Chủ nhật, 10/6/2012, 07:35 GMT+7

Công và tội học sinh quay clip ném 'phao' thi

Một số nhà tâm lý, xã hội đánh giá việc một học sinh quay clip ném "phao" trong kỳ thi tốt nghiệp ở Bắc Giang vừa qua là "công nhiều hơn tội", trong khi có chuyên gia khác lo ngại sẽ tạo tiền lệ xấu.
> Giám thị ném 'phao' vào phòng thi tốt nghiệp

Trao đổi với VnExpress.net, Thạc sĩ giáo dục Phạm Phúc Thịnh, chuyên viên tư vấn tâm lý Trung tâm Nhịp cầu hạnh phúc đồng thời cũng là một nhà giáo, cho rằng, xét góc độ "đấu tranh chống tiêu cực" thì học sinh quay đoạn clip có thể được xem như người có công. Thậm chí, em còn phải được trọn vẹn điểm trong câu số 2 của đề thi môn văn bày tỏ quan điểm về "thói nói dối", bởi chính hành động của em đã là một câu trả lời sống động về thái độ đối với sự dối trá.

"Có thể nói, việc đưa lên Internet đoạn video này ngay sau lời tuyên bố về một kỳ thi 'nghiêm túc' của Bộ Giáo dục và Đào tạo là sự phản ánh trung thực nhất về diễn biến của kỳ thi tốt nghiệp năm nay", ông nhìn nhận.

Thạc sĩ Phúc Thịnh cho rằng trường hợp clip ném "phao" trên tương tự vụ việc xảy ra cách đây vài năm, một thầy giáo cũng quay video cảnh bát nháo tại một hội đồng thi và phát tán lên mạng. Sau khi sự vụ được phanh phui, những người có liên quan hứa sẽ "nghiêm túc kiểm điểm và rút kinh nghiệm”. "Nhưng rồi, sau mấy năm, mọi chuyện cũng vẫn như cũ, chỉ có khác hơn là thái độ thờ ơ của giám thị rõ nét hơn và những người vi phạm quy chế thi có vẻ tự tin hơn khi thực hiện hành vi sai trái của mình".

Cảnh bát nháo trong kỳ thi tốt nghiệp tại hội đồng thi Đồi Ngô (Bắc Giang). Ảnh chụp từ clip.

Ông Thịnh cho rằng việc thí sinh tham dự kỳ thi tốt nghiệp mà dùng camera để quay trong giờ thi, theo quy định của ngành giáo dục là vi phạm quy chế thi. Tuy nhiên trên góc độ "tố cáo tiêu cực" thì em này có công hay có tội, hoặc vừa có công vừa có tội như lời một vị lãnh đạo ngành giáo dục đã nói. Ông Thịnh ví như một câu chuyện sau: Có một tên cướp giật giỏ xách của một người đi đường và bị truy đuổi chạy ngược chiều vào đoạn đường một chiều. Câu hỏi đặt ra là: lúc này những người đuổi theo tên cướp sẽ phải hành xử thế nào, dừng lại không truy đuổi hay tiếp tục?

"Giả sử những người truy đuổi chạy theo vào đoạn đường đó và bắt được tên cướp bàn giao cho công an, thì họ có bị phạt vì vi phạm luật giao thông hay không?".

Ông Thịnh thừa nhận so sánh hai câu chuyện trên là khập khiễng, song ông ủng hộ hành động “ngộ biến phải tòng quyền” (cư xử lúc bình thường thì chấp hành đạo lý, gặp lúc biến thì tạm theo cách làm cần thiết của tình thế).

Thạc sĩ Phúc Thịnh nhắn nhủ: "Nói về sự dối trá thì quá dễ, nhưng thể hiện sự đấu tranh với nó thì không phải ai cũng làm được. Nên chăng, trong đề thi năm học tới cần có thêm một câu hỏi về lòng dũng cảm".

Đề thi môn văn về "thói dối trá" và đáp án thang điểm do Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố. Ảnh: PPT.

Theo dõi vụ việc và cũng đồng quan điểm trên, Thạc sĩ xã hội học Phạm Thị Thúy, giảng viên học viện Hành chính quốc gia TP HCM cho rằng chính quyền cần bảo vệ và khen ngợi em học sinh quay clip "tố cáo tiêu cực" bởi suy cho cùng bản thân em không có tội mà người chịu trách nhiệm tổ chức kỳ thi lộn xộn mới là người có tội. Và theo bà: "Nếu người lớn nào mà nói em có tội thì chứng tỏ người đó không dám nhận trách nhiệm, đổ lỗi và có ý bao che cho tiêu cực".

"Giáo dục cần lắm một cuộc đại phẫu. Hô hào vận động 'hai không' đã chứng tỏ không có tác dụng. Tôi cũng là người làm trong nghành giáo dục, tôi rất cảm ơn em đã dũng cảm đưa ra bằng chứng tố cáo tiêu cực. Và tôi càng xấu hổ hơn khi người lớn, thầy cô, các nhà quản lý... đang làm như thế nào mà để học sinh phải đứng lên tố cáo?", vị thạc sĩ xã hội học nêu quan điểm.

Xét vụ việc trên phương diện khác, Thạc sĩ tâm lý học Nguyễn Thị Minh, giảng viên học viện Hành chính TP HCM cho rằng hiện nay việc tiêu cực trong giáo dục là chuyện "ai cũng biết", ngay cả số liệu thống kê tỷ lệ tốt nghiệp của học sinh lớp 12 là những con số "có vấn đề”.

Theo bà Minh, trong vụ việc học sinh quay clip ném "phao" ở Bắc Giang, chỉ nên xem những clip trên như bằng chứng về tiêu cực trong thi cử hiện nay mà thôi và không nên tung hô người đưa clip là "anh hùng" sẽ tạo tiền lệ xấu.

Bà cho rằng: "Trường hợp đấu tranh theo kiểu của em học sinh này chỉ là chụp giật, hái lá diệt sâu trong một thửa ruộng chứ không thể hết cả cánh đồng".

"Khi xem clip tôi thấy thương cho em học sinh hơn là ghét hay tự hào. Nếu đây là hành động hoàn toàn do em tự biên tự diễn thì rõ ràng em chưa nhận thức được vấn đề và những hậu quả gây ra. Chúng ta có thể thông cảm hành động của tuổi trẻ, tuổi thiếu kinh nghiệm và có sẵn máu 'anh hùng' luôn muốn diệt trừ tiêu cực để bảo vệ công bằng".

Theo quan điểm riêng của bà Minh, đấu tranh chống tiêu cực là cần thiết nhưng phải có kế hoạch và phương pháp phù hợp. Điều quan trọng là ý thức của từng người.

"Mỗi cá nhân tự đấu tranh với chính mình về tiêu cực thì khi đó tiêu cực không thể tồn tại. Để xây dựng nhận thức, ý thức cho học sinh ngay từ khi ngồi trên ghế nhà trường thì cần lắm vai trò hướng dẫn, định hướng của người thầy chân chính như trong câu 'nhất công thành vạn đức lương sư'", vị thạc sĩ xã hội học tóm lại.

Thi Ngoan