Sao chổi Borrelly - vật thể tối nhất trong hệ mặt trời

Sao chổi Borrelly có thể bị tách đôi trong 10.000 năm tới.

Tàu thăm dò Deep Space 1 (DS-1) vừa cung cấp thông tin quan trọng về sao chổi Borrelly. Khác với sao chổi Halley, thành phần của Borrelly có ít băng hơn, nhưng lại có rất nhiều carbon. 98% ánh sáng mặt trời đến đây đều bị nó hấp thụ.

Đến nay, sao chổi có hình củ khoai tây này luôn là một bí ẩn với các nhà thiên văn học bởi độ tối đậm đặc của nó. Điều này có lẽ liên quan đến khả năng hấp thụ ánh sáng mạnh, thường thấy ở các sao chổi chứa nhiều carbon. Tuy nhiên, Borrelly thuộc loại đặc biệt nhất. Trong hệ mặt trời, chỉ có mặt trăng Iapetus của sao Thổ là tối như vậy.

Tàu DS-1 đã hạ cánh xuống thiên thể dài 8 km này hồi tháng 9. Nó có nhiệm vụ chụp bề mặt tối thăm thẳm của Borreley bằng một ống kính gắn trên khoang.

Bình thường, ánh sáng mặt trời làm bốc hơi các lớp bụi băng trên bề mặt sao chổi. Ở sao chổi Halley, hiện tượng bốc hơi xảy ra khá đều đặn ở mọi vị trí trên bề mặt, khiến nó ngày một nhỏ đi. Tuy nhiên, ở Borrelly, mọi việc lại khác hẳn: Các mảnh vụn bụi băng chủ yếu tách ra từ đoạn giữa của sao chổi. Trung bình, mỗi giờ Borrelly mất khoảng 2 tấn bụi nước. Nếu cứ như vậy, thì khoảng 10.000 năm nữa, nó có thể bị tách đôi.

Ông Laurence Soderblom, Hiệp hội nghiên cứu địa chất ở Arizona (Mỹ) phỏng đoán, hiện tượng mất khối lượng của Borrelly có thể do bề mặt của sao chổi hấp thụ ánh sáng mặt trời quá mạnh (tạo ra sự bay hơi), hoặc do năng lượng dự trữ sâu trong lòng nó thoát ra. Sonderblom hy vọng, những phân tích tiếp theo sẽ giải đáp được bí mật này.

Trong một lần bay sát gần sao Mộc cách đây trên 100 năm, quỹ đạo của sao chổi Borrelley đã bị lệch đi. Và từ đó, cứ sau 6-9 năm, Borrelly lại đi vào quỹ đạo mặt trời. Bằng kính thiên văn cỡ trung bình, ta có thể dễ dàng nhìn ra Borrelly lẫn trong chòm sao Gemini.

Theo dòng sự kiện:

Công bố bức ảnh kỳ diệu về sao chổi Borrelly 
Deep Space I bắt đầu gửi về các bức ảnh của sao chổi 
Tàu thăm dò tiếp cận sao chổi 

Minh Hy (theo Nature)