Tại sao một số ngôi sao mờ?

Một ngôi sao Mira khi sáng nhất...

Đó là bởi trong bầu khí quyển của các ngôi sao này (gọi chung là Mira) có chứa hóa chất hấp thụ ánh sáng, khiến chúng mờ đục chỉ còn bằng một phần nghìn so với độ sáng tối đa, và có lúc tạm thời thoát khỏi tầm nhìn của chúng ta.

Độ sáng của rất nhiều ngôi sao biến thiên mạnh đến nỗi có lúc chúng chỉ còn lờ mờ trong tầm mắt chúng ta. Đó là do các rung động phập phồng - giống như nhịp tim - khiến chúng luân phiên thu nhỏ lại (trở nên nóng hơn) rồi lại nở ra (và lạnh đi). Tuy nhiên, với các ngôi sao Mira, những rung động kiểu này chỉ chịu trách nhiệm 50% về sự thay đổi độ sáng. Thực tế, còn một nhân tố khác nữa, đó là vì những ngôi sao Mira giải phóng ánh sáng trong dải phổ nhìn thấy ít đến mức, khi tới được mắt người thì chúng dường như biến mất.

... và khi tối nhất.

Năm 1933, trong nỗ lực nhằm giải thích sự biến mất của các ngôi sao, các nhà thiên văn lần đầu tiên công nhận rằng, các ôxit kim loại hấp thụ ánh sáng có thể đã hình thành trong bầu khí quyển của chúng. Nhưng thời đó các máy tính chưa đủ năng lực để phân tích, nên các nhà khoa học không dám chắc chắn về khẳng định của mình.

Nay, Mark Reid và Joshua Goldston thuộc Trung tâm vật lý thiên văn Harvard-Smithsonia đã xác nhận rằng ôxit titan - một hóa chất thường được sử dụng trong kem chống nắng - có mặt trong bầu khí quyển của các ngôi sao Mira, do đó làm tăng độ chắn sáng. Kết quả là, ánh sáng từ những vùng sâu bên trong (nơi nóng nhất) của ngôi sao bị hấp thụ, và chỉ có ánh sáng ở các lớp nằm ngoài (lạnh hơn) là tới được mắt người quan sát trên trái đất.

Nghiên cứu này được đăng trên số mới nhất của tạp chí Astrophysical.

B.H. (theo S.A.)