

Nói tới sét, chúng ta thường nghĩ ngay tới chùm tia lởm chởm nối giữa mặt đất và mây. Nhưng ít ai biết rằng, bên trên đám mây dông, cũng tồn tại những tia sét sáng rực có màu xanh dương của saphire, chạy dài từ đỉnh các đám mây lên tới lớp dưới của tầng khí quyển giàu ion (tầng điện ly). Chúng có thể lóe sáng trong vài trăm miligiây.

Nhóm nghiên cứu của Victor Pasko, Đại học bang Pennyslvania (Mỹ), đã ghi lại được hiện tượng kỳ vĩ này trong băng video hồi tháng 9 năm ngoái, tại chân đài quan sát Arecibo, nằm sâu trong rừng nhiệt đới ở Puerto Rico. Đây là chớp sáng xanh dương lớn nhất từng được một camera chụp được.

Các đo đạc trước kia cho rằng những chớp sáng này chỉ đạt độ cao tối đa là 40 km. Nhưng theo số liệu mới của Pasko, chúng có thể vươn cao 70 km, tới rìa dưới của tầng điện ly và sáng rực trong vài trăm miligiây. Những chớp sáng khổng lồ này là lời giải thích cho sự chênh lệnh điện thế lên tới 300.000 volt giữa điện tích của mặt đất và điện tích trái dấu của tầng điện ly.

Theo các nhà nghiên cứu, chúng hình thành bên trên các đám mây dông tương đối nhỏ, và có thể xảy ra khá thường xuyên trên thế giới, nhất là ở vùng nhiệt đới.

B.H. (theo S.A.)