Tuyến dưới xét nghiệm, tuyến trên không chấp nhận

Xét nghiệm sinh hóa ở BV Bạch Mai. Ảnh: Tuổi Trẻ

Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) Trần Quỵ cho biết, hiện nay các bệnh viện tuyến trung ương hầu như đều phải bỏ qua kết quả xét nghiệm hóa sinh từ tuyến dưới. Nguyên nhân là họ không tin tưởng chất lượng của các xét nghiệm này.

Giáo sư Trần Quỵ cho rằng việc không chấp nhận lẫn nhau không phải vì “so bì” hơn kém mà thực tế là do độ chênh khá lớn về chất lượng xét nghiệm giữa các cơ sở y tế trung ương và địa phương.

Nhiều nơi chưa chú tâm khâu “đầu vào” để chẩn đoán nên nhìn toàn cảnh lực lượng này còn mỏng. Một số bệnh viện tỉnh chỉ có một dược sĩ hóa sinh mà phải “kiêm” luôn cả phần vi sinh, huyết học.

Theo phân cấp của Bộ Y tế, bệnh viện tuyến huyện đã được làm xét nghiệm xác định bệnh tiểu đường; bệnh viện tuyến tỉnh thực hiện được các xét nghiệm urê, nước tiểu, điện giải để chẩn đoán suy thận. Nhưng vì lý do trên, khi lên đến bệnh viện trung ương điều trị tích cực, tất cả phải làm lại từ đầu.

Dược sĩ Nguyễn Thị Hương, Phó trưởng khoa sinh hóa Bệnh viện Bạch Mai, cho biết, nhiều lần đi chỉ đạo tuyến tại các bệnh viện huyện, tỉnh, bà mới thấu hết sự thiệt thòi của bệnh nhân khi nhận được những kết quả xét nghiệm kiểu... trời ơi.

Chẳng hạn, thống kê xét nghiệm điện giải tại một bệnh viện đa khoa tỉnh là cả danh sách dài trong cả tháng trời mà chỉ số Na cứ đều đặn là 110 mmol/l. Chỉ số Na trong điện giải của người bình thường phải là 130-145mmol/l. Với mức chỉ số 110mmol/l của hàng nghìn bệnh nhân như thế, theo dược sĩ Hương, các bác sĩ đã phải tiến hành cấp cứu hàng loạt, đặt trong tình trạng báo động đỏ về sức khỏe dân cư. Nhưng tại đây, bệnh nhân có kết quả xét nghiệm bất thường như thế có khi cũng chỉ là cảm sốt xoàng xoàng. Tá hỏa, bà Hương xem lại thì phát hiện một bên điện cực của máy đã... bị hỏng tự bao giờ!

Có thể xét nghiệm tuyến dưới đúng, nhưng vì ngành y tế chưa có hệ thống kiểm tra đạt chuẩn để bảo đảm kết quả đó là chính xác nên các bệnh viện trung ương đều làm lại để giữ uy tín và hiệu quả trong khám chữa bệnh.

Hiện ngành y tế rất cần có một hệ thống kiểm tra chất lượng xét nghiệm sinh hóa như kiểu chứng chỉ ISO trong toàn ngành. Hệ thống này sẽ buộc các cơ sở y tế phải nâng cao chất lượng xét nghiệm, có đánh giá, kiểm tra thường xuyên. Như vậy, bệnh viện này sẽ có quyền yêu cầu bệnh viện khác thừa nhận kết quả xét nghiệm mình đã làm.

Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Xuyên cho biết, trong thời gian tới, Bộ sẽ yêu cầu 3 bệnh viện lớn là Bạch Mai, Trung ương Huế, Chợ Rẫy cùng với vụ Điều trị nghiên cứu đưa ra tiêu chuẩn cho mỗi phòng xét nghiệm ở từng tuyến, làm chuẩn chung cho toàn quốc. Đây sẽ là cơ sở để giúp bộ xây dựng dự thảo quy chế bắt buộc đối với công tác xét nghiệm hóa sinh.

Với những động thái trên, ngành y tế hy vọng chấm dứt sự chồng chéo, tốn kém do xét nghiệm đi, xét nghiệm lại; giúp bệnh nhân tiết kiệm được chi phí, các bệnh viện tuyến trên cũng đỡ quá tải vì những khâu thừa.

(Theo Tuổi Trẻ)