Trang phục "chuồn chuồn" cho phi công chiến đấu

Trang phục Libelle.

“Nó chẳng khác nào ma thuật, có thể bảo toàn mạng sống con người… Nó kỳ diệu chẳng khác gì thần dược Viagra cho người bất lực”, những phi công đã từng được mặc trang phục Libelle (chuồn chuồn) đều phải thốt lên như vậy.

Bộ trang phục trên là kết quả 13 năm nghiên cứu của Andreas Reinhard, 45 tuổi, một cựu phi công của không lực Thụy Sĩ. Nó vượt trội hơn trang phục bay cũ về cách triệt tiêu các trọng lực ảnh hưởng tới phi công khi máy bay tăng tốc quá nhanh.

Tác hại của trọng lực với phi công

Có thể nói, con người là thành phần mong manh nhất trong một chiếc máy bay chiến đấu. Khi máy bay nhào xuống hoặc xoay tròn, phi công phải chịu sự gia tăng đột ngột của trọng lực do tác động của lực ly tâm.

Sự nguy hiểm do trọng lực gia tăng đầu tiên trở nên rõ ràng vào những năm 1930, khi người Đức chế tạo máy bay ném bom Skuta. Khi máy bay ở tốc độ cao, lực ly tâm làm cho máu dồn từ não phi công xuống mông và chân khiến anh ta có thể bất tỉnh trong giây lát.

Đó chính là hiện tượng “mất ý thức do ảnh hưởng của trọng lực” hay G-LOC. Nếu trọng lực tăng chậm thì triệu chứng nói trên xảy ra chậm hơn và có thể đoán trước qua sự suy giảm thị lực. Nhưng trong những máy bay chiến đấu tối tân, trọng lực gia tăng nhanh tới mức phi công không có đủ thời gian để nhận ra các triệu chứng cảnh báo (máy bay chiến đấy F-22 của Mỹ và Eurofighter của châu Á có thể sinh ra lực gấp 10 lần sức hút của trái đất trong khoảng nửa giây). Trong trường hợp này, nếu không được bảo vệ, phi công có thể bất tỉnh.

Vậy làm thế nào để bảo vệ phi công, chống lại ảnh hưởng của trọng lực gia tăng đột ngột trong các máy bay chiến đấu? Trang phục chống trọng lực là giải pháp duy nhất. Đây là loại trang phục có từ chiến tranh thế giới thứ hai và vẫn chưa thay đổi là mấy. Khi trọng lực xuất hiện, một hệ thống van và bơm sẽ đưa khí vào trang phục, ép phần dưới cơ thể đủ để máu ở đầu không dồn xuống. Bộ trang phục này có nhược điểm là làm cho phi công cảm thấy đau đớn khi máy bay nhào lộn, thậm chí còn để lại chấn thương trên tay, chân. Mặt khác, vì cồng kềnh, nó cũng làm giảm hiệu suất chiến đấu của phi công rõ rệt.

Gợi ý từ chuồn chuồn

Các cơ quan trọng yếu của chuồn chuồn được bao bọc trong chất lỏng nên khi máu bị dồn về một phía thì chất lỏng này cũng dồn về và tạo ra một phản áp. Trong thời kỳ máy bay chiến đấu Stuka, các kỹ sư đã nhận ra rằng một phi công sẽ được bảo vệ tốt trong chất lỏng giống như đứa trẻ trong tử cung người mẹ. Tuy nhiên họ lại không tìm ra cách thực hiện ý tưởng của mình và đành coi trang phục khí nén là giải pháp tối ưu.

Ngược lại, Reinhard giải quyết được các vấn đề kỹ thuật của trang phục bay chứa chất lỏng khi ông dùng một loại sợi và vải mới chứa chất lỏng dịch chuyển giống như một tử cung giả.

Lúc đầu, Reinhard tự thí nghiệm trong bộ trang phục bằng cao su chứa 24,5 lít nước. Sau nhiều lần cải tiến, mẫu trang phục này được hoàn thiện dần và tới nay bộ mới nhất chỉ chứa 1,26 lít nước trong những chiếc ống chạy dài từ cổ tới mắt chân.

Thực ra, bộ trang phục mới của Reinhard có hình thức không khác gì loại các phi công khác thường sử dụng. Nhưng khi trọng lực tăng, nước trong Libelle sẽ dồn xuống khu vực mông và mắt cá, làm căng phồng những chiếc ống ở đó, kéo giãn lớp vải ngoài và duy trì sự cân bằng trong tuần hoàn máu của phi công, tránh hiện tượng G-LOC. Libelle hoạt động độc lập, không cần sự trợ giúp của bất kỳ một thiết bị hoặc máy tính trên máy bay.

KH & ĐS (theo Newsweek)