(HN) - (TP.HCM)

Đừng nhìn sinh viên ngoại thương kiểu 'thầy bói xem voi'

Với mỗi vị trí tuyển dụng, nhà tuyển dụng khôn ngoan sẽ tìm hồ sơ phù hợp nhất. Việc không tuyển dụng sinh viên Ngoại thương với lý do "chảnh" là không hoàn toàn đúng.
> Sinh viên Ngoại thương 'chảnh' hay 'tự tin' ?

Dù ý thức hay không ý thức, dù muốn hay không muốn, mỗi chúng ta đều ít nhiều phải là những "thầy bói mù xem voi" trong cuộc đời - tức là phải quyết định, phán đoán về một vấn đề với lượng thông tin hạn chế, thường không đầy đủ và phiến diện.

Và cũng thường xuyên không kém, chúng ta đúc kết ra những kinh nghiệm ít nhiều lệch lạc từ số ít những trải nghiệm về một vấn đề cụ thể mà ta có. (Đây là khoa học về tâm lý học và xã hội học, không phải phát kiến hay đúc kết của tôi).

Tôi thấy từ quảng cáo tuyển dụng cho đến rất nhiều bình luận liên quan đến sự việc sinh viên Ngoại thương bị từ chối tuyển dụng với lý do "chảnh" là ví dụ điển hình cho những kết luận ở trên đây. Hãy cố đừng là những thầy bói mù xem voi, khi có thể.

Tôi xin được chia sẻ với các bạn trong tư cách một trong những người liên quan nhất, và có khá đầy đủ thông tin để có thể tránh được cái bẫy "thầy bói mù xem voi" ở trên trong chủ đề này (xin nhấn mạnh là chỉ với chủ đề này).

Vì tôi học ĐH Ngoại thương (ĐHNT) từ cách đây gần 20 năm, học về quản trị kinh doanh ở Mỹ cách đây hơn 10 năm, làm giám đốc thuê, rồi mở công ty, và cũng đã đạt được những thành công nhất định, hoàn toàn do nỗ lực của mình.

1. Về ĐH Ngoại thương "chảnh":

Theo tôi, đúng là ĐHNT có vấn đề về môi trường văn hóa "chảnh" mà tôi cho rằng do cả nguyên nhân khách quan và chủ quan.

- Khách quan: Thứ nhất, đã có những lứa sinh viên ĐHNT (khoảng sinh năm 1960-1965) rất thành công do gặp thời khi Việt Nam mở cửa năm 1986 vào lúc họ khoảng 25-30 tuổi, được học về ngoại thương, có ngoại ngữ, có sự chuẩn bị nhất định về kinh nghiệm để nắm bắt được sự chuyển đổi to lớn và nhanh chóng của cả xã hội. Thứ hai, đầu vào ĐH Ngoại thương luôn thuộc hàng cao nhất từ nhiều năm nay.

- Chủ quan: Có vẻ các thầy cô ĐHNT, ít nhất là các thầy cô dạy lứa chúng tôi, cũng hay truyền cho các bạn sinh viên một niềm tự hào thái quá về khả năng kiếm tiền và thành đạt của sinh viên ĐHNT.

Có thể là do dựa trên thành công của các lứa sinh viên trước đó khi ngoại ngữ là một ưu thế - nhưng sẽ thật sai lầm nếu đến bây giờ mà ai đó vẫn cứ nghĩ rằng ngoại ngữ là ưu thế như nó đã từng có cách đây vài chục năm.

Thứ hai, các bạn sinh viên ĐHNT, trong một môi trường như thế, cũng ít nhiều có những ảo tưởng về tương lai và sự nghiệp, mà chưa hiểu rằng ngoài khả năng, thì phải có thái độ và động lực đúng đắn mới có cơ may phát triển được.

2. Về mức lương nghìn USD:

- Phê phán, bình luận, hay nêu mức lương nghìn USD để nói chung sinh viên NT chảnh là luận điểm sai luôn từ gốc. Vì đúng như vài bạn sinh viên ĐHNT nói rõ, đây thực ra chỉ là một sự phóng đại về một ngộ nhận của một cô, cậu sinh viên năm thứ nhất nào đó (rất có thể đang cao hứng vì vừa đỗ ĐH).

- Giả sử sự ngộ nhận của cô, cậu sinh viên kia có phản ánh một chút về văn hóa "chảnh" của ĐHNT, thì cũng không bao giờ có thể coi là mang tính đại diện để quy kết về mức lương mong muốn, chứ chưa nói đến "độ chảnh" của sinh viên ĐHNT ra trường.

