Hạ Long: Phát hiện di chỉ người Việt cổ cách đây 3.000 năm

Mới đây, các nhà khảo cổ học đã khảo sát địa bàn Hòn Hai (phường Hồng Hải, TP Hạ Long) và tìm thấy mật độ dày đặc các di vật, dấu tích địa bàn cư trú của cộng đồng người Việt cổ thời đại kim khí, cách đây 3.000 năm.

Đầu năm nay, Bảo tàng Quảng Ninh tổ chức một cuộc triển lãm. Khi nhìn thấy một mảnh gốm trưng bày ở đây, một khách tham quan khẳng định đã từng thấy những hiện vật tương tự ở Hòn Hai, phường Hồng Hải, TP Hạ Long. Từ thông tin ấy, ngay mùng 8 Tết, một đoàn cán bộ Bảo tàng Quảng Ninh cùng với ông Bùi Vinh, Viện Khảo cổ học Việt Nam, đã đến Hòn Hai khảo sát. Di chỉ được xác định ở núi Hòn Hai có độ cao 2-15 m so với mặt biển, tập trung ở sườn núi phía đông bắc trên diện rộng và địa hình phức tạp có thể chia làm ba khu vực với tổng diện tích chừng 5.200 m2.

Mật độ di vật dày đặc

Tại khu vực I, đoàn thám sát mới đào hai hố nhỏ đã thu được 20 hiện vật gồm các loại hòn ghè, hòn kê, đá có dấu cưa mài, gốm mài tròn và khoan lỗ, xương động vật ghè tròn. Ở khu vực II (núi Hòn Hai và Cô Tiên), những mảnh gốm thu được có nhiều loại, trang trí hoa văn thừng, quanh miệng có đường chỉ nhỏ kẻ mờ. Gốm được làm bằng kỹ thuật bàn xoay. Những người trực tiếp thám sát đều ngạc nhiên vì chưa có nơi nào mật độ hiện vật dày đặc như ở đây.

Đoàn đặc biệt quan tâm đến khu vực III bởi có dấu tích của tầng văn hoá. Từ thực địa, một giả thuyết được đặt ra, cách đây 3.000 năm, khu vực này là địa bàn cư trú có quy mô lớn của cộng đồng người Việt cổ thời đại kim khí. Sự đứt quãng đột ngột của dấu tích văn hoá cách đây 2.300-2.200 năm có thể do dịch chuyển của địa chất hoặc biến dạng tự nhiên của núi đá vôi buộc cư dân phải di chuyển nơi khác.

Di chỉ Hòn Hai được khẳng định có dấu di tích văn hoá dày đặc và độc đáo. Đây cũng là di chỉ có tính thuần nhất đầu tiên được biết tới nằm ngay trên địa bàn của một thành phố du lịch đã được UNESCO hai lần công nhận là di sản thế giới (di sản thiên nhiên và di sản về tầng địa chất). Cùng với những di chỉ được phát hiện từ trước đến nay ở Quảng Ninh, di chỉ Hòn Hai mới phát hiện cho thấy tiến trình phát triển của người Việt cổ từ sơ trung kỳ đá mới (Núi Hứa, Giáp Khẩu, Soi Nhụ…), hậu kỳ đá mới văn hoá Hạ Long (Thoi Giếng, Xích Thố, Ngọc Vừng…), sơ kỳ kim khí (Bồ Chuyển, Hoàng Tân…).

Ông Bùi Vinh nhận xét: “Di chỉ này còn ẩn chứa tầng văn hoá độc đáo, thực sự là vấn đề quan trọng đòi hỏi có tầm nhìn để bảo vệ và nghiên cứu một cách toàn diện, khoa học”.

(Theo Thanh Niên, 5/4)