Bác sĩ mệt mỏi vì bị nhờ vả

"Ngày nào tôi cũng nhận hàng chục lời gửi gắm từ người thân, rồi người quen gửi giúp người quen... Ai cũng muốn khám ngay, muốn ưu tiên khi nằm viện, được bác sĩ hàng đầu trực tiếp khám. Giúp thì không công bằng mà từ chối bị trách móc", một lãnh đạo bệnh viện Nhi TP HCM than thở.

Chị Hồng vừa đưa con đến một bệnh viện nhi đã vội chạy vào tìm giám đốc để nhờ giúp được khám ngay. Vị giám đốc đang bận họp cũng phải ra gọi điện chỉ đạo cho phòng khám ưu tiên. Và con chị Hồng được gọi vào khám trước mặc dù bao nhiêu người đến trước vẫn đang ngồi đợi. "Con tôi từ nhỏ được bác sĩ giám đốc khám và theo dõi nên có chuyện gì liên quan đến sức khỏe cũng nhờ đến ông mới được", chị Hồng giải thích khi thấy mọi người xung quanh nhìn mình với ánh mắt khó chịu.

Chờ đến lượt khám bệnh tại một bệnh viện nhi TP HCM. Ảnh: M.L

Không phải chỉ ở bệnh viện công lập mới có tình trạng này. Nhiều người tìm đến bệnh viện tư với dịch vụ "5 sao" vẫn chưa yên tâm, cũng muốn được "gửi". Chị Hạnh Quyên là một ví dụ. Chị chọn bệnh viện phụ sản sang trọng nhất TP HCM để sinh, với giá rất cao. Thế nhưng chị vẫn phải nhờ người quen gửi gắm cho bác sĩ đỡ đẻ rồi mới yên tâm vào viện. "Dịch vụ thì dịch vụ chứ, bác sĩ đỡ đẻ nắm giữ sinh mạng cả hai mẹ con, không quen, rủi người ta không nhiệt tình mình cũng đâu có biết. Bởi vậy, dù sao có gửi vẫn hơn" - chị Quyên giải thích.

Còn chị Hương Giang dù đã gặp trực tiếp giám đốc một bệnh viện tư danh tiếng để "gửi" đứa em đang được cấp cứu, nhưng vẫn lo. Để chắc chắn em mình được cứu chữa tận lực, chị còn nhờ người quen là lãnh đạo Sở Y tế gửi giám đốc bệnh viện thêm lần nữa. "Càng nhiều người gửi, người ta càng quan tâm hơn", chị Giang tin tưởng.

Thế nhưng các bác sĩ chẳng dễ chịu chút nào khi bị nhờ vả như vậy, chưa kể việc này khiến họ mất nhiều thời gian. Một bác sĩ Trưởng khoa Bệnh viện chấn thương chỉnh hình TP HCM bày tỏ: "Trong mắt tôi, bệnh nhân là như nhau. Đối với ai tôi cũng hết lòng hết sức. Khi tôi cho biết không thể cứu chữa là đã vượt quá khả năng. Có gửi gắm nghìn lần cũng không thay đổi được tình trạng". Chính vì vậy mà vị bác sĩ này thường từ chối các trường hợp gửi gắm.

Bị nhờ vả nhiều nhất là các bác sĩ phẫu thuật. Bác sĩ Đặng Hoàng Sơn, Trưởng khoa Tai mũi họng Bệnh viện Nhi đồng 1 cũng lâm vào cảnh này. Theo ông, việc gửi gắm là không cần thiết vì một ca bệnh trước khi lên bàn mổ phải được một tập thể bác sĩ hội chẩn đánh giá tình hình nhiều lần; người có khả năng mới được giao nhiệm vụ mổ. "Ai cũng muốn bác sĩ nhiều tuổi giàu kinh nghiệm mổ cho. Công bằng mà nói họ có thể làm việc chính xác hơn nhưng rất ít thời gian nên về sự chu đáo tỉ mỉ với bệnh nhân thì không bằng bác sĩ trẻ" - ông Sơn nói.

Còn Giám đốc Bệnh viện Ung bướu TP HCM Nguyễn Chấn Hùng lại thừa nhận: "Thật sự, nếu được gửi gắm bao giờ cũng tốt hơn". Ông cũng thường xuyên bị gửi bệnh, người gửi thường là chỗ thân quen và có hiểu biết nên phải cố gắng đáp ứng. 

Có những trường hợp muốn từ chối cũng không được. Một bệnh viện từng phải "bấm bụng" cưu mang một ca bệnh đạt kỷ lục về thời gian nằm phòng hồi sức dù không có tiêu chuẩn. "Vì có lời gửi gắm của một lãnh đạo bộ nên không còn cách nào khác" - giám đốc bệnh viện đó tâm sự.

Một lãnh đạo Bệnh viện đa khoa lớn của TP HCM còn bức xúc hơn. Ông cho biết, bệnh viện vay vốn đầu tư để làm dịch vụ. Thế nhưng, nhiều vị quan chức cứ gửi bệnh nhân và bệnh viện phải "cắn răng" chịu đựng. Ai cũng muốn được phục vụ như thượng đế nhưng lại chỉ phải thanh toán theo chế độ bảo hiểm y tế. Thiệt thòi bệnh viện phải tự chịu.

Nhiều người vẫn muốn được ưu tiên trong tình trạng thiếu giường khi nhập viện. Ảnh: M.L

"Việc gửi bệnh nhân làm tôi thật sự mệt mỏi và công việc nhiều lúc bị gián đoạn vì những cú điện thoại dồn dập" - một phó giám đốc Bệnh viện Nhi Đồng 2 TP HCM than thở. Người ta gửi vì đến sau nhưng muốn khám trước, muốn được ưu tiên khi nằm viện trong tình trạng thiếu giường; cũng có người nghèo quá mong được giúp đỡ. Một vài người còn kham được, nhưng đằng này lại nhiều quá. Từ chối thì bị trách móc, còn giúp đôi khi bị lợi dụng. Khi có người bệnh tự giới thiệu là người nhà lãnh đạo, bác sĩ phòng khám khó xử mà lãnh đạo cũng ngán vì bị mang tiếng.

Không chỉ bác sĩ mà các phóng viên y tế lâu năm, quen biết rộng cũng bị phiền phức. Có những người thường xuyên bị nhờ vả đã đối phó bằng cách không nghe máy khi thấy số điện thoại lạ.

Theo bác sĩ Đặng Hoàng Sơn, thực tế trên xuất phát từ thực trạng chung của xã hội hiện nay, đó là "văn hóa chạy chọt, gửi gắm". Tình trạng này tạo một áp lực tâm lý rất nặng nề cho bác sĩ. Và mọi người dần dần chỉ tin vào sự gửi gắm chứ không tin vào sự công bằng trong khám chữa bệnh nữa.

Hiện bệnh viện nào cũng có đường dây nóng với số điện thoại được niêm yết công khai để mọi người phản ánh những bức xúc của mình về thái độ phục vụ của nhân viên bệnh viện. Có nơi những đường dây nóng là số di động của lãnh đạo, có nơi là nhân viên ghi nhận và trình lên cấp trên. Vì vậy, nếu thấy có tiêu cực, bệnh nhân nên phản ánh qua đường dây nóng chứ đừng tìm cách gửi gắm, vì điều này sẽ tạo điều kiện cho tiêu cực phát sinh.

Mỹ Lan