Chẳng ai có thể ngồi một chỗ mà phán sinh viên ĐHNT mong muốn con số lương là bao nhiêu. Con số này chỉ có tính đại diện, nếu được rút ra từ một thống kê có tính khoa học (mà sao ĐHNT không làm một thống kê như thế để phản bác lại dư luận về mức lương nghìn USD nhỉ?).

3. Về nhà tuyển dụng trong quảng cáo:

- Người ta chỉ đóng giầy cho vừa chân chứ không ai làm điều ngược lại. Với mỗi vị trí tuyển dụng, nhà tuyển dụng khôn ngoan sẽ tìm hồ sơ phù hợp nhất (với yêu cầu công việc, mức lương dự kiến) chứ không phải hồ sơ tốt nhất (có thể quá mức ngân sách cho vị trí đó).

Nếu đọc kỹ quảng cáo tuyển dụng trong bài đã nêu thì thấy là vị trí này thực ra ở mức học việc, nên có thể không cần tuyển ĐHNT (thường yêu cầu lương không dưới 5 triệu đồng, chứ không phải 1000 USD).

Hơn nữa, nếu làm xuất nhập khẩu theo nghĩa làm thủ tục hải quan, giao nhận vận tải thì yêu cầu còn đơn giản hơn nữa, thậm chí chả cần đại học, nhanh nhẹn một tý là ổn (tôi chắc chắn về điều này vì không chỉ tôi đã làm, mà công ty tôi còn có vài bạn ĐHNT chuyên làm xuất nhập khẩu).

Mà ai biết trưởng phòng xuất nhập khẩu công ty đó, người có lẽ sẽ "hướng dẫn, đào tạo" (theo quảng cáo) các bạn nhân viên mới, có phải cựu sinh viên ĐHNT không?

Ngoài ra, còn rất nhiều lý do mang tính nguyên lý tổ chức nhân sự để nhà tuyển dụng chọn nhân viên. Ví dụ đơn giản nhất: một đội bóng nên tuyển 10 cầu thủ tấn công như Ronaldo hay chỉ cần một hoặc hai?

- Về mặt lô-gic, trong tập hợp là các sinh viên đại học ra trường, thì việc loại bỏ một trường nào đó khỏi tập hợp, hay chỉ chọn cụ thể một vài trường như các công ty thường làm là tương tự.

Ở công ty tôi (và nhiều tuyển dụng khác), có những vị trí như kế toán kiểm soát, chúng tôi ghi rõ luôn phải tốt nghiệp khá, giỏi từ các trường cụ thể như Học viện Tài chính - Kế toán hay Kinh tế Quốc dân cộng thêm 5-7 năm kinh nghiệm kế toán trưởng.

- Tất nhiên không loại trừ việc nhà tuyển dụng trong quảng cáo cũng có thể mắc lỗi nhận thức kiểu "xem voi", thậm chí, chưa có điều kiện để tuyển ĐHNT. Vì ngoài lương (nếu đủ ngân sách), nhân viên còn nhìn vào nhiều thứ khi xin việc như: tiềm năng phát triển của công ty, khả năng phát triển của mình trong công ty, tầm nhìn và khả năng của lãnh đạo...

Dù bất kể là lý do gì cũng chẳng đến mức phải nhìn vấn đề mang tính trầm trọng từ chuyện công ty đó tuyên bố rằng họ không tuyển ĐHNT vì "chảnh".

Trần Anh Tuấn(*)

(*) Tác giả Trần Anh Tuấn là cựu sinh viên K29, trường Đại học Ngoại thương; hiện là giám đốc Sunstar (Vietnam)

Một chàng trai trẻ vừa tốt nghiệp Đại học loại xuất sắc nộp đơn dự tuyển vào vị trí quản lý cấp thấp tại một Tập đoàn lớn. Anh ta vượt qua các vòng đầu tiên. Đến vòng cuối cùng, đích thân CEO phỏng vấn để đưa ra quyết định ...    

Tôi không có ý kiến gì về bài viết của anh Tuấn vì tôi chẳng buồn để đọc kỹ nó ngoài cái thông tin là anh Tuấn đã từng học DHNT và có 10 năm học ở Mỹ. Điều này không chứng tỏ được những gì anh viết là khách ...    

Tôi đề cập đến một 1 phần SV NT chứ không nói chung. Tôi có nhiều bạn học NT thú thật là điểm thi NT và cái bằng khá giỏi rất "ảo". Nếu so về XNK thì có lẽ các bạn NT rất mạnh, nhưng so về kế toán - ...    

Tôi thích ngôn từ trong bài viết của anh Tuấn. Lý lẽ mà anh đưa ra mang tính biện chứng khoa học và xoáy sâu vào trọng tâm vấn đề. Tôi không hiểu các bạn đứng về phe đối lập của bài viết này có đọc hết bài viết của ...    

tôi không biết nhiều về sinh viên ngoại thương, nhưng trong 1 lần đi xe bus, khi xe đi ngang qua trường Đại học Thủy Lợi, hôm đó ngày mùng 8/3, các bạn sinh viên Thủy lợi bán hoa rất nhiều. 2 bạn nam đó buông 1 câu, sao bằng ...    

Từ trước đến giờ mình rất khâm phục các bạn học ngoại thương, hôm naỳ đọc bình luận của mọi người mình lại cảm thấy thất vọng về trường NT quá. Mình thấy các bạn ấy học rất giỏi và xinh đẹp nữa nên khâm phục. Mình đã từng nghĩ ...    

Tôi có quen vài người bạn ở ĐHNT thậm chí là những người đó còn cùng quê với tôi nhưng cách nói chuyện của những người đó rất chảnh, rồi bình trên facebook những câu ra kiểu ta đây... Tôi thật sự chả có tí gì gọi là thân thiện ...    

Xét từ quan điểm của một người làm marketing, tôi nghĩ cũng không nên loại trừ khả năng đây là nỗ lực tạo sự khác biệt của công ty nọ khi có tuyên bố gây shock kiểu "không tuyển SV ĐHNT". Các bạn biết đấy, là người đến sau trong ...    

Đúng như những lời nhận xét về độ chảnh của SV Ngoại Thương. Không biết họ giỏi đến ngức nào mà công bố SV ngoại thương ra trường dưới 1000USD không làm, mình là nhà tuyển dụng nhiều năm nghe câu này mà thấy buồn cho họ. Thế nên nếu ...    

tôi cũng đồng tình với ý kiến của anh Tuấn. Tôi thấy nhiều doanh nghiệp khi mới thành lập, tất cả còn ở mức sơ khai, cả về kinh nghiệm quản lý, cả về vốn thì yêu cầu của họ với nhân viên cũng không quá là cao, và điều ...    

Tôi làm ngân hàng, trong ngân hàng tôi có mấy bạn học ngoại thương làm tín dụng, nhưng phải nói thật các bạn không bằng các bạn học Tài chính và kinh tế quốc dân. Học ngoại thương thời này tôi cảm thấy các bạn "cưa bom" giỏi hơn. Nên ...    

Tôi thấy bài viết của anh Tuấn vẫn chưa đi vào bản chất của câu chuyện hiện nay, đó không phải là trình độ mà là thái độ của các sv NT. Tôi cũng là cựu sv NT và tất cả các bạn bè cùng khóa của tôi nhìn chung ...    

 
 
 
 
 
 
Video xem nhiều nhất tuần: 'Giải cứu họa mi rơi xuống kênh'

Video người đàn ông lội xuống kênh Nhiêu Lộc để giải cứu chú chim họa mi bị chết đuối được nhiều người xem nhất trong tuần qua.
Xem video do bạn đọc Hồng Phúc chia sẻ.
Vào quán nhậu ăn trộm ghế

Tên trộm đi ra đi vào, nghiêng ngó, chờ thời điểm thuận lợi. Sau đó hắn vào nhiều chuyến bê trộm ghế trong quán nhậu.
Xem video do bạn đọc Trần Văn Toàn chia sẻ.

Tiêu điểm
Những chiêu bẻ khóa trộm xe điển hình ở Việt Nam

Với động tác thành thục và "chuyên nghiệp", chiếc xe máy bị cuỗm mất chỉ sau vài giây kể từ khi lọt vào tầm ngắm của bọn đạo chích.
Video xem nhiều nhất tuần: Trộm bỏ chạy vì xe báo động

Hai tên trộm bỏ chạy vì chiếc xe rú còi báo động, tên trộm gương Mercedes dù đã bọc kín là những video được nhiều người xem nhất tuần qua... Xem video do bạn đọc Nguyen Tri Dung chia sẻ.
Video xem nhiều nhất tuần: Chặn đường ôtô để rước dâu

Hàng loạt thanh niên náo loạn đường phố để rước dâu, hay tên trộm SH giật mình nghĩ bị bắt quả tang..., là những video được quan tâm nhất tuần qua.
Xem video do bạn đọc Tong Duc Uy chia sẻ.
Video xem nhiều nhất tuần: Thiếu nữ ngã trước đầu ôtô

Hai chàng trai dừng xe trên cầu mặc áo mưa vô tình gây tai nạn liên tiếp cho hai xe máy, thanh niên dừng mua hoa bị mất xe Air Blade..., là những video gây chú ý nhất tuần qua.
Xem Video do bạn đọc Nguyễn Bá Tứ chia sẻ

 
Đặt VnExpress làm trang chủ Về đầu trang